Piruwpi hatun yachay wasi ñanqa Educación Básica Regular sutiyuqmi, achka kuti EBR nispa pisiyachinku. Normalmanta Educación Inicial, Educación Primaria, Educación Secundaria nisqakunata hap'in. Educación Inicialqa primaria yachay wasi manaraq qallariy warmi qhari wawakuna yachayninmi. Educación Primariaqa ñawiriy, qillqay, yupay, pachamanta yachay, runawan allin kawsayta wiñachin. Educación Secundariaqa kay yachaykunata aswan wiñachispa llamk'aypaq, técnico yachaypaq, hatun yachaypaq allichan. Yachay wasikunaqa estado utaq privado kanman. Estado yachay wasikunaqa nación yachay sistema ukhupi kachkan; privado yachay wasikunaqa privado organizaciónkunawan kamachisqa, yachachiy ñan, equipamiento, horario, qullqi ima sapaq kanman. Ministerio de Educación, suyu yachay autoridadkuna, UGEL nisqa local unidadkunaqa yachay wasi public kamachiypi yanapanku. Ayllukunaqa yachay wasiwan kuska rimananku, wakin kutipi allin UGELmanta yanapayta chaskinku. Piruwpi llaqta, chakra yachay wasikunaqa achka sapaqmi. Chakra yachay wasikunaqa pisi llaqtakunata yachachinman, huk clasepi achka gradokunata hap'inman, unay puriyta, pisi recursoyuk kayta tupanman. Wakin yachay wasikunaqa Educación Intercultural Bilingüe sutiyuq yachaypaq rurasqa, EIB nisqa. EIBpi wawaqa ñawpaqta runa simipi hina Quechua, Aymara, utaq Amazonía simipi yachayta atikun; yachay planman hina castellano yachaynintapas wiñachin. Munayninqa yachayta yanapay, llaqta kawsayta, runa kasqantapas yupaychaymi. Normal yachay wasi kawsaypi clase, práctica, proyecto, masikunawan tinkiy, tupuy, aylluwan rimanakuy ima kachkan. Yachay wasiman hamuy, sapa kuti yachay, hawka kay, p'anqa utaq yachay imakunata tariy ima wiñayta tikran. Yachay wasiqa técnico yachayman, universidad yachayman, llamk'ayman, llaqta rurayman ñankuna kichayta atin, ichaqa yachay allin kayqa sapa cheqaspichu. Ayllu yachay wasi akllaspaykiqa wawa yachayta yanapay, simi, karu kay, seguridad, wasi imakuna, wawa yanapayta mañakuptin yachay wasi imayna kutichisqanta qhawariy.
Yachay wasi Piruwpi
Piruwpi yachay wasiqa aswan Educación Básica nisqawan wakichisqa; chaypi qallariy, primaria, secundaria yachaykuna kachkan. Estado yachay wasikuna, privado yachay wasikunapas llaqta, chakra, qucha pata, Andes, Amazonía ayllukunapi runakunata yachachinku; wak yachay wasikunaqa ishkay simipi llaqtay yachayta llamk'achinku. Kay rikch'ayqa Piruw yachay ñanta, sapa punchaw rimaykunata, kallpankunata, sasachakuyninkunata, ayllupa qallariy ruwaykunata sut'ichan.
Tip
Piruwpi wawakunapaq allin yachay wasi akllayqa yachay munaynin, wasipi rimana simi, karu kay, seguridad, sapa p'unchaw tariq yanapayman hina tikran. Ayllukuna yachay wasiwanka rimayta waqaychay, wiñayta utqay qhawariywan yachay kawsayta allinchayta atinku.