ميانمار ۾ دوستي

ميانمار ۾ دوستيون ذاتي ملاقاتن، فون ڪالن، پيغام رساني، سوشل ميڊيا يا گڏيل سرگرمين وسيلي ٺهي سگهن ٿيون. رابطي جي گهڻائي ۽ مدت دوست پاڻ طئي ڪن ٿا؛ دوستي ڪجهه ڏينهن يا ڪيترن سالن تائين هلي سگهي ٿي. ڪو قانون گهٽ ۾ گهٽ ملاقاتن، خاص وفاداري يا هڪ دوست پاران ٻئي جي پاڻمرادو نمائندگيءَ جي گهرج نٿو رکي. ٻار ۽ نوجوان اڪثر اسڪولن، سکيا جي هنڌن، راند، پيشيوراڻي يا ڪم جي ماحول، نوجوانن ۽ رضاڪاراڻي سرگرمين، سول سوسائٽي يا برادريءَ تي ٻڌل تنظيمن، مذهبي نيٽ ورڪن ۽ ڊجيٽل برادرين وسيلي ملن ٿا. يونيسيف جي سهائتا سان هلندڙ سکيا ۽ ٻارن لاءِ دوستاڻن هنڌن ۾ فٽبال، بورڊ رانديون، آرٽ ۽ رسي ٽپڻ جهڙيون سرگرميون رابطي، ٽيم ورڪ، شموليت، دوستي ۽ سگهاري ٿيڻ لاءِ استعمال ٿين ٿيون. دستاويز ٿيل پروگرامن ۾ شامل سکيا ۽ راندين جي ماحول ۾ نسلي ۽ مذهبي گروپن وچ ۾ دوستيءَ جي سهائتا پڻ ڪئي وئي آهي، پر اها ڳالهه ميانمار جي هر برادريءَ جي نمائندگي نٿي ڪري. يو-رپورٽ ميانمار 2016 کان نوجوانن ۽ نوخيز بالغن لاءِ مفت ڊجيٽل برادري فراهم ڪئي آهي، جنهن ۾ راءِ شماريون، ڄاڻ، ڳالهه ٻولهه ۽ شرڪت شامل آهن. جولاءِ 2026 تائين ان لڳ ڀڳ 1.2 ملين يو-رپورٽرن ۽ هر ٻن هفتن ۾ 280 راءِ شماريون ڄاڻايون، جن ۾ ڏورانهن، تڪرار متاثر ۽ ڏکين رسائي وارن علائقن جي شرڪت به شامل هئي. يو اين ڊي پي جي برادريءَ سان ڳانڍاپي، مهارتن، رهنمائي، ڪاروبار شروع ڪرڻ، رضاڪاري، راند ۽ برادريءَ جي منصوبن وسيلي به رابطو ۽ اعتماد ٺهي ٿو؛ ان جو ڪميونٽي فرسٽ پروگرام 11 رياستن ۽ علائقن جي 45 ٽائون شپ ۾ هليو آهي. اهي پروگرام سماجي ڳانڍاپي ۾ مدد ڪن ٿا، پر سرڪاري دوستيءَ جون خدمتون ناهن. دوست ٻڌي سگهي ٿو، خيريت پڇي سگهي ٿو، عملي مدد ڏئي سگهي ٿو، ڪنهن سان گڏ وڃي سگهي ٿو يا محفوظ سرگرميءَ جو مشورو ڏئي سگهي ٿو. دوست کي ذهني صحت جي حالت جي تشخيص، علاج، قانوني صلاح يا تحفظ بابت پيشوراڻو فيصلو نه ڪرڻ گهرجي. ذهني صحت ۽ نفسياتي-سماجي سهائتا، جنهن کي اڪثر MHPSS چيو وڃي ٿو، ڪجهه برادريءَ تي ٻڌل تنظيمن، بين الاقوامي ادارن، اسڪولن ۽ هيلپ لائينن وسيلي موجود آهي. WHO ميانمار جي هڪ دستاويزي پروگرام 20 رابطا استادن ۽ 150 ساٿي تعليم ڏيندڙن کي تربيت ڏني ۽ لڳ ڀڳ 2,000 شاگردن لاءِ منظم نشستون ڏنيون، جتي ضرورت تي ماهر سهائتا ڏانهن حوالو ڏنو ويندو هو. يونيسيف ۽ ساٿين ساٿي گروپن، ڪيترين نسلي ٻولين ۾ ذهني صحت ۽ نفسياتي-سماجي سهائتا واري هيلپ لائين ۽ ورچوئل خدمتن کي سهارو ڏنو آهي. دوستيءَ لاءِ هڪ ئي قومي ادارو يا هڪجهڙو حق