ميانمار ۾ ٽيڪس

يونين ٽيڪسيشن قانون 2026ع، آمدني ٽيڪس قانون، ڪمرشل ٽيڪس قانون، مخصوص شين جو ٽيڪس قانون، ٽيڪس انتظامي قانون ۽ ميانمار اسٽامپ ايڪٽ سان گڏ 1 اپريل 2026ع کان لاڳو ٿيو. IRD، ڪسٽمز ڊپارٽمينٽ، لاڳاپيل وزارتون، ٽائون شپ روينيو آفيسون، وچولي ٽيڪس ڏيندڙن جون آفيسون (MTOs) ۽ وڏن ٽيڪس ڏيندڙن جون آفيسون (LTOs) الڳ الڳ انتظامي ڪم ڪن ٿيون. موجوده ٽيڪس ڏيندڙ عام طور پنهنجي مقرر ڪيل روينيو آفيس سان رابطو ڪري ٿو. نئين ڪمپني IRD جي اي-رجسٽريشن استعمال ڪري، ٽيڪس ڏيندڙ جي سڃاڻپ نمبر (TIN) حاصل ڪري ٿي، پوءِ اي-فائلنگ مئنيجمينٽ سسٽم ۽ اي-پيمنٽس سسٽم استعمال ڪري ٿي. نئون فرد عام طور لاڳاپيل ٽائون شپ روينيو آفيس کان شروع ڪري ٿو. ميانمار ۾ ٽيڪس ريٽرن ذاتي طور، ٽپال سان يا اليڪٽرانڪ طريقي سان جمع ٿي سگهن ٿا. LTO ۽ MTO جا ٽيڪس ڏيندڙ لازمي اليڪٽرانڪ فائل ڪن ٿا. نئين ڪارپوريٽ اي-فائلر کي اصل صحيح ٿيل دستاويز به مقرر ڪيل روينيو آفيس ڏانهن موڪلڻو پوي ٿو. آن لائين ادائيگيءَ لاءِ آن لائين ٽيڪس پيمنٽ اڪائونٽ استعمال ٿئي ٿو، جڏهن ته نوڪري ڏيندڙ پگهار مان ٽيڪس ڪٽڻ لاءِ PAYE مئنيجمينٽ پورٽل استعمال ڪري سگهن ٿا. اليڪٽرانڪ فائل جي رسيد واري تاريخ اها آهي جنهن ڏينهن کاتو ان کي وصول ڪري؛ سرڪاري موڪل تي وصول ٿيل فائل ايندڙ ڪم واري ڏينهن وصول ٿيل سمجهي وڃي ٿي. ذاتي آمدني ٽيڪس پگهار، ڪرائي، سرمائي نفعي ۽ ٻي ٽيڪس لائق آمدنيءَ تي لاڳو ٿئي ٿو. سالياني پگهار MMK 4,800,000 يا گهٽ هجي ته ڇوٽ آهي. سالياني پگهار MMK 4,800,000 کان وڌي ته حساب ۾ پوري پگهار ورتي وڃي ٿي. لاڳو رعايتن کان پوءِ ترقي پسند شرحون هي آهن: MMK 1 کان 2,000,000 تائين 0%، MMK 2,000,001 کان 10,000,000 تائين 5%، MMK 10,000,001 کان 30,000,000 تائين 10%، MMK 30,000,001 کان 50,000,000 تائين 15%، MMK 50,000,001 کان 70,000,000 تائين 20%، ۽ MMK 70,000,001 کان مٿي 25%. بنيادي رعايت هر قسم جي آمدنيءَ جو 20% آهي، جنهن جي سالياني حد MMK 10,000,000 آهي. ٻين رعايتن ۾ گڏ رهندڙ هر والدين لاءِ MMK 1,000,000، مڙس يا زال لاءِ MMK 1,000,000، هر ٻار لاءِ MMK 500,000، لائق حياتي بيمي جا پريميم ۽ ٽيڪس ڏيندڙ جي سوشل سيڪيورٽي حصيداري شامل ٿي سگهن ٿا. غير رهواسي پرڏيهي کي سيڪشن 6 يا 6A جون رعايتون نٿيون ملن، ۽ ان جي پگهار تي ترقي پسند شرحون لاڳو ٿين ٿيون. جيڪڏهن رڳو پگهار آمدني هجي ته IRD جي رهنمائي موجب فرد کي ان پگهار واري صورتحال ۾ سالياني ريٽرن يا TIN وٺڻ جي ضرورت ناهي؛ نوڪري ڏيندڙ، آفيس جو سربراهه يا ڪمپني مئنيجر ماهوار PAYE