ထိုင်းနိုင်ငံရှိ နိုင်ငံတော်

ထိုင်းနိုင်ငံသည် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေဆိုင်ရာ ဘုရင်စနစ်ဖြစ်သည်။ ဘုရင်သည် နိုင်ငံတော်အကြီးအကဲဖြစ်ပြီး အစိုးရသည် ဝန်ကြီးများ၊ အရာရှိများနှင့် အများပြည်သူဆိုင်ရာအေဂျင်စီများမှတစ်ဆင့် နေ့စဉ်အများပြည်သူအုပ်ချုပ်ရေးလုပ်ငန်းအများစုကို စီမံသည်။ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေသည် အများပြည်သူအာဏာနှင့် နိုင်ငံသားအခွင့်အရေးတို့အတွက် အခြေခံစည်းမျဉ်းများကို သတ်မှတ်ပေးသော်လည်း ဖွဲ့စည်းပုံဆိုင်ရာအစီအစဉ်များသည် အချိန်နှင့်အမျှ ပြောင်းလဲနိုင်သည်။ အမျိုးသားဥပဒေပြုလွှတ်တော်ကို รัฐสภา သို့မဟုတ် လွှတ်တော်ဟု ခေါ်သည်။ ၎င်းတွင် สภาผู้แทนราษฎร ဟုခေါ်သော အောက်လွှတ်တော်နှင့် วุฒิสภา ဟုခေါ်သော အထက်လွှတ်တော် ပါဝင်သည်။ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေက သတ်မှတ်ထားသော အာဏာနှင့် ရွေးချယ်တင်မြှောက်ပုံစည်းမျဉ်းများအရ လွှတ်တော်သည် ဥပဒေများကို ဆွေးနွေးခြင်း၊ အများပြည်သူမူဝါဒကို စစ်ဆေးခြင်းနှင့် ကြီးကြပ်ခြင်းတို့ကို လုပ်ဆောင်သည်။ အစိုးရကို รัฐบาล ဟုခေါ်ပြီး ဝန်ကြီးချုပ်နှင့် ဝန်ကြီးများက ဦးဆောင်သည်။ ဝန်ကြီးဌာနများသည် ပညာရေး၊ ကျန်းမာရေး၊ ပို့ဆောင်ရေး၊ ဘဏ္ဍာရေး၊ စိုက်ပျိုးရေးနှင့် လုံခြုံရေးကဲ့သို့သော နယ်ပယ်များအတွက် တာဝန်ယူသည်။ အရပ်ဘက်ဝန်ထမ်းများသည် ရုံးများ၊ ဌာနများ၊ ခွင့်ပြုမိန့်များ၊ မှတ်တမ်းများ၊ စစ်ဆေးမှုများနှင့် အများပြည်သူဝန်ဆောင်မှုများမှတစ်ဆင့် ဆုံးဖြတ်ချက်များစွာကို အကောင်အထည်ဖော်သည်။ တရားရုံးများသည် နိုင်ငံတော်၏ သီးခြားအစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်ပြီး ၎င်းတို့၏ ဥပဒေအရအာဏာအတွင်း အငြင်းပွားမှုများကို ဖြေရှင်းခြင်း၊ ဥပဒေများကို အသုံးချခြင်းနှင့် မမှန်ကန်မှုများကို စိစစ်ခြင်းတို့ ပြုလုပ်သည်။ ထိုင်းနိုင်ငံတွင် အထူးဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေဆိုင်ရာနှင့် အုပ်ချုပ်ရေးဆိုင်ရာအဖွဲ့များလည်း ရှိသည်။ ၎င်းတို့၏အခန်းကဏ္ဍသည် သာမန်တရားရုံးများနှင့် ကွဲပြားနိုင်သဖြင့် ပြဿနာအမျိုးအစားအလိုက် သက်ဆိုင်ရာအဖွဲ့အစည်းကို