ناهي. هنڌ ۽ حالتن موجب يونيسيف ميانمار ۽ ساٿي، WHO ميانمار، بين الاقوامي يا برادريءَ تي ٻڌل تنظيمون، اسڪول، يو اين ڊي پي يا برادريءَ جا اڳواڻ، UNHCR ۽ ساٿي، IOM جون برادري ڪميٽيون، يا UNFPA جا عورتن ۽ ڇوڪرين جا مرڪز، محفوظ جايون ۽ موبائل ٽيمون مدد ڏئي سگهن ٿيون. اهليت ۽ موجودگي عمر، هنڌ، پروگرام جي فنڊنگ ۽ ماڻهوءَ جي بي گهر، ميزبان برادريءَ جو حصو، واپس آيل، بي وطن، مهاجر، معذور يا تڪرار ۽ آفت کان متاثر هجڻ موجب محدود ٿي سگهي ٿي. دوستيءَ سان ميانمار ۾ ڪو الڳ قانوني درجو، رجسٽريشن، خرچ جي ذميواري، وراثت جو حق، ملاقات جو حق، فيصلي جو اختيار يا سنڀاليندڙ هجڻ جو پاڻمرادو اختيار نٿو ملي. ٻارن جي تحفظ جا ضابطا دوستيءَ جي نالي کان سواءِ لاڳو ٿين ٿا. ڌمڪائڻ، جسماني، جنسي يا جذباتي بدسلوڪي، ڪنهن کي ڦاسائڻ، استحصال، زبردستي، اجازت کان سواءِ سڃاڻپ ظاهر ڪرڻ، ذاتي ڄاڻ پڌري ڪرڻ، پيڇو ڪرڻ، نفرت انگيز تقرير ۽ رضامندي کان سواءِ تصويرون ورهائڻ عام دوستيءَ جو رويو ناهي. ڊجيٽل رابطي ۾ نگراني، بندشون، سينسرشپ، غلط ڄاڻ ۽ پاڻ سنسر ڪرڻ جا خطرا به آهن، تنهنڪري صحت، قانون، نفسياتي-سماجي يا هنڌ بابت ڳجهي ڄاڻ بنا ضرورت شيئر نه ڪريو. غيررسمي دوستيءَ جي ڪا سرڪاري فيس ناهي، پر فون يا ڊيٽا، آمدورفت، سرگرمين، سکيا يا راندين جي هنڌ، تحفن ۽ وقت جا خرچ ٿي سگهن ٿا. يو-رپورٽ ۽ ڪجهه دستاويز ٿيل آن لائين سکيا جا پروگرام مفت آهن؛ مقامي ملاقاتن ۽ خانگي سرگرمين جي قيمتن لاءِ ملڪ گير مقرر معيار ناهي. بحران ۽ بي گهر ٿيڻ وقت دوست پهرين مدد جو ذريعو ٿي سگهن ٿا، جڏهن ته جدائي، فوتگيون، بار بار بي گهر ٿيڻ، خوف ۽ غيرسلامتي رابطي ۾ رنڊڪ وجهي سگهن ٿا. 2026 ۾ انساني ضرورتن ۽ امدادي رٿا 16.2 ملين ضرورت مند ۽ چار ملين کان وڌيڪ بي گهر ماڻهن جو اندازو ڏنو. UNHCR ٻڌايو ته 2025 ۾ 228 برادريءَ تي ٻڌل منصوبن 170,366 بي گهر ۽ ميزبان برادريءَ جي ماڻهن تائين پهچ ڪئي، 318 ڪيمپن ۾ برادري ڪميٽيون هيون ۽ 29,162 کان وڌيڪ حوالي ڪيا ويا. IOM جي برادريءَ جي اڳواڻيءَ وارن رابطي، سهڪار، ڍانچي ۽ روزگار جي ڪمن سان سماجي ڳانڍاپو مضبوط ٿي سگهي ٿو، پر اهي نظام دوستيءَ جي جاءِ نٿا وٺن. تڪرار، بدسلوڪي يا اعتماد جي سنگين ڀڃڪڙيءَ کان پوءِ ماڻهو حدون بيان ڪري، رابطو گهٽائي يا ختم ڪري، ڊجيٽل رسائي بند ڪري ۽ ضرورت هجي ته ڀروسي واري بالغ، ٻارن جي تحفظ واري سروس، صنفي تشدد واري سروس يا MHPSS مهيا ڪندڙ کي شامل ڪري سگهي ٿو. سوڳ، لاپتا ٿيڻ ۽ جدائيءَ لاءِ برادري، ساٿي ۽ نفسياتي-سماجي سهائتا پڻ مدد ڪري سگهي ٿي.