ڪٽي جمع ڪري ٿو. ڪرائي جي آمدنيءَ لاءِ فائلنگ ۽ ادائيگيءَ جا الڳ ضابطا آهن. زمين، عمارتن يا ڪمرن مان آمدنيءَ لاءِ ٽيڪس سال ختم ٿيڻ کان پوءِ ٽن مهينن اندر سالياني ريٽرن جمع ڪرڻو پوي ٿو. ساليانو MMK 50,000,000 يا گهٽ ڪرائي تي ڪمرشل ٽيڪس لاڳو نٿو ٿئي. حد کان وڌيڪ ڪرائي تي ڪرائيدار 5% ڪمرشل ٽيڪس گڏ ڪري ٿو، جڏهن ته رعايتن کان پوءِ ڪرائي جي آمدنيءَ تي 10% آمدني ٽيڪس لاڳو ٿئي ٿو. نتيجي ۾ واجب آمدني ٽيڪس 21 ڏينهن اندر ادا ڪرڻو آهي. سرمائي نفعي جو ٽيڪس ڪنهن اثاثي جي وڪري، مٽاسٽا يا منتقليءَ مان ٿيل نفعي تي لاڳو ٿئي ٿو. شرح ميانمار جي ڪيَٽ يا ڪمائي ويل پرڏيهي ڪرنسيءَ ۾ 10% آهي. اثاثو وڪڻڻ جو اعلان 30 ڏينهن اندر جمع ڪرڻو آهي. جيڪڏهن سال دوران منتقل ڪيل اثاثن جي ڪل قيمت MMK 10,000,000 يا گهٽ هجي ته سرمائي نفعي جو ٽيڪس لاڳو نٿو ٿئي. مقرر ٿيل ٽيڪس 21 ڏينهن اندر ادا ڪرڻو آهي. جڏهن اثاثو حاصل ڪرڻ يا ان جي ذريعي جي وضاحت نه ٿي سگهي ته موجوده IRD رهنمائي اڻڄاتل آمدنيءَ لاءِ هي شرحون ڏئي ٿي: MMK 300,000,000 تائين 3%، MMK 300,000,001 کان 600,000,000 تائين 5%، MMK 600,000,001 کان 1,000,000,000 تائين 10%، MMK 1,000,000,001 کان 3,000,000,000 تائين 15%، ۽ MMK 3,000,000,001 کان مٿي 30%. ذريعي جا ثبوت ۽ مني لانڊرنگ جي روڪٿام بابت استثنا تشخيص تي اثر وجهي سگهن ٿا. ڪاروباري آمدني ٽيڪس قانوني صورت ۽ سرگرميءَ تي دارومدار رکي ٿو. ميانمار ۾ رجسٽرڊ ڪمپني، پگهار کان سواءِ آمدني ڪمائيندڙ غير رهواسي پرڏيهي، MIC اجازت نامي وارو ڪاروبار ۽ سرڪاري ملڪيت وارو ادارو عام طور ڪل خالص نفعي جو 22% ادا ڪن ٿا؛ درج ٿيل قسمن ۾ بيان ڪيل رعايتون ڪٽبيون ناهن. بنيادي کان سواءِ ٻي ڪوآپريٽو لاڳو رعايتن کان پوءِ 22% ادا ڪري ٿي. يانگون اسٽاڪ ايڪسچينج ۾ درج عوامي ڪمپني ڪل خالص نفعي جو 17%، جڏهن ته تيل ۽ گئس جي ڳولا يا پيداوار واري ڪمپني 25% ادا ڪري ٿي. شراڪتداري ۽ بنيادي ڪوآپريٽو رعايتن کان پوءِ فردن واريون ترقي پسند شرحون استعمال ڪن ٿيون. ڪرائي جي آمدنيءَ تي الڳ 10% ٽيڪس آهي. نئين گهريلو پيداوار واري MSME، گهريلو صنعت يا ننڍي پيماني جي صنعت جو ساليانو خالص نفعو لڳاتار ٽن سالن لاءِ، شروعاتي سال سميت، MMK 20,000,000 تائين ٽيڪس کان ڇوٽ ٿي سگهي ٿو؛ ان کان وڌيڪ نفعو ٽيڪس لائق آهي. ڪمرشل ٽيڪس (CT) گهريلو پيداوار ۽ وڪري، درآمد، واپار ۽ ڇوٽ کان سواءِ گهريلو خدمتن تي عام طور 5% آهي. بنياد وڪري مان حاصل رقم آهي، جنهن ۾ لاڳو ٿيڻ تي مخصوص شين جو ٽيڪس به شامل آهي، يا درآمد جي لينڊڊ ويليو. گهريلو پيداوار، ٽيڪس