Komara Tirkiyeyê xwezayên cihêreng ên wekî çiya, daristan, deşte, zozan, çem, perav û deryayan heye. Ev dever piştgirî didin jiyana ajalên kovî, çandinî, şahî û debara herêmî, lê pêdivî bi bikaranîn û parastina bi baldarî jî hene. Jîngeha xwezayî li navbera herêman pir diguhere; ji ber vê yekê hewa, erd, şertên avê, nebat û ajal dikarin ji cihêkî bo cihê din biguherin. Derdora xanî, dibistan, cihê kar, gund an bajar tenê ji xwezayê pêk nayê. Avahî, rê, veguhastin, pergalên çopê, cihên giştî û deverên civakî yên nêzîk jî bandorê li tenduristî, ewlehî, tevger, rehetî û bikaranîna çavkaniyan dikin. Peyva tirkî çevre bi gelemperî tê wateya jîngehê, lê yakın çevre tê wateya derdora rasterast. Lêkolîna xwezayê û cihên çêkirî bi hev re alîkar e ku têbigihîjin gel çawa erd û avê bikar tîne, bersivê dide xeterên herêmî, ajalên kovî diparêze û li cihên ku lê dijî û dixebite xwedî derdikeve.
Jîngeh li Komara Tirkiyeyê
Jîngeh li Komara Tirkiyeyê hem xwezayê hem jî derdora ku ji hêla mirovan ve hatiye çêkirin dihewîne. Çiya, daristan, perav, çem, niştecihgeh, rê, cihên kar û qadên giştî bi awayên cuda bandorê li jiyana rojane dikin. Têgihîştina van girêdanan biryarên ewletir û bikaranîna berpirsiyar a cihên herêmî piştgirî dike.
Şîret
Cihekî li Komara Tirkiyeyê hem li gorî rewşa xwezayî hem jî derdora rojane ya wê nirx bike. Mîqasa kontrolkirinê li gorî armanca xwe biguncîne: ji bo bikaranîna derve balê bide erd, hewa, av û ajalên kovî; lê ji bo jiyana rojane an kar, divê avahî, gihîştin, xizmet, pergalên çopê û cihên giştî jî kontrol bike. Tenê xweşbûna dîmenê an hêsaniya cihê bingeha biryarê neke, eger ev bersiva fikarên ewlehiyê an bikaranîna çavkaniyan nade.