Белорусси — унитарни пачхьалкх, цуьнан маьхька мехкан къоалам пачхьалкхера а, цуьнан регионах а кхочушло, цаьрга юкъахь кхин пачхьалкхаш дац. Конституци пачхьалкхан системан формальни таьхьа ю. Президент — пачхьалкхан куьйгалхо, цуьнан къоаламаш дукха ю. Цуьнан должносто исполнительни система, декхаршца кхолламаш, дозан политика а, пачхьалкхан юкъара хьал а дика леладо. Министрийн Советан куьйгалла йолу пачхьалкхан администраци. Министерствоша, пачхьалкхан комитеташа а, кхин мехкан органаша а политика а, законаш а практиканан кепехь — къоаламашка, программашка, разрешенишка, регистрацишка а, халкъан сервисашка а — доаладо. Мехкан Ассамблеяна юкъахь Представителийн Палата а, Республикайн Совет а ду. Иза формальни законодательни орган ю, амма практиканехь исполнительни branch къоаламе дукха йицар ю. Белорусси территориальни йоккха регион (oblast) а, территориальни район (raion) а, къолламаш, йуьрташ а, кхин гӀуллакхаш а йолу регионшка дӀахӀоттаме ю. Минск — хьалха леладо статус йолу столица ю, региональни а, йуьртан а исполнительни комитеташа территориальни администраци лелайо. Йуьртан кхолламаш — кхолламеча халкъан представительски органаш ю, амма дехарийн исполнительни комитеташа дика кхочушдо куьйгаллин къахьегам. Йуьртан органаш, юкъара цхьанаьккха куьйгалла йолу иерархехь къоаламеча, цхьанаьккха автономни правительствошка санна дац. Судша уголовни, граждански, экономически а, административни а гӀуллакхаш мехкан судебни системан чохь кхочушдо. Конституци судебни мустақалалла деха, амма пачхьалкхан къоаламашан юкъарчу концентраци тӀе цу судийн институциональни кхепа тӀаьхьо йо. Элоша пачхьалкхца юкъаметтигаш лелае йуьртахь: идентификационни а, граждански хьолан а дехарш, школаш, хьайбанийн а, адамийн а дӀаэца хьайоьллина хьайоьллин йозанаш, налогаш, социальни гӀо, мүлкан регистраци, разрешени, полиция а, кхин сервисаш а. Нийса орган, йозанехь дӀайаздар а, процедурин къобал а, чӀогӀа дукха хьалха муьлхе кхочушлур ду хьажа оьшу.
Пачхьалкх Белорусси чохь
Белорусси пачхьалкх — президентана куьйгалла деш, исполнительни органашца кхочушдеш йолу цхьанаьккха система ю. Мехкан институташа, областашца къайленашца, судшца а, йоккхаьрша а кхолламашца а формальни рольаш ю. Белорусси чохь нийса административни орган хьажа хаар дика леладо дуьненан къахьегамехь.
Tip
Белоруссин пачхьалкхе къахьегамаш лелае, предметни областашца территориальни дӀахӀоттамашца а йолу органийн чӀогӀа чӀагӀо санна хьажа. Хьалха сацам беш йолу органе дӀакхайкха, йозанан жаьп къобалде, тӀаьхьа хьайоьллин йозанан некъ лелае. Йозанаш а, регистрацин деталш а хӀинца хиларан практиканан йозанан даларан кеп ю.