لائق خدمتن ۽ واپار، هر هڪ لاءِ سالياني حد MMK 50,000,000 آهي. اهم شرحون: انٽرنيٽ خدمتن لاءِ 15%، سم ڪارڊ وڪري ۽ فعال ڪرڻ لاءِ في ڪارڊ MMK 20,000، هوٽلن ۽ سياحت لاءِ 3%، خالص سون ۽ سون جي زيورن لاءِ 3%، ۽ ڊگهي مدي واري زميني ليز يا سهڪار جي بندوبست هيٺ ڪجهه بنيادي ڍانچي جي تعمير، مرمت يا وڪري لاءِ 3%. برآمد ٿيل خام تيل تي 5%، برآمد ٿيل بجليءَ تي 8% ۽ ٻين برآمدي شين تي 0% ٽيڪس آهي؛ لاڳو ضابطن موجب ان پٽ CT ڪريڊٽ يا واپسي ممڪن آهي. فهرست ۾ ڏنل 34 خدمت قسمن کي ڇوٽ آهي، جن ۾ تعليم، عوامي آمدرفت، مخصوص صحت جون خدمتون، سرڪاري خدمتون ۽ سفارتي خدمتون شامل آهن. ان پٽ ڪريڊٽ لاءِ مقرر سرٽيفڪيٽ، فارم ۽ رجسٽرڊ ڪاروباري ڌريون گهرجن. CT ٽيڪس ڏيندڙ ٽه ماهي ۽ ساليانا فارم جمع ڪن ٿا. نظرثاني ڪيل سرڪاري مواد ۾ 2026-27 جا صحيح ٽه ماهي آخري ڏينهن نه مليا؛ 2025-26 جون تاريخون 31 جولاءِ 2025، 31 آڪٽوبر 2025، 2 فيبروري 2026 ۽ 30 اپريل 2026 هيون. مخصوص شين جو ٽيڪس (SGT) مقرر فهرست وارين شين تي ايڪسائيز جهڙو ٽيڪس آهي. 2026ع جي فهرست ۾ سگريٽ، تمباڪو، چروٽ، شراب، وائن، بيئر، گاڏيون، ٻارڻ، قدرتي گئس، ڪاٺ ۽ ٻيون درج ٿيل شيون شامل آهن. مثال طور، قيمت جي درجي موجب في سگريٽ MMK 15، 28 يا 31؛ تمباڪو 60%؛ في چروٽ MMK 3؛ گاڏي ۽ انجڻ جي درجي موجب 5%، 10%، 30% يا 50%؛ ٻارڻ 5% ۽ قدرتي گئس 8% آهي. برآمدي ضابطن ۽ ان پٽ جي ڪنهن به ايڊجسٽمينٽ سميت مڪمل شيءِ ۽ قيمت واري فهرست لاڳو ٿئي ٿي. ود هولڊنگ ٽيڪس (WHT) مخصوص ادائيگين مان ڪٽي ٽيڪس اختيارين وٽ جمع ڪيو وڃي ٿو. رهواسي شهري يا رهواسي پرڏيهي لاءِ رائلٽين تي 10% ۽ ميانمار اندر ڪيل ٽينڊر، ڪانٽريڪٽ، ڪوٽيشن يا آئوٽ سورس ڪيل شين، ڪم ۽ خدمتن تي 2% آهي. غير رهواسي پرڏيهي لاءِ وياج تي 15%، رائلٽين تي 15% ۽ ٽينڊر يا ڪانٽريڪٽ جي ادائيگين تي 2.5% آهي. مقامي طور تشخيص ٿيندڙ غير رهواسي پرڏيهيءَ جي رجسٽرڊ ميانمار شاخ کي ادا ٿيل وياج تي WHT لاڳو ناهي، ۽ ٽينڊر يا ڪانٽريڪٽ واري درجي ۾ فرد ادائيگي ڪندڙ تي WHT جي ذميواري ناهي. MMK 500,000 جي حد مالي سال جي گڏيل رقم تي لاڳو ٿئي ٿي، پر پرڏيهي ڪرنسيءَ جون ادائيگيون ۽ غير رهواسي شهريءَ کي ادائيگيون رقم کان سواءِ لاڳو ٿين ٿيون. سرڪاري انتظامي ڪٽوتي ڪندڙ ساڳئي ڏينهن رقم جمع ڪري ٿو؛ ٻين ڪٽوتي ڪندڙن کي عام طور ستن ڏينهن اندر جمع ڪرڻو آهي. ڪٽوتي ڪندڙ WHT سرٽيفڪيٽ patakha(wanga)-17 جون ٽي ڪاپيون جاري ڪري ٿو. رهواسين جو WHT عام طور آخري ٽيڪس تشخيص مان ڪريڊٽ ٿي سگهي ٿو، جڏهن ته معاهدي کان سواءِ غير رهواسين جو WHT