การฝึกงานวิชาชีพในกัมพูชา

กัมพูชามีระบบ TVET ที่จัดตั้งแล้ว แต่ยังไม่มีหลักฐานว่ามีโครงสร้างฝึกงานแบบคู่ระดับชาติ การฝึกอาจจัดโดยสถาบัน TVET ของรัฐหรือเอกชน สถาบันฝึกเทคนิค ศูนย์ฝึกระดับจังหวัดหรืออาชีวศึกษา บริษัท เวิร์กช็อป องค์กรพัฒนาเอกชน ผู้ให้บริการชุมชน หรือสถานที่ทำงานของช่างฝีมือ การฝึกอบรมตามสมรรถนะมักรวมทฤษฎี การฝึกในห้องปฏิบัติการหรือเวิร์กช็อป และการฝึกงานหรือฝึกปฏิบัติในงาน การเรียนรู้ในสถานที่ทำงานและการพัฒนาทักษะอย่างไม่เป็นทางการพบได้ทั่วไป ขณะที่การฝึกงานช่างฝีมือแบบดั้งเดิมกระจุกอยู่ในศิลปะและหัตถกรรมบางสาขา การฝึกงานพบได้บ่อยกว่าการฝึกงานแบบบูรณาการเต็มรูปแบบ คุณวุฒิ TVET ทางการจัดตามกรอบคุณวุฒิกัมพูชา ระดับ 1 นำไปสู่ใบรับรองวิชาชีพ ระดับ 2, 3 และ 4 นำไปสู่ใบรับรองเทคนิคและอาชีวศึกษา 1, 2 และ 3 ตามลำดับ กรอบนี้มีคุณวุฒิแปดระดับ แต่ระดับ 5 ขึ้นไปเป็นการศึกษาหลังมัธยมและอยู่นอกหัวข้อการฝึกงาน หนึ่งหน่วยกิต CQF เท่ากับการสอน 15 ชั่วโมง งานห้องปฏิบัติการหรือเวิร์กช็อป 30 ชั่วโมง หรือการทำงานภาคสนามหรือฝึกงาน 45 ชั่วโมง อาจศึกษาต่อจากระดับ 1 ถึงระดับ 4 ได้ แต่ไม่ได้รับเข้าเรียนระดับถัดไปโดยอัตโนมัติ ขึ้นกับผู้ให้บริการ เงื่อนไขระดับ และการเตรียมตัวก่อนหน้า การฝึกงานอย่างเป็นทางการอาศัยกฎหมายแรงงานปี 1997 มาตรา 51–64 นายจ้าง ช่างฝีมือ หรือผู้ฝึกสอนให้การฝึกอาชีพอย่างเป็นระบบแลกกับงานของผู้ฝึกงาน ทั้งสองฝ่ายต้องลงนามสัญญาเป็นหนังสือภายใน 14 วัน เอกสารข้อเท็จจริงระบุว่าการไม่มีสัญญาทันเวลาตามกฎนี้ไม่มีผลทางกฎหมาย สัญญาระบุคู่สัญญา อาชีพ ระยะเวลา ค่าตอบแทน อาหารหรือที่พักและสวัสดิการอื่น ทักษะที่จะสอน ค่าชดเชยเมื่อยุติ และหน้าที่ของแต่ละฝ่าย หากผู้ฝึกงานเป็นผู้เยาว์ ผู้แทนโดยชอบธรรมและผู้ฝึกสอนเข้าร่วมด้วย สำนักงานผู้ตรวจแรงงานตรวจ ทวนลงนาม จดทะเบียน และติดตามสัญญาฝึกงาน ระยะเวลาฝึกงานสูงสุดตามกฎหมายคือสองปี ระยะเวลาจริงและช่วงทดลองขึ้นกับประกาศกระทรวงที่เกี่ยวข้อง หรือ Prakas อาชีพ ระดับการฝึก และการฝึกหรือประสบการณ์เดิมของผู้ฝึกงาน โดยทั่วไปผู้ฝึกสอนต้องมีอายุอย่างน้อย 21 ปีและประสบการณ์อาชีพอย่างน้อยสองปี หรือหนึ่งปีหากมีประกาศนียบัตรทฤษฎีหรือปฏิบัติที่ได้รับการยอมรับ Prakas กำหนดอาชีพและงานที่เยาวชนอายุ 18 ปีขึ้นไปทำได้ สถานประกอบการที่มีลูกจ้างเกิน 60 คนมีเป้าหมายตามกฎหมายให้มีผู้ฝึกงาน 10% จำนวนสูงสุดที่ใช้ได้และข้อยกเว้นภาษีการฝึกงานขึ้นกับ Prakas หรือคำตัดสินของสำนักงานผู้ตรวจแรงงานที่เกี่ยวข้อง ผู้ฝึกสอนทำหน้าที่แทนผู้ปกครองในการคุ้มครองและพัฒนาผู้ฝึกงาน ห้ามให้ทำงานเกินกำลังหรือมอบหมายงานที่ไม่เกี่ยวข้อง