Malbatê Suriye arrangementê fermî, nefermî û bêformal bi hev ra bi kar tînin. Zewac bi giştî li dadgeha berpirsiyar û daîreya Karê Medenî qeyd beno. Zewacê adetî yan bêqeyd dikare berî qeydkirdışê daîreya medenî teyitê dadgehî bixwazê. Lêçûn, demê pêvajoyê û gihîştışê pratîkî li welat yek nîyo, bi taybetî cîyê qeydê kapasîteya kêm yan dosyeyê paşmayî heye. Dîrektoriya Giştî ya Karê Medenî û qeydê herêmî zayîn, zewac, talak û mirış qeyd kenê; Dadgehê Statûya Kesî û dadgehê dînî yê statûya kesî dosyeyê pêwendîdar birêve benê. Qanûna Statûya Kesî zewac, xizî, talak, serperiştîya zarok, wasiyet û mîras girewtena, lê rêzik û prosedur goreyê dîn, gihîştışê dadgeh û herêm diguherê. Belgeyê windabiyayî bo teyitê nasname, qeydkerdışê dibistanî, alîkarî, hereket û mîras problem çêkenê. Di Q1 2026 de kêmasîya belgeyan 19% malbatê vegerî yê penaberan, 11% malbatê vegerî yê IDP û 5% malbatê civatê xwedî tesîr kerdî. Kartê nasname, Kitêbê Malbatî û sertîfîkaya zayîn di nav belgeyê zafane windabiyayî de bî. Dayışê kartê nasname û Kitêbê Malbatî jî bi guherandışê formata standard tesîr dî. Di lêkolîna gotî de bûyer û belgeyê medenî nêzî 50 USD her yek bî, lê malbat divê bihayê niha li herêmê teyit bikerê. Kapasîteya qeydkirdış bi taybetî li Raqqa, Hasakeh, Idlib, rojhilatê Deir ez-Zor û bakurê Heleb teng bî. Wezareta Tenduristî, dîrektorayê tenduristî, tîmê mobîl û hevkarê mirovî lênêrînê dê û zarokê nûzayî, xizmetê planê malbatî û piştgirîya xwarina pitik pêşkêş kenê. UNFPA 21,097 şêwirmendîya planê malbatî di Q4 2024 de rapor kerd; UNICEF di 2025 de piştgirîya pêşîgirtışê kêmxwînî bo 658,000 jinê ducanî yan şîrdan rapor kerd. UNICEF jî şêwirmendîya xwarina pitik û zarokê biçûk bo zêdetirî 300,000 lênêrkerî rapor kerd. Xizî hîn çavkaniya sereke ya lênêrînê rojane û alîkarîya pere yo. Xizmetê fermî piştgirîya dêûbavî, piştgirîya derûnî û civakî, alîkarîya xwarinî, parastışê zarokan yê ji bo seqetan û piştgirîya naqd girewtenê; amadebûn goreyê cî, xeter, hewcedarî û pere yo, ne mafê yekgirtî yê her malbatî. Şer, koçberî, girtîgeh, tundî û belgeyê windabiyayî endamê malbatî cîya kenê. Rêxistinê parastışê zarokan, navendê civakî, tîmê mobîl û xizmetê rêveberiya dosyeyan ji bo lêgerîn, cemkerdışa ewle û entegrasyona nû piştgirî danê. UNICEF 510 zarokê bêheval yan cîyayî yê cemkerdî di 2025 de rapor kerd. Bo talak, serperiştî, nafaka û mîras, malbat dikarin hem Dadgeha Statûya Kesî hem qeydê Karê Medenî bixwazê; cîyayîya bêqeyd dıma problemê serperiştî, sûd, hereket yan delîlê statûyê çêkena. Hevkarê UNHCR, SARC û Rêxistina Pêşketışê Suriye li navendê qanûnî, navendê civakî, tîmê mobîl û telefonê alîkarî ya belaş yê şêwirmendî, temsîl, referans û agahdarî pêşkêş kenê, dema xizmet amade yo. Mezinê civakî û eşîrî dikarin nîqaşê malbatî çareser bikerê; di erjandina Q1 2026 de rêyê malbatî yan civakî zaf bi kar ameyê. Ew awayê çareserkirdış goreyê ewlehî, bawerî, temsîl û lêçûn diguherê û eger statûya qanûnî, parastış, serperiştî yan nafaka mijar o, cîhê qeydkirdış yan dadgeh nêgire. Alîkarîya mirovî xizmetê navendê civakî û tîmê mobîl li her 14 parêzgehan girewtena, lê gihîştış bi kapasîteya herêmî û şertê qebûl ve girêdayî yo. Pereyê pirmebest yê UNHCR bo penaber û daxwazkerê penaberî yê xetera giran armancdar o; grantê vegerî piştî erjandina kesî û bi pereyê sînorkerdî dikare bo her malbat heta 600 USD bibê. Cash+ ya UNICEF di 2025 de 22,782 malbat, yan 86,708 merdim, li 11 parêzgehan girewte; pere bo hewcedarîyê bingehî 8,391 malbat girewte.
Suriye de malbat
Jîyana malbatî ya Suriye zewac, dêûbavî, lênêrîn, piştgirîya aborî, cîyê cîya kerdiş û qeydkerdışê zayîn, zewac, talak û mirışî girewtena. Qanûna Statûya Kesî çarçoveya sereke yo, lê rêzik û prosedurê dadgehî goreyê bawerîya dînî û herêmê kontrol cîya benê. Belgeyê medenî wek Kitêba Malbatî û sertîfîkaya zayîn gihîştışê belgeyê nasname, perwerde, xizmet, hereket û mîras tesîr kenê.
Tip
Belgeyê malbatî wek pêwistîya pratîkî pêşî bike, çimkî qeydê zayîn, zewac, talak yan mirış yê kêm dıma dikare perwerde, alîkarî, hereket, serperiştî yan mîras asteng bike. Dema statûya qanûnî, parastış, serperiştî yan nafaka mijar o, prosedurê fermî yê dadgeh û Karê Medenî bi kar bîne; piştgirîya civakî yan mirovî alîkarîya zêde yo, ne cîgireya qeydê fermî.

