Người sử dụng lao động tại Lào

Khuôn khổ Luật Lao động áp dụng cho người sử dụng lao động và người lao động trong cả công việc tại đơn vị đã đăng ký và chưa đăng ký, bao gồm người sử dụng lao động và người lao động nước ngoài. Luật không áp dụng cho công chức, quân nhân, cảnh sát, nhân sự của Đảng và các tổ chức quần chúng của Nhà nước. Công việc gia đình chủ yếu được điều chỉnh thông qua hợp đồng lao động. Đơn vị lao động là đơn vị sản xuất, kinh doanh hoặc dịch vụ được đăng ký hợp pháp. Theo Cổng thông tin Thương mại, đăng ký doanh nghiệp và mã số thuế có thể mất tối đa 10 ngày làm việc, con dấu công ty tối đa 5 ngày làm việc, còn Giấy chứng nhận đăng ký an sinh xã hội khoảng 2 ngày làm việc. Đơn vị lao động có ít nhất một nhân viên phải đăng ký với Tổ chức An sinh Xã hội Quốc gia (National Social Security Organisation, NSSO). Người sử dụng lao động nộp hồ sơ đăng ký trong vòng 30 ngày sau khi tuyển dụng hoặc ký hợp đồng, kèm giấy tờ đăng ký kinh doanh hoặc thuế, giấy phép và danh sách nhân viên. Nếu hồ sơ đầy đủ, giấy chứng nhận có thể mất tối đa 30 ngày mới được cấp. Pháp nhân hoặc tổ chức thường phải ký hợp đồng lao động bằng văn bản. Hợp đồng xác định thời hạn có thể kéo dài tối đa 3 năm; nếu dài hơn thì trở thành hợp đồng không xác định thời hạn. Chỉ được ký hợp đồng miệng khi cả người sử dụng lao động và người lao động đều là cá nhân. Hợp đồng nêu các bên, công việc và nhiệm vụ, tiền lương, thời hạn, địa chỉ nơi làm việc, cách trả lương, thử việc, phúc lợi, giờ làm, ngày nghỉ, ngày lễ và trợ cấp khi kết thúc quan hệ lao động. Thử việc có thể kéo dài tối đa 30 ngày đối với công việc không đòi hỏi kỹ năng hoặc 60 ngày đối với công việc có kỹ năng; lương thử việc phải ít nhất bằng 90% lương thông thường. Người sử dụng lao động xác nhận bằng văn bản bảy ngày trước khi hết thời gian thử việc. Với hợp đồng không xác định thời hạn, thời gian báo trước thường là 30 ngày đối với công việc chân tay và 45 ngày đối với công việc trí óc. Theo quy định áp dụng, trợ cấp theo luật được tính bằng 10% mức lương cuối cùng cho mỗi tháng đã làm; chấm dứt không có lý do chính đáng có thể dẫn đến khoản bồi thường bổ sung 15%. Giờ làm bình thường tối đa là 8 giờ mỗi ngày và 48 giờ mỗi tuần. Công việc nguy hiểm giới hạn ở 6 giờ mỗi ngày và 36 giờ mỗi tuần. Việc làm thêm giờ cần có sự đồng ý trước của công đoàn, đại diện người lao động hoặc đa số người lao động. Làm thêm giờ giới hạn ở 45 giờ mỗi tháng hoặc 3 giờ mỗi ngày, trừ khi Cơ quan Quản lý Lao động cho phép làm vượt giới hạn tháng. Tiền làm thêm là 150% khi làm buổi tối, 200% khi làm ban đêm, 250% vào ngày nghỉ hoặc ngày lễ, 300% khi làm muộn vào ngày nghỉ hoặc ngày lễ và 350% khi làm ban đêm vào ngày nghỉ hoặc ngày lễ. Người sử dụng lao động trả đủ tiền lương, tuân thủ hợp đồng và quy định nội bộ, tham gia an sinh xã hội, tổ chức đào tạo hằng năm, cung cấp thông tin lao động và nộp báo cáo. Cấm cưỡng bức lao động, phân biệt đối xử, quấy rối, sử dụng lao động dưới 12 tuổi và che giấu tai nạn hoặc tranh chấp. Người sử dụng lao