Культура Беларусехь

Беларусехь культура белорусийн а, оьрсийн а моттехь йолу къахьегам, регионашца йолу адаташ, юкъара дIаэцна хьайоьллин хIусамаш, искусство, тIаьхьенан а, доьзалийн а адаташ юкъахь ю. Цуьна кепа дIало village-ра наслениан а, заманан къенараштахь йолу урбанистически дахар а. Мотт, истори, а, кхолламийн декъашалла а бакъо йо, хIокхуьнан белорусийн хьайоьлла гойтам муьлхха тайпа хила тарло.

Tip

Беларусехь культурана тIекхочуш хила кхолламца, адамашна хьайоьлла хьайоьлла хьайоьлла дIакхолла. Жима белорусийн дуьнехь йолу дошаш Iамо, хьешан тIеэцар декъал дIаэцна, а, адамашна а, йоза дIакхоллашка а хьалха тIеэцна суьрташ ца йоьшуш хила — хьалха хьайоьлла дIаэцна гIуллакхаш ю. Цхьаьна адат цхьаьна долу хIусамашна гIуллакх до ца хьажа; цхьана доьзалехь я цхьана тобехь адамаш хIун дIахьош бу, иза хьажа.

Этапаш

Белорусехь дахарехьан этапаш дика хьайоьлла доьзал, дешар, болх, партнерство, къонехьалла а, къоьллам аца юьзна. Доьзалш цхьаьна дӀадахарца Ӏаддолуш, цхьаьна аьтто а ло, амма массо а хӀусамо шен дахар шен кепехь нисйо. Халкъан учрежденияш, йукъараллин хьуьнарш а, шаьш шайн дечу суьйцанаш а Белорусехь дахарехьан муьлхачу некъанна а йукъа девлла.

Истори

Беларусан истори Европан куьйгалхой регионех, пачхьалкхех, культурах а армех а юкъарахь йолчу позицина хьокху. Современни Беларусь кхоллархьалха беларусан лаьмнаш къаьсттина политически системех юкъахь латтахьара. ТӀомаш, чӀегӀарш, мотт, дин а, йистехь йолчу юьртахой дика а дӀа а кхолламаш а обществин а, къамелан а хьажамашка тӀехь дӀаэцна.

Искусство

Беларусехь искусстванехь халкъийн кхоллам, живопись, скульптура, литература, музыка, театр, фотографи, кино а, керла кхолламаш а гIоьнна. Белорусски художникаша лаьттахь йолу гIуллакхаш, куьйгалла йолу олалла, хьекъал, лаьттан хьелаш, природан а, къилбаседа-европан а, Евразин а йозалла дехьа оьцуш ду. Искусстван могуш ду синхалла, зерат, кхоллам, дин, хаза хьайоьллина хьол а, кхетам а.

Дин

Беларусехь динан хиламаш чухула къилбаседа православан христианалла, риман католицизм, протестантан гӀуллакхчоьнаш, йӀаьхьан дин, ислам а, кхин динхош а, цхьаъ динах лаьца дашо долуш а хилла. Православан а католикан а традицеш юккха гӀаролла йолу йоцу хьуьнарийн, диканийн, кхолламийн, доттагӀаллин а, юкъара истори а. Цхьана стаганан динан амал тӀера хила тарло, ца хила тарло, я цуьнан формальни динан хьажарца цхьаьна хила ца тарло.

Мотт

Беларусехь мотт беларусийн а оьрсийн а лаьца юкъара хиларца билгалдо; шайн ши мотт а официальни статусе бу, шайн йоза кириллицин алфавитца ду. Оьрсийн мотт шаьрра леладо шаьрехь күнделахь къамелехь, беларусийн мотто къоман истори, литература, дешар, къоман билгалона а культурехь къаьсттина меттиг доза. Дуккха адамо ши мотт а йоьшу, амма шайн дика хьайо, маьлхан мотт а йоьшу а, лелош йолу мотт а адамна-адамехь йоккха йолу.

Къепаш

Белоруссехь йолу къепаш зиманаш, хьайоьллин хӀайбанчийла, христианалла, цӀен-дахар, дӀадевллачуьнан ларам, хӀума, музыка, гӀуллакхаш а юкъабоху. Цхьаъаш цӀенахь дечу, цхьаъаш а хьалхе фестивалашкахь, школашкахь, церковашкахь я культурин центршкахь дечу. Церан кеп регионна, цӀен-дахарна, верана а ваханера ваханехь аьтто боху.

Цхьанавехар

Беларусехь цхьана вахар доьзална гIо, къамелца кхачамехь доттагIалла, шина юкъара гIо-дар, а юкъарачу меттигашна хьаша хьажа тIехь лаьтта. Къонахаьшца санна, хьалха цхьаъ хьалха хьоьжу, амма тIаьхьа къамел кхоллам хилча, хьаша а гIо а ду. Къамелехь мотт, истори, дин, шуьйра, хьалха вахар а, кхолламийн чIагIо а дика хьажа деза.