Ing sistemang pulitiku ning Filipinas mibasi ya king Konstitusyon, institusyung publiko at eleksyon. Ing pambansang gobyernu atin yang tulung pangunahing sangay: ing ehekutibo ipatupad na reng batas at pangasiwaan na ing gobyernu, ing Konggreso (Congress) gawan na reng batas at kontrolan na reng pondo publiko, at ing hudikatura magpaliwanag king batas at repasuan na reng pamag-alitan. Ing Presidente mamuno ya king ehekutibong sangay at magsilbi yang pinuno ning estado at gobyernu. Reng yunit ning lokal a gobyernu saklaw da reng probinsya, lakanbalen, munisipyu at barangay. Makasaklaw la kareng bagay a malapit king pang-araw-araw a biyé, a kasali ing lokal a administrasyun, serbisyu ning komunidad at lokal a regulasyun, samantalang reng institusyung pambansa managot la king batas, polisiya at administrasyun para king balen. Ing pamagbahagi ning awtoridad atin yang pangangailangan a koordinasyun kareng ahensiyang pambansa at gobyernung lokal. Iugnay da reng eleksyon ing awtoridad publiko kareng botante. Depende king eleksyon at lugar ning botante, makasaklaw ya ing balota king Presidente, Bise Presidente, senador, miyembro ning Kapulungan ning mga Kinatawan (House of Representatives) at lokal a opisyal. Ing Komisyon ha Eleksyon (Commission on Elections), a karaniwang tawag kanyá ing COMELEC, mangasiwa ya kareng eleksyon at ipatupad na reng angkop a alituntunin ning eleksyon. Ing pakikilahok pulitiku kasali ne mu ing pagsubaybay kareng pampublikung desisyun, pamagkontak kareng representante, pamagrepasu kareng programa ning gobyernu at paggamit kareng ligal a paraan para maghain reklamu o humingi impormasyon. Ing paksang Estado magpaliwanag ya kareng institusyun, kapangyarihan at antas ning gobyernu a mamahala king awtoridad publiko. Ing paksang Eleksyon tumutuk ya king pamagboto, kareng opisina, pamamara ning eleksyon at pakikilahok. Magsama la, ipakit da no ninu ing mamahala king Filipinas at no paano pipili at panagutan reng opisyal a atin puwesto publiko.
Pulitika king Filipinas
Ing pulitika king Filipinas saklaw na ing pamag-organisa, pamaggamit at pamaglabanan king awtoridad publiko. Ing Filipinas metung yang demokratiku at konstitusyonal a republika, atin yang sistemang presidensyal. Magbahagi reng institusyung pambansa king awtoridad kareng probinsya, lakanbalen, munisipyu at mga barangay (barangays), habang reng eleksyon mamili la kareng opisyal king pambansa at lokal a antas.
Tip
Gamitán ing pamagbahagi ning awtoridad king gobyernung pambansa, gobyernung lokal at administrasyun ning eleksyon para ituru ing bawat pamangailangan king institusyung atin kapasidad a gumana kanyá. Tuknangan ing isyu, ing heograpikung antas kanyá at ing resulta a kailangan mu bayu ka makipag-ugnayan king institusyon o kinatawan.