ပၵ်းမၢႆမိူင်းပင်းၵလႃးတေ့သျ်မီးလၢႆလွင်ႈတၢင်း ဢၼ်မီးငဝ်ႈႁၢၵ်ႈလႄႈ ၸုမ်းၵေႃႇၵၢၼ်တၢင်ႇၵၼ်။ ပၵ်းမၢႆႁႅင်းၵၢၼ်း (Bangladesh Labour Act 2006) လႄႈ ပၵ်းပိူင်ႁႅင်းၵၢၼ်း (Bangladesh Labour Rules 2015) မိူဝ်ႈလဵဝ်ၵၼ်တင်းပၵ်းမၢႆမႂ်ႇလႄႈ ၽိုၼ်ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၵႃႈႁႅင်းၵၢၼ်ၸွမ်းၽႃႇၵၼၼ်ႉ ၵုမ်းၵမ်လွင်ႈၶေႃႈတူၵ်းလူင်းၵၢၼ်ႁဵတ်းၵၢၼ်၊ ၵႃႈႁႅင်း၊ ၶၢဝ်းယၢမ်းႁဵတ်းၵၢၼ်၊ လွင်ႈလွတ်ႈၽေးတီႈႁဵတ်းၵၢၼ်၊ တူဝ်တႅၼ်း၊ လွင်ႈၶတ်းၶႃႉလႄႈ လွင်ႈၵိုတ်းၵၢၼ်။ မၼ်းၸႂ်ႉၵပ်းၵၢႆႇၵၼ်တင်း လၢႆးၸတ်းၵၢၼ်တႃႇၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ၊ ၵၢၼ်ႁဵတ်းၵၢၼ်ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈဢၼ်ၵုမ်းၵမ်တၢင်းဢွၵ်ႇ (EPZ employment) လႄႈ ၵၢၼ်ဢၼ်ပၵ်းမၢႆမၵ်းမၼ်ႈဝႆႉတၢင်ႇၸိူဝ်း။ ပၵ်းပိူင်ၵၢၼ်ၶဝ်ႈမိူင်းၵုမ်းၵမ်လွင်ႈၶဝ်ႈမိူင်း၊ ဝီႇသႃႇ၊ ၵၢၼ်ဢၼ်ၶွင်ႉၶႂၢင်ႇႁဵတ်းလႆႈ၊ တီႈယူႇ၊ ၵၢၼ်ႁဵတ်းၵၢၼ်၊ ၵၢၼ်ႁဵၼ်း၊ တီႈယူႇၸွမ်းၼႃႈႁိူၼ်း၊ လွင်ႈတုၵ်းယွၼ်းလွတ်ႈၽေး၊ လွင်ႈတင်ႈတီႈယူႇထႃဝရလႄႈ ၵၢၼ်ပဵၼ်ၵူၼ်းမိူင်း။ ၸွမ်းလူၺ်ႈလွင်ႈတၢင်းၼၼ်ႉ ၵွင်ႇသူးၵၢၼ်ၶဝ်ႈမိူင်းလႄႈဝႂ်ၶၢမ်ႈမိူင်း (Department of Immigration and Passports)၊ ၽူႈၵွၼ်းၵၢၼ်ၼႂ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ၊ ၸုမ်းတၢင်တူဝ်တၢင်မိူင်း၊ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈၵၢၼ်ၶဝ်ႈမိူင်းတီႈလႅၼ်လိၼ် ဢမ်ႇၼၼ် ၸုမ်းၵူတ်ႇထတ်းၶိုၵ်ႉတွၼ်းၶွင်ပလိၵ်ႈ (Special Branch) ဢาจၶဝ်ႈၵဵဝ်ႇၶွင်ႈ။ ပၵ်းမၢႆတၢင်းၽိတ်းၼၼ်ႉ သတ်းၸႅင်ႈတၢင်းၽိတ်း၊ လွင်ႈၵူတ်ႇထတ်း၊ လွင်ႈတႅပ်းတတ်းၶดี၊ လၵ်းထၢၼ်၊ ၵၢၼ်ပၼ်လွတ်ႈၵူၼ်းတီႉလႄႈ တၢင်းလူင်းတၢမ်ႇ။ ပလိၵ်ႈမိူင်းပင်းၵလႃးတေ့သျ်၊ ၸဝ်ႈတႅပ်းတတ်းၶดี၊ ႁူင်းတႅပ်းတတ်းၶดีၸၼ်ႉ Sessions လႄႈ ႁူင်းတႅပ်းတတ်းၶดีၶိုၵ်ႉတွၼ်း ဢาจႁဵတ်းၵၢၼ်ၸွမ်းပၵ်းမၢႆဢၼ်ၵပ်းၵၢႆႇ။ ၵၢၼ်ၵုမ်းၵမ်ၵူၼ်းသိုဝ်ႉၶၢႆၵဵဝ်ႇၵပ်းၶူဝ်းၶွင်ဢၼ်ဢမ်ႇလွတ်ႈၽေး၊ ၶေႃႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဢၼ်လႅၼ်၊ ၵၢၼ်ၵဵပ်းၵႃႈၶၼ်လိူဝ်၊ ဢမ်ႇသူင်ႇၶူဝ်းၶွင်လႄႈ ၵၢၼ်ပၼ်လၢႆးၵၢၼ်ဢၼ်ၵူၼ်းသိုဝ်ႉပၼ်ငိုၼ်းယဝ်ႉသေ ဢမ်ႇမၼ်ႈၵႅၼ်ႇ။ ၵွင်ႇသူးၵုမ်းၵမ်သုၼ်ႇၵူၼ်းၸႂ်ႉတိုဝ်းၸိုင်ႈမိူင်း (Directorate of National Consumers’ Right Protection) ၵုမ်းၵမ်ၶေႃႈတုၵ်းယွၼ်းလၢႆလွင်ႈ၊ ၵူၼ်းၵုမ်းၵမ်ၸွမ်းၽႃႇၵၼၼ်ႉ ဢาจၵုမ်းၵမ်လွင်ႈၵပ်းသိုပ်ႇ၊ ႁႅင်းထၢတ်ႈ၊ ၶူဝ်းၵိၼ်၊ ယႃႈယႃ၊ တီႇလီႇၵွမ်ႇ၊ ၵၢၼ်လူင်းတၢင်းလႄႈ ၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးတၢင်ႇၸိူဝ်း။ ပၵ်းမၢႆၵူၼ်းၵေႃႇၵၢၼ်ၵုမ်းၵမ်လွင်ႈၵဵဝ်ႇၶွင်ႈၵူၼ်းၼင်ႇ ၶေႃႈတူၵ်းလူင်း၊ တီႈလိၼ်၊ လွင်ႈၼႃႈႁိူၼ်း၊ မၢႆမီႈသိုပ်ႇပၼ်လႄႈ ပုၼ်ႈၽွၼ်း။ လွင်ႈၶတ်းၶႃႉတီႈလိၼ် ဢาจၵဵဝ်ႇၶွင်ႈႁူင်းတႅပ်းတတ်းၶดีၵူၼ်း၊ ႁွင်ႈၵၢၼ်တီႈလိၼ်လႄႈ ၽိုၼ်လိၵ်ႈၼင်ႇ လိၵ်ႈမၢႆတီႈလိၼ် Khatian