Pirúpi kamachiqqa hatun empresamanta, uchuy empresamanta, gobierno cuerpomanta, wasi ayllumanta, utaq empresayuq sapalla runamanta kanman. Kamachiq kasqantaqa imayna llamk'ay wakichisqanmanta riqsinku, mana acuerdo-pi churay sapalla sutimantachu. Empresayuq kamachiqqa tax identidadta RUC nisqa sutiyuqta llamk'achin, chaymanta impuesto asuntokunapaq SUNATwan rimarin. Wasi yanapaqta utaq huk llamk'aqta mink'aq runapas responsabilidadniyuq kanman, mana empresa oficinayoq kaptinpas. Kamachiqqa llamk'ay, pago, horario, llamk'ana wasi, supervisor, básica kamachiykunata sut'ita willanan. Sut'i willakuyqa achka ch'aqwaykunata hark'an, llamk'aqtaq oferta allinchu mana allinchu kasqanta akllanapaq yanapan. Formal llamk'aypaq, kamachiqqa llamk'aqkunata planillapi qillqachin, chaymanta necesario payroll, impuesto, salud, retiro, labor ruraykunata apaykachan. Sapaq ruwanankunaqa llamk'aqpa rol, sector, empresapa layanta hina hukniray kanman. Kamachiqqa seguro herramientakuna, sitiokuna, yachachiy, sasachakuy willana ñanta wakichinan. Seguridadqa construcción, transporte, minería, agricultura, fabricakuna, cocina, tukuy llamk'ana sitikunapipas ancha importante. Uchuy empresakuna, micro empresakuna Pirúpi ancha importante, achka kutitaqa hatun empresakunamanta pisiyuq kanku. Chaywanpas allin orden qillqaykunata, cheqaq rimayta, layanku actividadninkuman chayakuq kamachiykunata hunt'anan. Kamachiqkunaqa contrato copia, yaykuyniy, payroll evidencia, pago, samay p'unchaw, suceso, importante decisionkunamanta rimaykunata waqaychananku. Allin qillqayqa iskaynin laduta amachan, administraciónta facilchan. Manaraq mink'achkaspa, kamachiqqa posiciónpa hunt'asqa gastonta yupanan, pitak llamk'aqta supervisan chayta riqsichinan, chaymanta especial permisokuna utaq profesional calificacionkuna munasqanta qhawanan. Allin qallariyqa asllata cuesta, mana sut'i llamk'ay relacionta qhipaman allichaymanta.
Kamachiq runa Pirúpi
Pirúpi kamachiqqa llamk'ayta quq, llamk'ayta pushaq, llamk'aqman pagaq runa utaq organizacionmi. Kamachiqkunaqa empresakuna, gobierno institucionkuna, ayllu empresakuna utaq yanapaqta mink'aq runakuna kanmanku. Allin kamachiqkunaqa pagota, qillqaykunata, seguridadta, rimayta ima qallariymantapacha wakichinku.
Tip
Pirúpi runata llamk'achispaqa, ñawpaq p'unchawmanta manaraq llamk'ayta qallarikuchkaspa llamk'ayta pagota sut'ichay, chaymanta qallariymantapacha allin qillqaykunata waqaychay. Planilla, salud, retiro, seguridad, respetuoso trato-ta llamk'aypa cheqaq gaston hina qhaway. Uchuylla kasqaykiqa responsabilidadkunata sut'ichay munasqaykita manam chinkachinchu.