Convivenciaqa manam kikin pampapi tiyayllachu. Ayllu runakunawan, vecinokunawan, yachaq masikunawan, llamk’ay masikunawan, hinaspa huk kawsaymanta runakunawan respetowan kawsaypa sapa punchaw llamk’ayninta nin. Ayllu huñuykunaqa wawakunata qhaway, wasi, yuyay, apaykachay, llamk’ay tinkuy, hinaspa onqosqa utaq qullqipi sasa kaspa yanapayta qunman. Ancha allin kayqa hukniraymi, manataq llapa runaqa qaylla utaq allin ayllu huñuyuqchu. Napaykuykuna respetasqa tinkuyta qallarin. Mañakuspa ñawpaqta pisilla buenos días, buenas tardes, utaq buenas noches niy sapa punchaw tinkuyta aswan allinta ruwachinman. Vecinokunaqa willayta rakinku, wasikunata qhawanku, seguridadta wakichinku, uchuy yanapayta qunakunku, utaq kiti munayninkupaq kuska kutichinku. Confiarqa sapa kuti allin ruraywan wiñan, manam huk hatun ruwayllawan. Ayllu rurayqa mana formal utaq huñusqa barrio huñuy, tantanakuy, asociacion, utaq minga ñanwan kanman. Kiti wakichiyqa pi rimanan, imayna akllay ruwasqa, hinaspa yanapakuy ima ninan chayta niy. Ecuadorqa indígena, Afro-Ecuadorian, montubio, mestizo, migrant, hinaspa huk ayllukunayuqmi. Hawka kuska kawsayqa racial, suyu, clase, genero, hinaspa simi patapi prejuicio nisqata qarquyta munan. Sumaq kawsayqa consentimiento hinaspa imaypi sayayta munayta chinkachinchu. Q’uñi, kuska qullqikuna, wawakuna qhaway, propiedad, watukuy, hinaspa privacidadmanta sut’i acuerdoqa piñakuyta hark’an. Ch’aqwayqa allinmi qallariyllapi, sumaq rimaywan sapalla allichasqa kaptin. Sinchi amenaza, violencia, utaq discriminaciónpaq allin yanapayta mask’ana, manam mana allin rurayta toleraypaq mana formal presiónta.
Ecuadorpi kuska kawsay
Ecuadorpi kuska kawsayqa ayllu huñuykunamanta, rimaykunamanta, yanapay yanapanakuykunamanta, barrio tinkuykunamanta, hinaspa suyu hinaspa kawsay hukniraykunata respetaymanta sapa kuti rurakun. Sasa punchaw sasachakuykunata allichanapaq runapura tinkuyqa formal procedimiento hina ancha allin kanman. Allin convivenciaqa sumaq kawsayta, sut’i imaypi sayayta, hinaspa kuska responsabilidadta tinkuchin.
Tip
Ecuadorpi napaykunawan, hunt’ay atiyniyuq kaspa, hinaspa uchuy yanapay yanapanakuywan confianza wiñachiy. Wasi, llamk’ana wasi, utaq barriopi imayna kuska akllasqankuta tapuy, chaymanta kikin imaypi sayayta sut’iyachiy. Uchuy sasachakuykunata qallariyllapi allichay, ichaqa waqaychay sasa kaptinqa allin yanapakuyman rinayki.