động có lao động nước ngoài còn quản lý kế hoạch nâng cao năng lực, giấy phép lao động, địa điểm làm việc được phép và việc hỗ trợ người lao động rời khỏi nước này. An toàn lao động yêu cầu đánh giá rủi ro thường xuyên và báo cáo ít nhất hằng năm. Người sử dụng lao động phải cung cấp cơ sở, máy móc và quy trình an toàn, tiện nghi phúc lợi, thông tin và đào tạo về an toàn, phương tiện bảo hộ cá nhân, đồng thời cấm sử dụng chất gây ảnh hưởng tại nơi làm việc. Đào tạo cơ bản về an toàn và HIV được tổ chức ít nhất hằng năm. Đơn vị lao động có tối đa 100 nhân viên phải chỉ định ít nhất một người phụ trách an toàn; đơn vị lớn hơn thành lập bộ phận an toàn và có thể cần ban an toàn. Đơn vị ở vùng xa có ít nhất 50 nhân viên cần có bác sĩ, còn đơn vị nhỏ hơn cần tủ thuốc và điều dưỡng sơ cấp. Khám sức khỏe được thực hiện ít nhất mỗi năm một lần, hoặc hai lần một năm đối với công việc nguy hiểm hoặc làm ban đêm. Tai nạn khiến người lao động nghỉ việc ít nhất bốn ngày phải được ghi nhận và báo cáo; thương tích, thương tích nghiêm trọng và tử vong phải được báo cáo trong vòng ba ngày. Đơn vị lao động có từ 10 nhân viên trở lên phải có đại diện người lao động hoặc công đoàn. Thông thường, cứ 10 đến 50 nhân viên có một đại diện, từ 51 đến 100 nhân viên có hai đại diện, và cứ thêm 100 nhân viên thì có thêm một đại diện. Đại diện tham gia hợp đồng, nội quy, thương lượng tập thể và giải quyết tranh chấp; người sử dụng lao động phải bố trí thời gian và địa điểm cho công việc đó. Hợp đồng lao động tập thể được Cơ quan Quản lý Lao động xem xét và đăng ký hoặc được tòa án công chứng. Phòng Thương mại và Công nghiệp Quốc gia Lào (Lao National Chamber of Commerce and Industry, LNCCI) đại diện cho người sử dụng lao động, đối thoại chính sách, tham vấn lao động và hỗ trợ doanh nghiệp; tư cách thành viên tự nguyện, có đăng ký và phí hằng năm. Tranh chấp lao động tiến hành từ thương lượng hòa giải đến giải quyết hành chính, Ủy ban Giải quyết Tranh chấp Lao động và sau đó là thủ tục tại tòa nếu cần. Văn phòng cấp làng, huyện và thành phố có thể hòa giải tại địa phương. Khi phù hợp, thỏa thuận hòa giải bằng văn bản có sự tham gia của công đoàn, đại diện người lao động hoặc đa số người lao động. Công việc thường tiếp tục trong khi tranh chấp đang được giải quyết, trừ trường hợp nghiêm trọng và các cuộc ngừng việc được pháp luật chấp thuận. Đình công phải theo thủ tục luật định. Cắt giảm nhân sự cần tham vấn công đoàn, đại diện người lao động hoặc đa số nhân viên và báo cáo Cơ quan Quản lý Lao động. Việc bán, chuyển nhượng doanh nghiệp hoặc thay đổi quan hệ đối tác cần thông báo trước bằng văn bản và phân định rõ trách nhiệm giữa người sử dụng lao động cũ và mới. Điều chuyển tạm thời giới hạn ở ba tháng và không được làm giảm mức lương được bảo vệ. Hệ thống chính thức đã được thiết lập nhưng vẫn đang phát triển: một báo cáo rà soát của ILO và Bộ Lao động và Phúc lợi Xã hội ghi nhận những khoảng trống về an toàn lao động; các dự thảo tiêu chuẩn về nhiệt, ánh sáng và tiếng ồn đã được rà soát năm 2025.