ဢၼ်ၸႂ်ႉတႃႇမၢႆတွင်းသုၼ်ႇၸဝ်ႈၶွင် ဢမ်ႇၼၼ် ၶေႃႈမၢႆၵဵဝ်ႇၵပ်းတီႈလိၼ်။ လွင်ႈၼႃႈႁိူၼ်းလႄႈ လွင်ႈသိုပ်ႇပၼ်ၶူဝ်းၶွင် ဢาจၶိုၼ်ႈယူႇၼိူဝ်ပၵ်းမၢႆပုၼ်ႈၵူၼ်းၸွမ်းသႃႇသၼႃႇ။ လွင်ႈၶတ်းၶႃႉၼိုင်ႈလွင်ႈ ဢาจၵဵဝ်ႇၵပ်းလၢႆၼႃႈၵၢၼ်၊ ၵူၺ်းၵႃႈ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈဢၼ်ႁပ်ႉၽိတ်းၸွမ်း၊ လၵ်းထၢၼ်၊ ၶၢဝ်းယၢမ်းလူဝ်ႇႁဵတ်းလႄႈ တၢင်းၵႄႈလိတ်ႈဢၼ်မီးၼၼ်ႉ ၶိုၼ်ႈယူႇၼိူဝ်လွင်ႈတၢင်းတႅတ်ႈတေႃး။
ပၵ်းမၢႆ ၼႂ်းမိူင်းပင်းၵလႃးတေ့သျ်
ပၵ်းမၢႆၼႂ်းမိူင်းပင်းၵလႃးတေ့သျ်ၵုမ်းၵမ်လွင်ႈၵၢၼ်ႁဵတ်းၵၢၼ်၊ ၵၢၼ်ၶဝ်ႈမိူင်း၊ တၢင်းၽိတ်း၊ ၵၢၼ်သိုဝ်ႉၶၢႆလႄႈ လိၵ်ႈမၢႆတီႈလိၼ်။ ၵူႈၼႃႈၵၢၼ်မီးသုၼ်ႇ၊ ပုၼ်ႈၽွၼ်း၊ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈလႄႈ လၢႆးႁဵတ်းၵၢၼ်တၢင်ႇၵၼ်။ တၢင်းၵႄႈလိတ်ႈတီႈထုၵ်ႇမႅၼ်ႈၼၼ်ႉ ၶိုၼ်ႈယူႇၼိူဝ်ႁူဝ်ၶေႃႈ၊ ၵူၼ်းဢၼ်ၵဵဝ်ႇၶွင်ႈ၊ လိၵ်ႈလၢႆးဢၼ်လူဝ်ႇသႂ်ႇလႄႈ တၢင်းၵႄႈလိတ်ႈဢၼ်တုၵ်းယွၼ်း။
Tip
ၸႅၵ်ႇၸိူဝ်ႉလွင်ႈၶၼ်ႁႃးၵွၼ်ႇ တေႁဵတ်းၵၢၼ်ၵပ်းသိုပ်ႇၸဝ်ႈၼႃႈတီႈ၊ ယွၼ်ႉဝႃႈလွင်ႈၵၢၼ်ႁဵတ်းၵၢၼ်၊ ၵၢၼ်ၶဝ်ႈမိူင်း၊ တၢင်းၽိတ်း၊ ၵၢၼ်ၵူၼ်းသိုဝ်ႉၶၢႆလႄႈ တီႈလိၼ် မီးလၢႆးႁဵတ်းၵၢၼ်တၢင်ႇၵၼ်။ ႁွမ်တွမ်လိၵ်ႈလၢႆးဢၼ်ၵပ်းၵၢႆႇလႄႈ ႁႃၸဝ်ႈၼႃႈတီႈဢၼ်မီးဢမ်းၼၢတ်ႈတႅပ်းတတ်းလွင်ႈၼၼ်ႉတေႉတေႉ။ သင်လွင်ႈၵၢၼ်ၼိုင်ႈလွင်ႈၵဵဝ်ႇၶွင်ႈလၢႆၼႃႈၵၢၼ်၊ ၸႅၵ်ႇလွင်ႈတၢင်းၵူႈလွင်ႈဝႆႉတၢင်ႇၵၼ်သေ ဢမ်ႇၸႂ်ႉၶေႃႈတုၵ်းယွၼ်း ဢမ်ႇၼၼ် ၵၢၼ်ယိုၼ်ႈလိၵ်ႈၼိုင်ႈဢၼ်တႃႇၵႄႈလိတ်ႈၵူႈလွင်ႈ။