ต้องสอนอาชีพอย่างครบถ้วนและเป็นลำดับ และเปิดโอกาสให้เข้าโรงเรียนอาชีวศึกษาเมื่อเกี่ยวข้อง หลังการสอบอย่างเป็นทางการโดยคณะกรรมการสอบที่เป็นกลาง ผู้ฝึกสอนหรือผู้ให้บริการที่รับผิดชอบออกใบรับรองการฝึกงาน ผู้ฝึกงานต้องเคารพผู้ฝึกสอนภายในความสัมพันธ์การฝึก ทำงานตามความสามารถ รักษาความลับทางวิชาชีพ และปฏิบัติตามหน้าที่ที่ตกลง การผิดสัญญาหรือยุติสัญญาโดยไม่มีเหตุอันสมควรอาจทำให้เรียกเงินชดเชยหรือค่าเสียหายได้ กรอบกฎหมายกำหนดศาลแรงงานไว้ แต่จนกว่าจะเปิดดำเนินการ ข้อพิพาทอาจเข้าสู่ศาลทั่วไป การเข้าถึงไม่ได้ใช้ขั้นตอนคัดเลือกฝึกงานระดับชาติแบบเดียว บุคคลอาจเริ่มผ่านสถาบัน TVET สัญญากับนายจ้าง การจัดการกับช่างฝีมือ หรือโครงการรัฐเฉพาะกลุ่ม นโยบายกัมพูชาให้ความสำคัญกับผู้หญิง เยาวชนยากจนหรือเปราะบาง ผู้ที่ออกจากโรงเรียนก่อนกำหนด กลุ่มชายขอบ กลุ่มชาติพันธุ์ แรงงานย้ายถิ่น และผู้ว่างงาน อาจมีทุน ค่าใช้จ่ายรายเดือน และที่พักในโครงการเฉพาะ ไม่ใช่สิทธิทั่วไป โครงการ Skills Bridging Program สนับสนุนเยาวชนที่ออกจากโรงเรียนก่อนจบชั้นประถมปีที่ 7, 8 หรือ 9 เงื่อนไขการเข้าและการรับรองขึ้นกับโครงการและผู้ให้บริการ โครงการช่วยเหลือสังคมแห่งชาติสำหรับเยาวชนจากครัวเรือนยากจนหรือเปราะบาง ตั้งขึ้นภายใต้อนุกฤษฎีกา 329 และเริ่มในเดือนพฤศจิกายน 2023 การฝึกที่สนับสนุนไม่มีค่าใช้จ่าย และมีเงินช่วยเหลือรายเดือน 280,000 KHR โครงการตั้งเป้าเยาวชน 1.5 ล้านคน ครอบคลุม 38 สาขาในสิบภาคส่วน ได้แก่ ก่อสร้าง ไฟฟ้าและพลังงาน อิเล็กทรอนิกส์ เครื่องปรับอากาศและทำความร้อน การผลิต เครื่องกลทั่วไปและยานยนต์ การท่องเที่ยว บริการ เกษตรและอุตสาหกรรมเกษตร ธุรกิจและเทคโนโลยีสารสนเทศ ภาพข้อมูลทางการล่าสุดที่ให้ไว้สำหรับโพสต์นี้ลงวันที่ 25 เมษายน 2025 ระบุว่ามีผู้ลงทะเบียนประมาณ 113,000 คน จบการศึกษา 72,000 คน และเข้าสู่การจ้างงานประมาณ 16,000 คน ตัวเลขนี้เป็นภาพ ณ วันดังกล่าว ไม่ใช่อัตราการจ้างงานอัตโนมัติของผู้เรียน TVET ทุกคน ผู้ให้บริการของรัฐ เอกชน องค์กรพัฒนาเอกชน และชุมชนมีหลักสูตรทักษะระยะสั้นอื่น ๆ ภาพข้อมูล ILO ปี 2020 ระบุว่าหลักสูตรสั้นจำนวนมากใช้เวลาประมาณสามถึงห้าเดือน มักอยู่ในภาคเกษตร แต่ระยะเวลาและการรับรองแตกต่างกัน คุณวุฒิเดิมไม่ได้ทำให้เข้าได้กับผู้ให้บริการหรือทุกระดับโดยอัตโนมัติ ผู้ให้บริการรัฐหรือเอกชนอาจเรียกเก็บค่าธรรมเนียมตามมาตรฐานทักษะแห่งชาติและข้อกำหนด CQF ที่เกี่ยวข้อง หลักฐานที่ให้มาไม่ได้กำหนดค่าเรียนระดับชาติแบบเดียว แหล่งทุนอาจเป็นงบรัฐ กองทุนพัฒนาทักษะ ภาคีเพื่อการพัฒนา เงินสมทบเอกชน ทุนการศึกษา เงินกู้ หรือที่พัก โครงการ Skills for Better Jobs ปี 2024–2029 สนับสนุนคุณภาพ TVET การเชื่อมโยงนายจ้าง ข้อมูลตลาดแรงงาน และการให้คำปรึกษาผ่าน MLVT และกองทุนพัฒนาทักษะ ประเมินทักษะเดิมผ่านการรับรองการเรียนรู้ก่อนหน้า (RPL) การรับรองสมรรถนะปัจจุบัน (RCC) หรือกระบวนการ ERPL ที่เกี่ยวข้องได้ วิธีเหล่านี้ช่วยให้ผู้มีประสบการณ์ในที่ทำงานหรือไม่เป็นทางการได้รับการรับรองโดยไม่ต้องเรียนทุกส่วนซ้ำ แต่การเข้าถึง การประเมิน และการรับรองขึ้นกับมาตรฐานอาชีพและผู้ให้บริการที่รับผิดชอบ ในปี 2025 รัฐบาลสั่งให้ดำเนินงานต่อเรื่องการประเมินและรับรองทักษะที่ได้มาอย่างไม่เป็นทางการให้เป็นมาตรฐาน หลักฐานที่ให้มาไม่ได้แสดงว่ามีกฎรับรองอัตโนมัติทั่วไป MLVT กำหนดนโยบาย กฎระเบียบ และเงินทุนระดับชาติ กรมใหญ่ด้านการศึกษาและฝึกอบรมด้านเทคนิคและอาชีวศึกษาดำเนินงาน TVET ส่วนคณะกรรมการฝึกอบรมแห่งชาติประสานมาตรฐานและนโยบายที่เกี่ยวข้อง สภาทักษะรายภาคและ CAMFEBA ให้ข้อมูลจากอุตสาหกรรม NEA และศูนย์จัดหางานให้คำปรึกษาอาชีพ ข้อมูลตลาดแรงงาน ตำแหน่งงาน และการจับคู่ กระทรวงกิจการสังคม ทหารผ่านศึก และฟื้นฟูเยาวชนแห่งชาติ และกองทุนช่วยเหลือสังคมแห่งชาติมีส่วนร่วมกับ MLVT ในโครงการสังคมและการฝึกอบรมเฉพาะกลุ่ม ก่อสร้าง ไฟฟ้าและพลังงาน อิเล็กทรอนิกส์ ระบบทำความเย็น การผลิต เครื่องกล การท่องเที่ยว บริการ เกษตร อุตสาหกรรมเกษตร ธุรกิจ และเทคโนโลยีสารสนเทศเป็นสาขาอาชีพที่เกี่ยวข้องเป็นพิเศษ แผนพัฒนาทักษะกัมพูชา 2023–2035 เน้นการมีส่วนร่วมของภาคเอกชน การประกันคุณภาพ TVET ที่ขับเคลื่อนโดยอุตสาหกรรม กิจกรรมเศรษฐกิจสีเขียว ทักษะการปฏิวัติอุตสาหกรรมครั้งที่ 4 และการเสริมสร้างสภาทักษะรายภาค แผนระบุว่าการมีส่วนร่วมของภาคเอกชนและการประกันคุณภาพยังจำกัด และเสนอแนวทางฝึกงานที่แก้ไขเพื่อขยายระบบ มีการเริ่มทบทวนนโยบาย TVET แห่งชาติ 2017–2025 ภายในปี 2025 แต่หลักฐานที่ให้มาไม่ยืนยันว่ามีนโยบายทดแทนแล้ว การสำเร็จการฝึกหรือแสดงทักษะเพียงพออาจทำให้พ้นสถานะผู้ฝึกงานและกลายเป็นลูกจ้าง แต่ใบรับรองไม่ได้ให้สิทธิได้งานโดยอัตโนมัติ NEA และศูนย์จัดหางานช่วยค้นหาตำแหน่งและจับคู่ได้ และผู้จบหลักสูตรบางคนประกอบอาชีพอิสระหรือทำธุรกิจ คุณค่าจริงของเส้นทางขึ้นกับอาชีพ ผู้ให้บริการ การมีส่วนร่วมของนายจ้าง คุณภาพการประเมิน ใบรับรองที่ได้รับการยอมรับ และความต้องการในพื้นที่ ผู้เปรียบเทียบทางเลือกควรตรวจผู้ให้บริการที่รับผิดชอบ สถานะสัญญา ระดับคุณวุฒิ ค่าใช้จ่ายรวม เงื่อนไขเงินช่วยเหลือ วิธีประเมิน หน้าที่ในสถานที่ทำงาน และการเชื่อมโยงกับงาน แทนการคิดว่าทุกโครงการให้การคุ้มครองหรือความก้าวหน้าเหมือนกัน