म्यानमारमा आप्रवासन कानुन

म्यानमारको मुख्य कानुनी ढाँचामा Myanmar Immigration (Emergency Provisions) Act 1947, Foreigners Act 1864, Registration of Foreigners Act and Rules 1940, Burma Citizenship Law 1982 र 2017 मा संशोधन गरिएको Permanent Residence of a Foreigner Rules 2014 पर्छन्। Ministry of Immigration and Population, जसलाई प्रायः MOIP भनिन्छ, र Department of National Registration and Citizenship केन्द्रीय संस्था हुन्। Department of Immigration र स्थानीय Township Immigration Offices ले धेरै व्यावहारिक आप्रवासन विषय हेर्छन्। Yangon मा केही बसाइ र Foreigner Registration Certificate प्रक्रियाका लागि केन्द्रीय काउन्टर छ; राज्य तथा क्षेत्रीय निकायले सिफारिस दिन वा स्थल जाँच गर्न सक्छन्। म्यानमारको कुनै खास राज्य, क्षेत्र वा सहरका लागि अलग सामान्य नियम यहाँ स्थापित छैन; तर प्रतिबन्धित क्षेत्र र स्थानीय रिपोर्टिङ आवश्यकताले व्यावहारिक प्रक्रिया बदल्न सक्छन्। म्यानमारमा विभिन्न भिसा वर्ग छन्। उदाहरणका लागि, सूचीबद्ध USD 50 शुल्कसहित 28 दिनसम्मको पर्यटक eVisa, सूचीबद्ध USD 70 शुल्कसहित 70 दिनसम्मको व्यवसायिक eVisa, 70 दिनसम्मका सामाजिक, धार्मिक र रोजगारी भिसा, 90 दिनसम्मको शिक्षा भिसा र 90 दिनसम्मका चालकदल भिसा छन्। पत्रकार, कार्यशाला, गोष्ठी, बैठक र अनुसन्धान भिसामा बस्न पाउने अवधि छोटो हुन सक्छ; ट्रान्जिट पहुँच 24 घण्टामा सीमित हुन सक्छ। बहुप्रवेश भिसाको वैधता वर्ग र परराष्ट्र मन्त्रालयको तालिकाअनुसार तीन, छ वा बाह्र महिना हुन सक्छ। आवेदन माध्यम, राष्ट्रियता र कूटनीतिक नियोगअनुसार भिसा अवधि र शुल्क फरक हुन सक्छन्; केही आधिकारिक तालिका पुराना छन्, त्यसैले भुक्तानीअघि हाल जारी गर्ने निकाय वा नियोगसँग पुष्टि गर्नुपर्छ। पर्यटक भिसाले काम गर्ने अनुमति दिँदैन। आगमनमा भिसा र eVisa को पहुँच पनि राष्ट्रियता र स्वीकृत प्रवेश नाकामा निर्भर हुन्छ; सूचीमा रहेका आगमन-भिसा विमानस्थल Yangon, Mandalay र Nay Pyi Taw हुन्। प्रवेशका लागि भिसाको नाम छान्नु मात्र पर्याप्त हुँदैन। यात्रुले अनुमति प्राप्त राष्ट्रियता, भिसा वर्ग, प्रवेश बन्दरगाह वा स्थल नाका, राहदानीको वैधता र प्रतिबन्धित क्षेत्रमा जानुअघि चाहिने स्वीकृति जाँच्नुपर्छ। म्यानमारको आवास वा ठेगाना सही रूपमा उल्लेख गर्नुपर्छ; सम्बन्धित Township Immigration Office ले रिपोर्ट माग्न सक्छ। व्यवसायिक eVisa आवेदनमा आवेदन फाराम, फोटो, संस्थापन प्रमाणपत्र र निमन्त्रणा चाहिन सक्छ। स्वीकृति पत्र 90 दिन मान्य हुने उल्लेख छ; पुष्टि र भुक्तानीपछि प्रक्रिया कम्तीमा तीन कार्यदिन लाग्छ। कारण नखुलाई आवेदन अस्वीकार हुन सक्छ र शुल्क फिर्ता हुँदैन। व्यवसायिक eVisa स्वीकृत हुँदैमा स्थायी बसोबासको अधिकार वा काम गर्ने अनुमति सिर्जना हुँदैन। प्रवेशपछि विदेशी नागरिकलाई Stay Permit आवश्यक हुन सक्छ, विशेषतः व्यवसायसम्बन्धी बसाइमा। सुरुको अवधि 70 दिनसम्म हुन सक्छ; मुद्दा र स्वीकृतिअनुसार तीन, छ वा बाह्र महिनाको म्याद थप सामान्यतया उपलब्ध हुन्छ। Re-entry Visa एकपटक वा धेरैपटक प्रवेशका लागि हुन सक्छ। Foreigner Registration Certificate, जसलाई सामान्यतया FRC भनिन्छ, छुट्टै दर्ता कागजात हो र यसको शुल्क eStay भन्दा अलग हुन्छ। Form C वा सो बराबरको आगमन प्रतिवेदनले Township Immigration Office मा हालको ठेगानाको अभिलेख राख्न मद्दत गर्छ। राहदानी कम्तीमा छ महिनासम्म वैध हुनुपर्छ। आवश्यक कागजातमा राहदानी, प्रवेश छाप, हालसालैको फोटो, कम्पनी विवरण, निमन्त्रणा, Form C, FRC, मन्त्रालय वा राज्य वा क्षेत्रीय सिफारिस, व्यवसाय इजाजतपत्र र मुद्दाअनुसारका अन्य प्रमाण पर्न सक्छन्। eStay सेवा थप विशिष्ट इलेक्ट्रोनिक बसाइ प्रक्रिया हो। यो व्यवसायिक भिसा धारकमा सीमित छ; आवेदक सामान्यतया MyCO मा दर्ता भएको कम्पनीसँग सम्बन्धित निर्देशक वा अन्य जिम्मेवार व्यक्ति हुन्छ। सम्बन्धित मन्त्रालय वा राज्य वा क्षेत्रीय अधिकारीको सिफारिस आवश्यक हुन सक्छ। साना वा मझौला उद्यमलाई व्यवसाय इजाजतपत्र र स्थल निरीक्षणसम्बन्धी सिफारिस पनि चाहिन सक्छ। सूचीबद्ध eStay शुल्क तीन, छ र बाह्र महिनाका लागि क्रमशः USD 62, USD 114 र USD 217 हुन्; एकपटक वा धेरैपटक प्रवेशको पुनःप्रवेश अनुमतिका छुट्टै सूचीबद्ध शुल्क क्रमशः USD 72 वा USD 217 हुन्। पूर्ण आवेदन प्राप्त भएपछि प्रक्रिया पाँच कार्यदिनसम्म लाग्न सक्छ। कागजात मागिएमा पूर्ण पुनःपेशीका लागि शर्तले आठ कार्यदिनसम्म दिन्छ। Yangon को No. 122 Pansodan Street मा स्टिकर जारी गरिन्छ र स्टिकर जारी नभएसम्म आवेदक म्यानमारमै रहनुपर्ने अपेक्षा छ। आधिकारिक जानकारीमा भुक्तानीका लागि तीन र दस दिनका परस्पर विरोधी समयसीमा छन्; लागू निर्देशन सिधै पुष्टि गर्नुपर्छ। स्टिकरका लागि चौध कार्यदिनको समयसीमा पनि उल्लेख छ। काम गर्ने अनुमति र आप्रवासन हैसियत अलग विषय हुन्। भिसा वा Stay Permit मान्य छ भन्दैमा विदेशी नागरिकले अवैतनिक कामसहित अघोषित काम गर्नु