Àwọn yunifásítì ìjọba àpapọ̀, ti ìpínlẹ̀, àti aládàáni, àwọn ilé-ẹ̀kọ́ politekníkì, kọ́lẹ́ẹ̀jì ẹ̀kọ́ olùkọ́, àti àwọn ilé-ẹ̀kọ́ gíga mìíràn ló ń pèsè ẹ̀kọ́ gíga ní Nàìjíríà. Irú ilé-ẹ̀kọ́ kọ̀ọ̀kan ní ìfojúsùn, òfin ìgbàwọlé, ètò ẹ̀kọ́, àti oyè tó yàtọ̀. Àwọn yunifásítì sábà ń pèsè oyè àkọ́kọ́ yunifásítì àti ẹ̀kọ́ lẹ́yìn oyè àkọ́kọ́ nínú ẹ̀ka bíi ìṣègùn, ẹ̀rọ-ìmọ̀, ẹ̀kọ́, òfin, iṣẹ́ àgbẹ̀, sáyẹ́ǹsì àwùjọ, iṣẹ́ ọnà, àti sáyẹ́ǹsì àdáyébá. Àwọn ẹ̀kọ́ kan so ìkọ́ni kíláàsì pọ̀ mọ́ yàrá ìdánwò, ibi iṣẹ́ ọnà, ilé ìtọ́jú, iṣẹ́ pápá, tàbí ìdánilẹ́kọ̀ọ́ ní ibi iṣẹ́. Àwọn ilé-ẹ̀kọ́ politekníkì sábà máa ń dojúkọ ẹ̀kọ́ ìmọ̀ ẹ̀rọ, èyí tó wúlò fún iṣẹ́, àti ìdánilẹ́kọ̀ọ́ lílò. Wọ́n lè fúnni ní àwọn ìwé-ẹ̀rí bíi National Diploma, tí a sábà ń pè ní ND, àti Higher National Diploma, tí a sábà ń pè ní HND, gẹ́gẹ́ bí ohun tí ilé-ẹ̀kọ́ àti ètò ẹ̀kọ́ béèrè. Àwọn kọ́lẹ́ẹ̀jì ẹ̀kọ́ olùkọ́ ń pèsè ìmúrasílẹ̀ fún olùkọ́, wọ́n sì lè ní àwọn ètò tó ń yọrí sí ìwé-ẹ̀rí tó dojúkọ iṣẹ́ olùkọ́. Àwọn ilé-ẹ̀kọ́ mìíràn lè ṣe amọ̀ja nínú ìlera, iṣẹ́ àgbẹ̀, ìmọ̀ ẹ̀rọ, iṣẹ́ ojú omi, tàbí àwọn ẹ̀ka iṣẹ́ ògbóǹkangí mìíràn. Ìgbàwọlé sábà sinmi lórí èsì ẹ̀kọ́ ilé-ẹ̀kọ́ girama, àkójọpọ̀ àwọn kókó ẹ̀kọ́, ohun tí ilé-ẹ̀kọ́ béèrè, àti ìlànà ìforúkọsílẹ̀ tó ṣètò. Ọ̀pọ̀ àwọn tó ń béèrè fún yunifásítì àti àwọn ilé-ẹ̀kọ́ gíga mìíràn máa ń bá JAMB àti UTME pàdé, ṣùgbọ́n ọ̀nà pàtó sinmi lórí ilé-ẹ̀kọ́ àti ètò ẹ̀kọ́ náà. Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ sábà máa ń parí ìforúkọsílẹ̀, lọ sí ìdánilẹ́kọ̀ọ́ tàbí iṣẹ́ àdánwò, fi iṣẹ́ ilé sílẹ̀, ṣe ìdánwò kéékèèké, kí wọ́n sì kọ ìdánwò ìkẹyìn. Àwọn ètò kan tún nílò iṣẹ́ ìwádìí, àdánrawò kíkọ́ni, ìdánilẹ́kọ̀ọ́ ilé-iṣẹ́, iṣẹ́ ilé ìtọ́jú, tàbí ìrírí abẹ́ àbójútó míì. Dídára àti ìjẹ́rìí ṣe pàtàkì nítorí pé ìwé-ẹ̀rí wúlò kìkì bí a bá ti fọwọ́ sí ilé-ẹ̀kọ́ àti ètò náà dáadáa fún ìgbésẹ̀ tó kàn tí o fẹ́ ṣe. Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yẹ kí wọ́n ṣàyẹ̀wò ìjẹ́rìí, àkóónú ẹ̀kọ́, ohun èlò, ìtìlẹ́yìn fún ìkọ́ni, àti àǹfààní láti tẹ̀síwájú kí wọ́n tó gba ìgbàwọlé. Àwọn ìṣòro tó wọ́pọ̀ ni ìdíje fún ìgbàwọlé, ìrìnàjò tàbí iṣẹ́ tí kò ṣeé gbẹ́kẹ̀ lé, àìsí ohun èlò tó tó, kíláàsì ńlá, ìdádúró iṣẹ́ ẹ̀kọ́, àti ìdààmú láti so ẹ̀kọ́ pọ̀ mọ́ iṣẹ́. Ètò tó dára, pípa àkọsílẹ̀ mọ́, àti kíkàn sí ẹni tó yẹ ní kùtùkùtù lè dín díẹ̀ lára ìṣòro wọ̀nyí kù. Ẹ̀kọ́ gíga lè ṣí ọ̀nà sí iṣẹ́ ògbóǹkangí, ìwádìí, iṣẹ́ olùkọ́, iṣẹ́-òwò aládàáni, iṣẹ́ ìjọba, tàbí ìdánilẹ́kọ̀ọ́ síwájú. Kò ṣe ìlérí iṣẹ́, nítorí náà àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yẹ kí wọ́n kọ́ ọgbọ́n iṣẹ́, agbára ìbánisọ̀rọ̀, ọgbọ́n ẹ̀rọ oni-nọ́ńbà, àti ìrírí lẹ́gbẹ̀ẹ́ ẹ̀kọ́ àkàwé.
Ẹ̀kọ́ gíga ní Nàìjíríà
Ẹ̀kọ́ gíga ní Nàìjíríà ní àwọn yunifásítì, ilé-ẹ̀kọ́ politekníkì, kọ́lẹ́ẹ̀jì ẹ̀kọ́ olùkọ́, àti àwọn ilé-ẹ̀kọ́ míì tí a fọwọ́ sí. Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ sábà máa ń yan ẹ̀ka kan, mú àwọn ohun tí a béèrè fún ìgbàwọlé ṣẹ, fi ìwé ẹ̀bẹ̀ sílẹ̀ nípasẹ̀ ìlànà tó yẹ, kí wọ́n sì parí ìdánilẹ́kọ̀ọ́, iṣẹ́ àdánwò, ìdánwò kéékèèké, àti ìdánwò ìkẹyìn. Ìyàn tó tọ́ sinmi lórí ẹ̀kọ́, ìjẹ́rìí, ipò ìkẹ́kọ̀ọ́, iye owó, ibi, àti ète iṣẹ́ ọjọ́ iwájú.
Tip
Yan ẹ̀kọ́ gíga ní Nàìjíríà nípa bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú iṣẹ́ tàbí iṣẹ́ ògbóǹkangí tí o fẹ́ tẹ̀ síwájú sí, lẹ́yìn náà ṣàyẹ̀wò ilé-ẹ̀kọ́ àti ìwé-ẹ̀rí tó ń ran ọ̀nà náà lọ́wọ́ gan-an. Pa gbogbo ìwé ẹ̀bẹ̀ àti ìwé ẹ̀kọ́ mọ́ létòlétò, kí o sì béèrè kí ilé-ẹ̀kọ́ ṣàlàyé ohun tí o kò lóye.

