ၽႃႇသႃႇလႄႈၵၢၼ်ႁဵၼ်းၽႃႇသႃႇ ၼႂ်းမိူင်းလၢဝ်း

ၽႃႇသႃႇလၢဝ်းလႄႈလိၵ်ႈလၢဝ်းပဵၼ်ငဝ်ႈၶၢမ်ႇပၢႆးပညာတၢင်းၵၢၼ်လႄႈၵၢၼ်ၵူႈၸုမ်းၼမ်။ ဢိင်းၵလဵတ်ႈပဵၼ်ၽႃႇသႃႇတၢင်ႇမိူင်းမၵ်းမီးၸႂ်ႉတႄႇ Grade 3 ႁူင်းႁဵၼ်းပိုၼ်ႉထၢၼ်။ ၽႃႇသႃႇတၢင်ႇၼၼ်ႉပုံမှန်ပဵၼ်လိူၵ်ႈႁဵၼ်း၊ ၶိုၼ်ႈတင်းၸုမ်း၊ ၸႄႈတွၼ်ႈလႄႈလိုအပ်ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈ။ ႁူင်းႁဵၼ်းပိုၼ်ႉထၢၼ်လႄႈၸၼ်ႉတႂ်ႈမႁႃႇလႆႈ ပဵၼ်ပၢႆးပညာပိုၼ်ႉထၢၼ်၊ ၵၢၼ်ယဝ်ႉၸၼ်ႉတႂ်ႈမၵ်းမီးလူဝ်ႇပဵၼ်ၵၢၼ်မၵ်း။ ပၢႆးပညာတၢင်းၵၢၼ်မႆႈငိုၼ်းၸွမ်းၵူတ်းမၢႆ၊ ၵူၺ်းၵႃႈၶူဝ်းႁဵၼ်းၽႃႇသႃႇ၊ ၽႅၼ်မႁႃႇလႆႈ၊ ၵၢၼ်သွၼ်ပုဂ္ဂလိၵ်ႈ၊ ၵၢၼ်ၵူတ်ႇထတ်းၼွၵ်ႈ ၸၢင်ႈမီးၵႃႈၸၢႆႇၸွမ်းၽူႈပၼ်ၵၢၼ်။ Ministry of Education and Sports (MoES) ၸတ်းၽႅၼ်ပၢႆးပညာ၊ curriculum၊ ပၵ်းပိူင်ၵူတ်ႇထတ်းလႄႈၽိုၼ်ယိုၼ်ယၼ်။ ၽၢႆႇပၢႆးပညာၸႄႈတွၼ်ႈ/ၸႄႈဝဵင်းၸွႆႈၼမ်းၵၢၼ်၊ ႁူင်းႁဵၼ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ/ပုဂ္ဂလိၵ်ႈပၼ်ၶူဝ်းႁဵၼ်း။ ၵၢၼ်ႁဵၼ်းတၢင်းၵၢၼ်မီးပၢႆးပညာပုံမှန်၊ ၽႅၼ်မႁႃႇလႆႈ၊ ၵၢၼ်ၵူတ်ႇထတ်းဢၼ်ယိုၼ်ယၼ်။ ပၢႆးပညာဢမ်ႇတၢင်းၵၢၼ်မီးၽႅၼ်ၵူၼ်းဢၢၼ်ႇတႃႇၵူၼ်းဢမ်ႇမီးၶဝ်ႈထိုင်ႁူင်းႁဵၼ်း/ၶၢတ်ႇၵၢၼ်ႁဵၼ်း၊ ၶိုၼ်ႈၸၼ်ႉပၢႆးပညာလႄႈၽီလိၵ်ႈပိုၼ်ႉထၢၼ်။ ၽႅၼ်ၵူၼ်းဢၢၼ်ႇၸၢင်ႈသွၼ်ထွမ်ႇ၊ လၢတ်ႈ၊ ဢၢၼ်ႇ၊ တႅမ်ႈလၢဝ်းလႄႈၼပ်ႉသၢင်ႈပိုၼ်ႉထၢၼ်။ ၸၢင်ႈႁဵတ်းတီႈၵၢၼ်၊ ၶၢႆႉထိုင်တီႈၵူၼ်း ဢမ်ႇၼၼ်တၢင်းၵႂၢင်ႈ၊ ၸွမ်းၽႅၼ်။ National University of Laos (NUOL) Faculty of Letters ၼႄသဵၼ်ႈတၢင်းဢိင်းၵလဵတ်ႈ၊ ၾရင်ႇသဵတ်ႈ၊ ၵျာမၼီႇ၊ ရုရှား၊ ၵျႃႇပၢၼ်ႇ၊ ဝီႇယက်ၼၢမ်း၊ ၵူဝ်းရီးယား၊ ၶႄႇ၊ သပိၼ်ႇလႄႈၽႃႇသႃႇ/ၾိင်ႈထုင်းလၢဝ်း။ English Bachelor of Letters ဢၢင်ႈၸၼ်ႉ B2 ၸွမ်း Common European Framework of Reference for Languages (CEFR) လႄႈသွၼ်ၵၢၼ်သိုဝ်ႇသၢၼ်၊ ပိၼ်ႇၽႃႇသႃႇ၊ သုတေသနလႄႈၵၢၼ်။ NUOL Confucius Institute ပၼ်ၶူဝ်းႁဵၼ်းၶႄႇပုံမှန်/တိူဝ်းၸႅင်ႈ၊ ၽိုၼ်ၽူႈသွၼ်လႄႈသဵၼ်ႈတၢင်း bachelor's ၽႃႇသႃႇၶႄႇ။ ယင်းမီး HSK (ၵၢၼ်ၵူတ်ႇၶႄႇတႅမ်ႈ) လႄႈ HSKK (ၵၢၼ်ၵူတ်ႇၶႄႇလၢတ်ႈ)။ တူဝ်ယၢင်ႇၸိူဝ်းၼႆႉဢမ်ႇယိုၼ်ယၼ်ဝႃႈမီးၵူႈမိူင်း၊ ၽႃႇသႃႇတၢင်ႇမိူင်းတီႈၸုမ်း/ပိုၼ်ႉတီႈၸွမ်း။ ၵၢၼ်ႁဵၼ်း digital လႄႈႁဵၼ်းႁင်းၵူၺ်းပဵၼ်ဢမ်ႇတၢင်းၵၢၼ်ပိူင်လူင်။ Khang Panya Lao ဢၼ်တင်ႈၼိူဝ် Learning Passport ပၼ်ၶဝ်ႈထိုင် web/app တႃႇပပ်ႉႁူင်းႁဵၼ်းၽႃႇသႃႇလၢဝ်း၊ ၶူဝ်းႁဵၼ်း interactive လႄႈၶေႃႈမုၼ်းတၢင်ႇမိူင်းဢၼ်ပိၼ်ႇယဝ်ႉ၊ ၸႂ်ႉ online/offline။ ၵၢၼ်ႁဵၼ်းပေါင်း၊ ႁဵၼ်းႁိူၼ်းလႄႈၽိုၼ်ၽူႈသွၼ်ၸွႆႈတီႈၶဝ်ႈထိုင်၊ ၵူၺ်းၵႃႈၶိူင်ႈ၊ ၾႆးလႄႈၶွင်ႇၶႃႇပဵၼ်ၽေးပၢႆးၸႂ်၊ ၶိုၵ်ႉၶႅၼ်းပိုၼ်ႉတီႈဝေး/ၶၢတ်ႇၶိူင်ႈ။ ၵၢၼ်ႁဵၼ်း social media ၸွမ်းၵူတ်းမၢႆႁပ်ႉႁူမ်ႈ၊ ၵူၺ်းၵႃႈဢမ်ႇပၼ် certificate ဢမ်ႇၼၼ်ၵၢၼ်ယိုၼ်ယၼ်တၢင်းၵၢၼ်ႁင်းၵူၺ်း။ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၸႂ်ႉၽႃႇသႃႇတၢင်ႇၼႂ်းႁိူၼ်း ၸၢင်ႈၺႃးၶႅပ်းတတ်းၽႃႇသႃႇလၢတ်ႈလႄႈတႅမ်ႈမိူဝ်ႈၶဝ်ႈႁူင်းႁဵၼ်း။ MoES လႄႈ UNICEF ၸွႆႈ Community-Based School Readiness ၼႂ်းဝၢၼ်ႈဢမ်ႇလၢတ်ႈလၢဝ်း၊ မီးၽႅၼ်ၽႃႇသႃႇၵွၼ်ႇၸၼ်ႉ၊ ၽိုၼ်ၽူႈၸွႆႈ၊ ၵၢၼ်ၸွႆႈမႄႈပေႃႈ။ ၵၢၼ်လႅၵ်ႈၶဝ်ႈပၢႆးပညာလၢဝ်း ပဵၼ်လွင်ႈလမ်ႇလွင်ႈၵၢၼ်တႄႉ။ လၵ်းၵၢၼ်သွၼ်ၽႃႇသႃႇမႄႈၸၢဝ်းၶိူဝ်းၵူႈမိူင်းဢမ်ႇမီးလၵ်းထၢၼ်ၼႂ်းၶေႃႈမုၼ်းဢၼ်ၵူတ်ႇထတ်း၊ ၵွပ်ႈၼၼ်ယိုၼ်ယၼ်လၢႆးပိုၼ်ႉတီႈတင်းႁူင်းႁဵၼ်း။ ၵၢၼ်ဢၢၼ်ႇလိၵ်ႈလၢဝ်းၵေႃႈပဵၼ်ငဝ်ႈၶၢမ်ႇၵၢၼ်၊ ၵၢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈလႄႈပၢႆးပညာထႅင်ႈ။ ဢိင်းၵလဵတ်ႈမီးၶွပ်ႇၶၢႆႉတၢင်းၵၢၼ်ၵႂၢင်ႈသုတ်းလႄႈၽွၼ်းတေႃႇၵၢၼ်ၵႂၢင်ႈ။ ၶႄႇၸွႆႈၵၢၼ်ႁဵၼ်းမၵ်းမီး၊ ၵၢၼ်လႄႇလဵၼ်ႈ၊ exchange လႄႈၵႃႉၶၢႆ၊ ၾရင်ႇသဵတ်ႈၸႂ်ႉၼႂ်းမႁႃႇလႆႈ/ၵၢၼ်လႄႇလဵၼ်ႈၶွပ်ႇၸႅင်ႈ။ ၵျာမၼီႇ၊ ရုရှား၊ ၵျႃႇပၢၼ်ႇ၊ ဝီႇယက်ၼၢမ်း၊ ၵူဝ်းရီးယား၊ သပိၼ်ႇ ပေါ်မႃးပိူင်လူင်ၼႂ်းမႁႃႇလႆႈ/ၽႅၼ်ၸုမ်း။ ၽႅၼ်ဢိင်းၵလဵတ်ႈမႂ်ႇ 2026 တႃႇၽူႈႁဵတ်းၵၢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ၼႄဝႃႈၵၢၼ်ႁဵၼ်းၽႃႇသႃႇတႃႇၵၢၼ်ၸုမ်းႁဵတ်းလႆႈတင်း MoES၊ Lao-American Institute၊ Institute of Foreign Affairs၊ NUOL လႄႈၸုမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈတၢင်ႇ။ ၶဝ်ႈထိုင်ၵၢၼ်ၵူတ်ႇထတ်းလႄႈၶၼ်ၸွမ်းၽူႈပၼ်။ တူဝ်ယၢင်ႇ NUOL placement test ၽၢဝ်ႇ 40,000 kip တႃႇၵၢၼ်ဝူတ်ႈၼိုင်ႈ။ IELTS authorised centre ວຽງຈັນ ၽၢဝ်ႇ computer-based Academic/General Training ၸမ် USD 185 ၵူႈတူဝ်၊ ၸၢင်ႈလႅၵ်ႈလၢႆႈ/ထႅမ်ၶွၼ်ႈပိုၼ်ႉတီႈ။ HSK/HSKK မီးတင်း NUOL Confucius Institute။ NUOL ၸၢင်ႈၸႂ်ႉ CEFR/DELF target၊ ၵူၺ်းၵႃႈၸၼ်ႉမုင်ႈမၢႆဢမ်ႇယိုၼ်ယၼ်ဝႃႈတူဝ်ၵူတ်ႇၼၼ်ႉမီးၵူႈႁူင်းႁဵၼ်း။ ဢမ်ႇမီးၶၼ်ၶူဝ်းႁဵၼ်းၽႃႇသႃႇၵူႈမိူင်း၊ ၶၢဝ်းႁဵၼ်းတဵမ်တူဝ်၊ ဢမ်ႇၼၼ် certificate လၢဝ်းၵူႈမိူင်းဢၼ်တဵမ်။ ယိုၼ်ယၼ် intake၊ ၵႃႈၸၢႆႇ၊ ဝၼ်းၵူတ်ႇထတ်း၊ ၵၢၼ်ယိုၼ်ယၼ်လႄႈလၢႆးသွၼ်တင်းၸုမ်း။ ၽူႈႁဵၼ်းမီးသုၼ်ႇလႆႈပၢႆးပညာၸၼ်ႉလီလႄႈႁဵၼ်းတลอดၸၢတ်ႈ မႆႈၵၢၼ်ၽႄၸၢဝ်းၶိူဝ်း၊ ၵူၼ်း၊ ၽူႈယိင်း၊ ဢႃႇယု၊ မၢႆတူဝ် ဢမ်ႇၼၼ်ငဝ်းငိုၼ်း။ ၸုမ်းလူဝ်ႇႁဵတ်းၸွမ်းၸၼ်ႉပၢႆးပညာၽူႈမီးဢႃႇၼႃႇ။ ၽူႈႁဵၼ်းလူဝ်ႇၶဝ်ႈႁဵၼ်း၊ ယႂ်ႇၶိုၼ်ႈၵၢၼ်ၽၢင်ႈလႄႈဢမ်ႇလႅၼ်ၵၢၼ်ၵူတ်ႇထတ်း။ ၵၢၼ်ႁဵၼ်းယဝ်ႉၸၢင်ႈလႆႈၽိုၼ်ယိုၼ်ယၼ်မိူဝ်ႈၽႅၼ်ၼၼ်ႉပၼ်။ ၽွၼ်းၵၢၼ်တႄႉၶိုၼ်ႈတင်းၽူႈပၼ်၊ ၽွၼ်းႁဵၼ်း၊ ၵၢၼ်ၵူတ်ႇထတ်းလႄႈၵၢၼ်ယိုၼ်ယၼ်၊ ဢမ်ႇၸႂ်ႈၽႃႇသႃႇၵူၺ်း။