عام طور آخري ٽيڪس هوندو آهي. ميانمار جا ٻٽي ٽيڪس معاهدا برطانيا، ويٽنام، جمهوريه ڪوريا، ملائيشيا، ڀارت، سنگاپور، لاو پي ڊي آر ۽ ٿائيلينڊ سان آهن. معاهدي جي فائدي لاءِ لاڳو شرطون، رهائش جو ثبوت ۽ IRD يا روينيو آفيس جو لاڳاپيل عمل پورا ڪرڻ گهرجن. يونين ٽيڪسيشن قانون تحت آمدنيءَ جي قسم موجب پرڏيهي ٽيڪس ڪريڊٽ ملي سگهي ٿو. معاهدو مقامي فائلنگ يا WHT جون ذميواريون پاڻمرادو ختم نٿو ڪري. ڪاروباري آمدنيءَ تي معاهدي جو لاڳو ٿيڻ ان ثبوت تي به دارومدار رکي سگهي ٿو ته وصول ڪندڙ جو ميانمار ۾ مستقل ڪاروباري مرڪز ناهي. 1 اپريل 2025ع کان 31 مارچ 2026ع تائين هلندڙ 2025-26 رپورٽنگ عرصي لاءِ IRD جي سالياني فائلنگ جي آخري تاريخ 30 جون 2026ع هئي. نظرثاني ڪيل سرڪاري نوٽيس ۾ 2026-27 جي سالياني آخري تاريخ جي تصديق نه هئي. مقرر فارمن ۾ مڪمل ۽ صحيح ڄاڻ ۽ ٽيڪس ڏيندڙ جي صحيح هجڻ گهرجي؛ لاڳو ٿيڻ تي ادا ڪيل تيار ڪندڙ به صحيح ڪندو. دير سان فائل ڪرڻ تي، ڊائريڪٽر جنرل جي تشخيص تائين واجب ٽيڪس جو 5% ۽ هر مهيني يا ان جي حصي لاءِ 1%، يا MMK 100,000 ــ انهن مان جيڪا رقم وڌيڪ هجي ــ لاڳو ٿئي ٿي. قانوني مطالبو يا قسط جي آخري تاريخ رهجي وڃڻ تي دير سان ادائيگيءَ جي ڏنڊ طور اڻادا ٽيڪس جو 10% لڳي سگهي ٿو. مناسب سبب هجي ته ٽيڪس ڏيندڙ آخري تاريخ کان اڳ واڌ جي درخواست ڪري سگهي ٿو. ٽيڪس رڪارڊ عام طور گهٽ ۾ گهٽ ست سال محفوظ رکڻ گهرجن، يا ان کان وڌيڪ جيڪڏهن لاڳاپيل ٽيڪس عرصي جي حدبندي ستن سالن کان اڳتي هجي. وڌيڪ ادا ڪيل رقم ثبوت سان واپس ٿي سگهي ٿي، ٻي ذميواريءَ ۾ ڪريڊٽ ٿي سگهي ٿي يا اڳواٽ ٽيڪس طور اڳتي کڻي سگهجي ٿي. لاڳاپيل ٽيڪس قانون هيٺ اپيل جا حق موجود آهن، جيتوڻيڪ نظرثاني ڪيل مواد سڀ اپيل جون آخري تاريخون نٿو ٻڌائي. اسٽامپ ڊيوٽي ۽ ڪسٽم ڊيوٽيون مخصوص دستاويزن ۽ ڏيتي ليتيءَ تي لاڳو ٿين ٿيون. IRD جي رهنمائي موجب ملڪيت خريد ڪرڻ جي دستاويز تي تشخيص ڪيل قيمت جي بنياد تي مجموعي اسٽامپ ڊيوٽي 4% آهي. هڪ سال تائين ليز تي 0.5%، ٽن سالن تائين ليز تي سراسري ڪرائي جو 0.5% ۽ ٽن سالن کان وڌيڪ ليز تي سراسري ڪرائي جو 2% آهي؛ ڊگهي ليز ۽ مستقل تجديد وارن فارمولن سان حساب بدلجي سگهي ٿو، ۽ ليز جي اسٽامپ ڊيوٽي ڪرائيدار ادا ڪري ٿو. سرڪاري يا تعميراتي ٽينڊر ڪانٽريڪٽ تي 1%، وڌ ۾ وڌ MMK 150,000، IRD جي FAQ موجب لاڳو ٿئي ٿو. صحيح دستاويزي درجو فيصلائتو آهي. ڪسٽم يا درآمدي ڊيوٽيون ۽ شعبي جا ٽيڪس يا رائلٽيون به لاڳو ٿي سگهن ٿيون، تنهنڪري فائلنگ يا ادائيگيءَ کان اڳ شيءِ، ڏيتي ليتي ۽ ذميوار اختيارين جي سڃاڻپ ڪريو.