हुँदैन। लगानीसम्बन्धी रोजगारी प्रक्रियामा Directorate of Investment and Company Administration (DICA), यसको Investment Management System (IMS), MIC अनुमति वा अनुमोदन, Form-12A र प्रत्येक विदेशी कर्मचारीका लागि सूचीबद्ध 5,000 Myanmar kyat शुल्क पर्न सक्छ। सहायक प्रमाणमा राहदानी, योग्यता र CV, स्थानीय तथा विदेशी कर्मचारी सूची, रोजगार सम्झौता, कर वा वित्तीय अभिलेख र निर्देशकको प्रतिबद्धता पर्न सक्छन्। आवेदन प्रवेशपछि 30 दिनभित्र दिनुपर्ने रूपमा सूचीबद्ध छ; कालोसूची, आपराधिक अभिलेख र मन्त्रालय जाँच पनि हुन सक्छन्। MIC मा दर्ता नभएको कम्पनीलाई कम्पनी र मन्त्रालयको सिफारिस चाहिन सक्छ; तर त्यस्ता सबै अवस्थालाई समेट्ने एउटै सार्वजनिक रूपमा दस्तावेजीकृत सामान्य काम प्रक्रिया छैन। शिक्षा, धर्म र सामाजिक बसाइका लागि आफ्नै प्रमाण र संस्थागत आवश्यकता हुन्छन्। शिक्षा भिसाले 90 दिनसम्म बस्न दिन सक्छ र धेरैपटक प्रवेशका विकल्प हुन सक्छन्, तर ठ्याक्कै आवश्यक कागजात संस्था र सम्बन्धित मन्त्रालयमा निर्भर हुन्छन्। उपलब्ध नियममा भिसा, Stay Permit वा स्थायी बसोबासका लागि सामान्य भाषा वा एकीकरण परीक्षा आवश्यकता स्थापित गरिएको छैन। नागरिकता अंगीकरणका लागि कम्तीमा 18 वर्ष उमेर, एउटा राष्ट्रिय भाषामा राम्रो दक्षता, राम्रो चरित्र, स्वस्थ मनस्थिति र कानुनी रूपमा मान्यता प्राप्त वर्गको सदस्यता लगायतका छुट्टै आवश्यकता छन्। स्थायी बसोबास छनोटमा आधारित हुन्छ; लामो समय बसेकै कारण स्वतः प्राप्त हुँदैन। प्रकाशित वर्गमा विशेषज्ञ, लगानीकर्ता, पूर्व म्यानमार नागरिक र म्यानमारसँग सम्बन्धित आफन्त वा परिवारका सदस्य पर्छन्। आवेदकले सामान्यतया A Ma Na Form-1 प्रयोग गरी विभाग वा म्यानमारको दूतावासमा व्यक्तिगत रूपमा आवेदन दिन्छ। विशेषज्ञ र लगानीकर्ताको आवेदनमा कम्तीमा तीन वर्षको भिसा तथा Stay Permit प्रमाण चाहिन सक्छ। आफन्त वर्गमा अघिल्लो दस वर्षभित्र कम्तीमा दुई वर्ष बसोबास, प्रत्येक अनुपस्थिति 90 दिनमा सीमित र एक वर्षको नियुक्ति वा निमन्त्रणा आवश्यक हुन सक्छ। सुरुको स्थायी बसोबास अवधि पाँच वर्ष हुन्छ; नवीकरण पनि पाँच वर्षका लागि हुन्छ। वार्षिक पुष्टि दर्ता लागू हुन्छ। एक वर्षभन्दा बढी म्यानमारबाहिर बस्ने योजना भए अग्रिम अनुमति चाहिन्छ। पटकपटक यात्रा गर्दा राहदानीसँगै स्थायी बसोबास प्रमाणपत्र पनि चाहिन सक्छ। पति/पत्नी, आमाबुबा र छोराछोरीका लागि सम्बन्धित परिवार वा आश्रित बसोबास मार्ग हुन सक्छ, तर स्थायी बसोबासले