ميانمار ۾ رومانوي لاڳاپا

ميانمار ۾ ملاقاتن يا ساٿين جو ڪو سرڪاري رجسٽر ناهي. ويجهڙائپ، ملاقاتون، مڱڻو ۽ گڏ رهڻ گهڻو ڪري خانگي ۽ غير رسمي آهن، جيتوڻيڪ شاديءَ کان اڳ جنسي لاڳاپن ۽ گڏ رهڻ جي سماجي قبوليت شهري ۽ ڳوٺاڻن علائقن، مذهبي برادرين ۽ نسلي گروهن ۾ مختلف آهي. مردن ۽ عورتن لاءِ ٻٽو معيار دستاويز ٿيل آهي: شاديءَ کان اڳ جنسي لاڳاپن کي اڪثر عورتن جي ڀيٽ ۾ مردن لاءِ وڌيڪ آسانيءَ سان برداشت ڪيو وڃي ٿو. صرف ملاقاتن سان عام طور ملڪيت، وراثت، خرچ يا ٻارن جي سنڀال جا اهي حق پيدا نٿا ٿين جيڪي شاديءَ سان لاڳاپيل آهن. ٻڌ ڌرم وارن جو گڏ رهڻ ۽ عام شهرت ڪڏهن ڪڏهن رواجي عمل هيٺ شادي قائم ٿيڻ ۾ مدد ڪري سگهي ٿي، ڀلي تقريب يا رجسٽر نه هجي. ٻين شادين تي مختلف ضابطا لاڳو ٿي سگهن ٿا، جن ۾ ڪرسچن ميريج ايڪٽ، مسلم ذاتي قانون، هندو قانون يا ٻيا رواجي قاعدا شامل آهن. عيسائي شادين ۾ عام طور بااختيار مذهبي اڳواڻ يا رجسٽرار ۽ شاديءَ جو سرٽيفڪيٽ شامل هوندا آهن؛ اسلامي شاديءَ جو مذهبي عهدنامو رڪارڊ طور ڪم اچي سگهي ٿو، جڏهن ته نوٽريءَ کان تصديق ٿيل حلف نامو عام طور شاديءَ جي سرڪاري ثبوت جي برابر ناهي. ٻارن جي حقن بابت قانون 2019ع ٻنهي جنسن لاءِ شاديءَ جي گهٽ ۾ گهٽ عمر 18 سال مقرر ڪري ٿو. زبردستيءَ جي شادي ۽ ٻارن جو جنسي استحصال منع ٿيل آهن. ميانمار ٻڌ ڌرم عورتن جي خاص شاديءَ وارو قانون 2015ع ان صورت ۾ خاص عوامي اطلاع جو عمل مقرر ڪري ٿو، جڏهن ميانمار جي ٻڌ ڌرم عورت غير ٻڌ ڌرم مرد سان شادي ڪري؛ ان ۾ 14 ڏينهن جو اطلاع وارو مدو شامل آهي. ذريعن موجب عورت جي عمر 20 سالن کان گهٽ هجي ته والدين جي رضامندي به گهرجي؛ ڇو ته اهو پوءِ مقرر ٿيل 18 سالن واري شاديءَ جي معيار سان لاڳاپيل آهي، تنهنڪري خاص حالت ڪنهن اهل مقامي قانوني صلاحڪار يا ذميوار اداري کان پڪ ڪرڻ گهرجي. رضامندي، رازداري ۽ جنسي صحت جي ڄاڻ سڄي لاڳاپي دوران اهم آهن. ميانمار جون خانداني منصوبابنديءَ جون هدايتون 15 سالن ۽ ان کان مٿي عمر وارن ماڻهن لاءِ رازداري ۽ ذاتي معلومات جي حفاظت ڏين ٿيون ۽ ساٿي يا خاندان جي دٻاءَ کان سواءِ فيصلي جي حمايت ڪن ٿيون. جنسي رضامنديءَ جا قانون مڪمل طور هم آهنگ ناهن: پراڻو قانوني تجزيو 14 سالن کان گهٽ عمر جي ڇوڪرين لاءِ مخصوص قانوني ضابطا ڄاڻائي ٿو، پر ڇوڪرن لاءِ ساڳي عمر جو ايترو واضح ضابطو نٿو ڏيکاري؛ تنهنڪري خاص صورتحال لاءِ موجوده قانوني صلاح گهربل آهي. شاديءَ اندر، 2019ع ۾ ترميم ٿيل پينل ڪوڊ جي سيڪشن 376، 12 سالن يا ان کان مٿي عمر واري زال سان زنا خلاف محدود تحفظ ڏئي ٿي، جنهن جي وڌ ۾ وڌ سزا ٻه سال آهي؛ شاديءَ سان بنا حد جي رضامندي فرض ڪرڻ جائز ناهي. هڪ ئي جنس وارن وچ ۾ باهمي رضامنديءَ وارو جنسي عمل پينل ڪوڊ جي سيڪشن 377 هيٺ ڏوهه آهي، جنهن ۾ ڏهن سالن تائين قيد ۽ ڏنڊ ٿي سگهي ٿو. هڪ ئي جنس جي شادي يا ساٿ جي ڪا تصديق ٿيل قانوني سڃاڻپ قائم ٿيل ناهي، ۽ جنسي لاڙي ۽ صنفي سڃاڻپ جي واضح تحفظن جي غير موجودگي سبب سماجي بدنامي، من ماني پوليس ڪارروائي ۽ مدد تائين غير برابريءَ واري رسائيءَ جا خطرا آهن. ساٿيءَ جو تشدد سڌو سنئون حفاظت جو مسئلو آهي. ميانمار جي 2015–16 واري ڊيموگرافڪ ۽ صحت سروي ۾، 15–49 سالن جي ڪڏهن شادي ٿيل عورتن مان 21 سيڪڙو جسماني، جنسي يا جذباتي گهريلو تشدد ٻڌايو؛ طلاق ٿيل، جدا ٿيل يا بيواهه عورتن ۾ اهو انگ 42 سيڪڙو ۽ هن وقت شادي ٿيل عورتن ۾ 19 سيڪڙو هو. اهي انگ پراڻو بنيادي حوالو آهن، موجوده قومي شرح جو اندازو نه. تحفظ ۽ حوالي جا رستا فوجداري قانون، عدالتن، صحت ۽ سماجي خدمتن، ۽ انساني همدرديءَ وارن صنفي تشدد جي رستن ۾ ورهايل آهن. رسائي هنڌ ۽ سيڪيورٽي حالتن تي گهڻو دارومدار رکي ٿي، ۽ متاثر شخص جي رضامندي ۽ رازداريءَ جو احترام ڪرڻ گهرجي. غير رسمي طور لاڳاپو ختم ڪرڻ لاءِ رياستي طريقيڪار گهربل ناهي. جيڪڏهن لاڳاپو لاڳو مذهبي، رواجي يا قانوني ضابطن موجب شادي بڻيو هجي ته جدائيءَ ۾ طلاق، ملڪيت جي ورڇ، ٻارن جي سنڀال، خرچ ۽ دستاويزي مرحلا شامل ٿي سگهن ٿا. لاڳاپيل فورمن ۾ مقامي عدالتون، مذهبي اختيار، رجسٽرار ۽ بااختيار شاديءَ جا عملدار شامل ٿي سگهن ٿا؛ خرچ ۽ وقت ۾ عدالتي، رجسٽرار، دستاويزي، ترجمي، نوٽري، قانوني نمائندگي ۽ سفر جا خرچ اچي سگهن ٿا ۽ ڪيس موجب مختلف ٿين ٿا. ڪرسچن ميريج ايڪٽ، ميانمار ڊائورس ايڪٽ، رواجي قانون ۽ مذهبي ذاتي قانونن جا نتيجا مختلف ٿي سگهن ٿا.