Къазахстан Евразин йоккха йистехь латта. Цхьа дӀаьххьара шерашна, элпаш йистехь ялх хилла нах малхашца дӀаволуш, сезонан йисташна юкъара кхелла, йоккха йистехь политикан, торговый а, культурен а сеть кхолла елла. Къадима меттигаш а, юкъара-гулам йисташ а махкан ларна йукъара цхьаьна дӀахьедарца холбо хилла. Товаршца цхьаьна маьӀнаш, дин, мотташ, искусство хьекъамаш а дӀаэтта. Тюркхой а, йистийн хьукматаш а махкан кхоллаелларехь йоккха роль ела. Церан мотташ, политикан традицеш а, малхашца дӀаволуш лелар а тӀаьхьа йолчу казахийн культурехь хьалха йу. Казахан ханство махкан истори йукъара дӀаяьккхина белгалонаш я. Цуьнан йукъара политикан хьокху казахийн гурухий цхьаьна кхелла, амма «жуз» цӀеца дуьхьал йолу кхуьнга дӀахӀоттийна тобанаш йукъара социальный кхетамаш лела. Йист тӀаьхьа-тӀаьхьа Ресси империн къулахь дӀадаьлла. ЦӀийнан меттиг, администраци, торговля а, тӀехьар чӀогӀа ца хилар а дӀаялар, къахьегаман лелар а, политикан къувсаттар а хийца; цигахь малхашца лелочу наха йоккха асар хьалха дӀаэца. Цхьаьна 20-гӀа бӀешера йистехь, Алашин интеллигенцех дешар, культурин хьалха хилар а, автономи а хьалха дехна. Церан хьалха дӀаболуш йолу гӀуллакх хьанха тӀаьхьа казахийн политикан хьекъамашкахь йоккха тема ю. Советан ханехь Къазахстан дехканаш форсировочно дӀахӀотто, коллективизаци, маьрша дуьйца ца луш гӀоле хилар, репресси, индустриализаци, шаьш даьлла къала, нах дӀахӀотто, а, экологин йоккха азар дӀаэца. И ханна йукъара официалан дешар, инфраструктура а, наука институтан а кхеташ долу, цундела цӀийнан хьехамаш йоккха дика ца хила тарло. Советан Союз дӀадалахь Къазахстан маьрша давлат хила. Цуьнан тӀаьхьа махкахь национальни институташ кхолла, казахан мотт, хьун, историан адамаш а, йистийн традицеш а хьалха бевзаш долу.
Къазахстанехь истори
Къазахстанан исторехь Евразин даладоьлла беркате йист, махкахь лелочух йолу цӀийлахь цуьнан, торговый бӀаьсташ, импереш, советан хьукмат а, кхин маьрша республика а цхьаьна кхеташ ду. Къазахстанан йоккха меттиг Исток а, Вукх а тӀекхачаш долу нах кхолла елла. Хьанха тӀаьхьа йолу хьекъам цхьан традицех хьалха ца до, кхеташ долу тӀаьхьа-тӀаьхьа хьолехь кхоллаелла ю.
Tip
Къазахстанан исторех цхьаьна-тӀаьхьа хилла а, цхьацца хьалха хьунахь а хьажа. ЦӀийнан миграци, советан хан, мотт а, йистин хийцамаш а хьалха хиларна кхин нах хьалха дӀахетта хила йиш ю. Музейш, мемориалш, меттиган цӀерш а, цӀийнан хьехамаш а хьалха хьалха хилар хьалха кхетарна гӀо ло.