स्वतः नागरिकता दिँदैन। केही ठाउँमा आधिकारिक शुल्क जानकारी नियमसँग बाझिएकाले हालको रकम सिधै पुष्टि गर्नुपर्छ। म्यानमारमा सामान्य आप्रवासन संरक्षण प्रणालीसरह राष्ट्रिय शरण वा शरणार्थी हैसियत प्रक्रिया दस्तावेजीकृत छैन। म्यानमार 1951 Refugee Convention वा 1967 Protocol को पक्ष राष्ट्र होइन। UNHCR Myanmar का हेल्पलाइन, संरक्षण र सहायता सेवाले व्यावहारिक सहयोग मार्ग दिन सक्छन्, तर UNHCR दर्ताले भिसा, FRC, Stay Permit वा काम गर्ने अनुमति प्रतिस्थापन गर्दैन। यसलाई म्यानमारको बसोबास मार्ग वा आप्रवासन कारबाहीबाट जोगिने प्रत्याभूति मान्नु हुँदैन। हैसियत, हिरासत, निष्कासन र पुनःप्रवेशका परिणाम गम्भीर हुन सक्ने भएकाले संरक्षणका मुद्दा र सम्भावित तेस्रो-देशका प्रक्रियामा विशेषज्ञ सल्लाह चाहिन्छ। नागरिकता सामान्य बसोबासबाट अलग रूपमा नियमन हुन्छ। कानुनी वर्गमा नागरिक, सहयोगी नागरिक र अंगीकृत नागरिक पर्छन्। केन्द्रीय निकायले आवेदन र हैसियतबारे निर्णय गर्छ; अंगीकरण सामान्यतया कुनै पनि विदेशी बासिन्दाका लागि उपलब्ध विकल्प नभई कानुनमा तोकिएका उत्पत्ति, वंश वा ऐतिहासिक वर्गमा सीमित छ। FRC ले मात्र नागरिकताको हक सिर्जना गर्दैन। उल्लेखित नियमअनुसार अंगीकृत नागरिकताका लागि सामान्यतया विदेशी नागरिकता त्याग्नुपर्छ र अर्को नागरिकता राख्ने व्यवस्था छैन। केन्द्रीय निकायले निर्णयको कारण दिन आवश्यक छैन; तर नागरिकतासम्बन्धी निर्णयविरुद्ध मन्त्रिपरिषद्मा पुनरावेदन गर्न सकिन्छ, जसको निर्णय अन्तिम हुन्छ। अस्वीकृति र कार्यान्वयनसम्बन्धी उपाय प्रक्रियाअनुसार फरक हुन्छन्। eVisa अस्वीकृतिमा कारण दिनुपर्ने प्रकाशित आवश्यकता छैन र सामान्यतया शुल्क फिर्ता हुँदैन। eStay विभागको निर्णय अन्तिम भनिएको छ; नक्कली कागजातले अस्वीकृति वा सम्भावित आपराधिक कारबाही निम्त्याउन सक्छ। 1947 को ऐनअन्तर्गत गैरकानुनी प्रवेश वा बसाइले हिरासत, निष्कासन, वाहकबाट फिर्ता पठाउने व्यवस्था र आपराधिक सजाय निम्त्याउन सक्छ। भिसा वा अनुमतिपत्र उल्लङ्घनमा दुई वर्षसम्म कैद, जरिवाना, निष्कासन वा हिरासत हुन सक्छ। eStay को म्याद सकिएपछि दस दिनभन्दा बढी बस्न पाइँदैन; म्यादपछि दिएको आवेदनमा पहिलो 1 देखि 90 दिनका लागि दैनिक USD 3 र 91 औँ दिनदेखि दैनिक USD 5 लाग्न सक्छ। FRC अनुपालन पनि ओभरस्टे प्रक्रिया अघि वा पछि पूरा गर्नुपर्ने हुन सक्छ। सामान्य भिसा पुनरावेदन प्रक्रिया, बसिरहन स्वतः अनुमति वा पुनरावेदनले स्वतः कारबाही रोक्छ भनी मान्नु हुँदैन।