ရွေးချယ်ရမည်။ ထိုင်းနိုင်ငံတွင် ဗဟို၊ ပြည်နယ်နှင့် ဒေသန္တရအုပ်ချုပ်ရေး အဆင့်များရှိသည်။ ပြည်နယ်နှင့် ခရိုင်များသည် အမျိုးသားဝန်ကြီးဌာနများကို ဒေသခံအသိုင်းအဝိုင်းများနှင့် ချိတ်ဆက်ပေးပြီး မြို့နယ်နှင့် အခြားဒေသန္တရအဖွဲ့အစည်းများက ဒေသဆိုင်ရာဝန်ဆောင်မှုများစွာကို ကိုင်တွယ်သည်။ ဒေသန္တရအစိုးရသည် လမ်းများ၊ အမှိုက်စီမံခန့်ခွဲမှု၊ ဒေသစီမံကိန်းရေးဆွဲမှု၊ ဈေးများ၊ အများပြည်သူနေရာများနှင့် ရပ်ရွာဝန်ဆောင်မှုများအတွက် တာဝန်ယူနိုင်သည်။ ထိုင်းအများပြည်သူအုပ်ချုပ်ရေးတွင် ราชการ ကို အစိုးရဝန်ဆောင်မှု၊ กระทรวง ကို ဝန်ကြီးဌာန၊ จังหวัด ကို ပြည်နယ်၊ อำเภอ ကို ခရိုင်၊ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ကို ဒေသန္တရအုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့အစည်းဟု သုံးနှုန်းသည်။ ရုံးတစ်ခုကို ဆက်သွယ်ရာတွင် မည်သည့်အုပ်ချုပ်ရေးအဆင့်က တာဝန်ရှိသည်ကို သိခြင်းသည် မကြာခဏ ပထမခြေလှမ်းဖြစ်သည်။ နိုင်ငံတော်သည် အရေးကြီးသောဝန်ဆောင်မှုများကို ပေးသော်လည်း လူမှုအထောက်အပံ့၏ တစ်ခုတည်းသောရင်းမြစ်မဟုတ်ပါ။ မိသားစုများ၊ အသိုင်းအဝိုင်းများ၊ ပရဟိတအဖွဲ့များ၊ ကျောင်းများ၊ လုပ်ငန်းများနှင့် ဘာသာရေးအဖွဲ့အစည်းများလည်း လူများကို ကူညီပေးသည်။ ဝန်ဆောင်မှုရရှိမှုသည် နေရာ၊ ဘာသာစကား၊ စာရွက်စာတမ်းနှင့် ဒေသခံရုံး၏ လုပ်ဆောင်နိုင်စွမ်းတို့အလိုက် ကွဲပြားနိုင်သည်။ လက်တွေ့တွင် နိုင်ငံသားများသည် တာဝန်ရှိသောအေဂျင်စီကို သတ်မှတ်ခြင်း၊ ကိုယ်ရေးနှင့် အမှုဆိုင်ရာစာရွက်စာတမ်းများ ပြင်ဆင်ခြင်း၊ တောင်းဆိုချက်တင်သွင်းခြင်း၊ လက်ခံဖြတ်ပိုင်း သို့မဟုတ် အမှတ်စဉ်နံပါတ်ကို သိမ်းထားခြင်း၊ နောက်ထပ်တရားဝင်ပြန်လည်စိစစ်မှု သို့မဟုတ် အယူခံအဆင့်ကို မေးမြန်းခြင်းတို့ လိုအပ်လေ့ရှိသည်။ ဆုံးဖြတ်ချက်တစ်ခုက အိမ်ရာ၊ အလုပ်၊ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး၊ အကျိုးခံစားခွင့်၊ မြေယာ၊ ကျန်းမာရေး သို့မဟုတ် လုံခြုံရေးကို သက်ရောက်ပါက စည်းမျဉ်းနှင့် လုပ်ထုံးလုပ်နည်းများကို တာဝန်ရှိသောရုံးထံ အတည်ပြုသင့်သည်။