Беларусьта җинаятьләр белән полиция, тикшерүчеләр, прокурорлар, судлар һәм башка дәүләт органнары шөгыльләнә. Җирле милиция сүзе полицияне аңлата. Көндәлек милеккә каршы җинаятьләргә телефоннарны, янчыкларны, велосипедларны, багажны яки машинада калдырылган әйберләрне урлау керергә мөмкин. Мөһим әйберләрне үзегезгә якын тотыгыз, милекне тиешенчә бикләгез һәм акча белән кыйммәтле әйберләрне кирәксезгә күрсәтмәгез. Мошенниклык физик көч урынына алдау куллана. Гадәти ысулларга ялган сату, ашыгыч түләү турында ялган үтенечләр, башка кеше булып кылану, шикле инвестиция вәгъдәләре һәм аккаунт мәгълүматларын урлау өчен җибәрелгән хәбәрләр керә. Киберҗинаять электрон почтага, хәбәрләшүгә, банк, кибет һәм социаль челтәр аккаунтларына зыян китерергә мөмкин. Һәр аккаунтка аерым көчле серсүз, җайланмаларны яңарту, экранны ышанычлы бикләү һәм гадәттән тыш үтенечләрне башка юл белән тикшерү куркынычны киметә. Көч куллану, янаулар, эзәрлекләү һәм җәберләүгә җитди карарга кирәк. Куркынычсызрак урынга күчегез, куркыныч шунда ук янаса ашыгыч ярдәмгә мөрәҗәгать итегез, дәлилләрне саклагыз һәм ышанычлы кешедән ярдәм сорагыз. Җинаять турында хәбәрдә ачык фактлар булса, ул файдалырак була. Урынны, якынча вакытны, вакыйгалар тәртибен, кешеләрнең тасвирламасын, югалтуларны, җәрәхәтләрне, шаһитләрне һәм булган хәбәрләрне, фотоларны, чекларны яки аккаунт язмаларын теркәгез. Дәлил җыю яки урланган милекне кире кайтару өчен үзегезне куркыныч астына куймагыз. Башта гомерне һәм сәламәтлекне саклагыз, аннары аккаунтларны иминләштерегез, зыян күргән карталарны яки җайланмаларны блоклагыз һәм вакыйга турында тиешле каналлар аша хәбәр итегез. Чит илдә яшәүчеләр һәм кунаклар тел кыенлыкларына яки таныш булмаган тәртипләргә юлыгырга мөмкин. Таныклык мәгълүматлары, яшәү урыны турында белешмә, тәрҗемәче, ышанычлы җирле кеше яки консуллык ярдәме аралашуны җиңеләйтә ала. Җинаятьне булдырмау куркынычны киметә, ләкин иминлекне гарантияләми; зыян күрүчеләр башка кешенең гамәлләре өчен җаваплы түгел. Куркыныч, җәрәхәт, зур югалту, кабатланган эзәрлекләү яки алдагы адым билгесез булганда, белгечтән ярдәм алу урынлы.
Беларусьта җинаятьчелек
Беларусьта җинаятьчелеккә урлау, мошенниклык, көч куллану, милеккә зыян китерү, киберҗинаятьләр һәм полиция белән суд системасы карамагындагы башка гамәлләр керә. Җирле сөйләмдә полицияне еш кына милиция дип атыйлар. Акчаны, документларны, аккаунтларны һәм шәхси чикләрне саклау көндәлек куркынычларны киметә.
Tip
Беларусьта югалса зур мәшәкать тудыра торган өч әйберне саклагыз: таныклык, акчага керү мөмкинлеге һәм телефонга керү. Көтелмәгән үтенечләрне башка элемтә ысулы аша тикшерегез һәм мөһим язмаларның күчермәләрен саклагыз. Берәр хәл булса, башта куркынычсыз урынга чыгыгыз, аннары фактларны хәтердә яңагында язып куегыз.