မြန်မာနိုင်ငံတွင် သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး

မြန်မာနိုင်ငံတွင် သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးကွပ်ကဲမှုကို အဖွဲ့အစည်းများစွာ ခွဲဝေထားသည်။ ပို့ဆောင်ရေးနှင့် ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန (MOTC) က ကဏ္ဍကို ညှိနှိုင်းသည်။ ကုန်းလမ်းပို့ဆောင်ရေးညွှန်ကြားမှုဦးစီးဌာန (RTAD) သည် ယာဉ်မှတ်ပုံတင်ခြင်း၊ စစ်ဆေးခြင်း၊ သက်တမ်းတိုးခြင်းနှင့် ယာဉ်မောင်းလိုင်စင်တို့ကို ကိုင်တွယ်သည်။ မြန်မာ့မီးရထားသည် ခရီးသည်နှင့် ကုန်စည်ရထားဝန်ဆောင်မှု ပေးသည်။ ပြည်တွင်းရေကြောင်းပို့ဆောင်ရေး (IWT) သည် ပြည်တွင်းခရီးသည်၊ ကုန်တင်နှင့် ကူးတို့ဝန်ဆောင်မှုများကို စီမံသည်။ လေကြောင်းညွှန်ကြားမှုဦးစီးဌာနက လေကြောင်းကို ကြီးကြပ်ပြီး မြန်မာ့ဆိပ်ကမ်းအာဏာပိုင်က ဆိပ်ကမ်းနှင့် ရေကြောင်းလုပ်ငန်းများကို ကိုင်တွယ်သည်။ တိုင်းဒေသကြီးနှင့် မြို့တော်အဖွဲ့များက မြို့ပြဝန်ဆောင်မှုများစွာကို စီမံသည်။ ရန်ကုန်တွင် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးကြီးကြပ်ကွပ်ကဲမှုအာဏာပိုင်အဖွဲ့ (YRTC) က YBS နှင့် ၎င်း၏ပုဂ္ဂလိကကုမ္ပဏီများကို ကြီးကြပ်သည်။ အများပြည်သူသယ်ယူပို့ဆောင်ရေးသည် မြို့နှင့် ခရီးလမ်းကြောင်းအလိုက် သီးခြားစီဖြစ်သည်။ ရန်ကုန်တွင် YBS သည် တရားဝင်ဘတ်စ်ကားကွန်ရက်ဖြစ်ပြီး ငွေသားနှင့် ဝန်ဆောင်မှုအချို့တွင် YPS သို့မဟုတ် ကတ်စနစ်များဖြင့် ပေးချေနိုင်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံတစ်ဝန်း ယာဉ်စီးခ သို့မဟုတ် အကြိမ်ရေစံနှုန်းတစ်ခုတည်း မရှိသောကြောင့် ခရီးသည်များသည် လက်ရှိဝန်ဆောင်မှု၊ တက်ရမည့်နေရာ၊ ငွေပေးချေမှုပုံစံနှင့် ယာဉ်စီးခကို သက်ဆိုင်ရာကုမ္ပဏီ သို့မဟုတ် ဒေသခံအာဏာပိုင်ထံ စစ်ဆေးသင့်သည်။ ရန်ကုန်ပြင်ပတွင် ဘတ်စ်ကား၊ မီနီဘတ်စ်၊ တက္ကစီ၊ သုံးဘီးယာဉ်၊ ဆိုင်ကယ်နှင့် အလွတ်သဘောဝန်ဆောင်မှုများက သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးလိုအပ်ချက်အမျိုးမျိုးကို ဖြည့်ဆည်းသည်။ မသန်စွမ်းခရီးသည်များအတွက် ယာဉ်၊ မှတ်တိုင် သို့မဟုတ် ဘူတာများကို ဝင်ရောက်အသုံးပြုနိုင်ရေး တစ်သမတ်တည်းမရှိပါ။ မြန်မာ့မီးရထားသည် ရန်ကုန်–မန္တလေး၊ ရန်ကုန်–ပုဂံ၊ ရန်ကုန်–ပြည်နှင့် ရန်ကုန်–မော်လမြိုင်အပါအဝင် အဓိကလမ်းကြောင်းများနှင့် ဒေသတွင်း RBE ဝန်ဆောင်မှုများကို ပြေးဆွဲသည်။ ခရီးအမြန်နှုန်း၊ ယုံကြည်စိတ်ချရမှုနှင့် အခြေခံအဆောက်အအုံတို့ အလွန်ကွာခြားသည်။ အထက်တန်းလက်မှတ်ကို ၃ လအထိ ကြိုတင်ဝယ်နိုင်ပြီး သာမန်လက်မှတ်ကို ၁ လအထိ ကြိုတင်ဝယ်နိုင်သည်။ တစ်နေ့တည်းရောင်းချမှုသည် ယေဘုယျအားဖြင့် 07:00 တွင်စတင်ပြီး ထွက်ခွာချိန်မတိုင်မီ ၁၀ မိနစ်အထိ ဆက်လက်သည်။ အသက် ၃ နှစ်မှ ၁၂ နှစ်မပြည့်သေးသော ကလေးအတွက် ကလေးလက်မှတ် သက်ဆိုင်သည်။ ခရီးသည်များသည် လက်ရှိထွက်ခွာချိန်၊ လက်မှတ်ရရှိနိုင်မှုနှင့် ဝန်ဆောင်မှုပြောင်းလဲမှုများကို ဘူတာ သို့မဟုတ် လက်ရှိရထားအချက်အလက်ရင်းမြစ်မှ စစ်ဆေးသင့်သည်။ နေ့စဉ်နှင့် မြို့ကြားခရီးသွားမှုတွင် ကုန်းလမ်းသယ်ယူပို့ဆောင်ရေးကို အများဆုံးအသုံးပြုသည်။ ယာဉ်များသည် လမ်း၏ညာဘက်ခြမ်းတွင် မောင်းနှင်သော်လည်း တင်သွင်းထားသော ယာဉ်များစွာတွင် စတီယာရင်ညာဘက်၌ ရှိသည်။ တရားဝင်မောင်းနှင်ရန် ယေဘုယျအားဖြင့် တရားဝင်ယာဉ်မောင်းလိုင်စင်၊ မှတ်ပုံတင်ထားသောယာဉ်၊ ထုတ်ပေးထားသော နံပါတ်ပြားနှင့် လက်ရှိစစ်ဆေးမှု/မှတ်ပုံတင်စာရွက်စာတမ်းများ လိုအပ်သည်။ RTAD လိုအပ်ချက်များတွင် မှတ်ပုံတင်ခြင်း၊ နှစ်စဉ်သက်တမ်းတိုးခြင်းနှင့် စစ်ဆေးခြင်း ပါဝင်သည်။ ဆိုင်ကယ်မောင်းသူနှင့် လိုက်ပါသူများသည် မေးသိုင်းကြိုးကို ချိတ်ထားသော စံချိန်မီဦးထုပ်ဆောင်းသင့်သည်။ သတ်မှတ်ထားသည့်နေရာတွင် ထိုင်ခုံခါးပတ်အသုံးပြုရပြီး မောင်းနှင်နေစဉ် လက်ကိုင်ဖုန်းအသုံးပြုခြင်းကို တားမြစ်ထားသည်။ မှတ်ပုံမတင်ထားသောယာဉ်ကို မသုံးရပါ။ ဒေသခံအာဏာပိုင်များက ဆိုင်ကယ်အသုံးပြုမှုကို ကန့်သတ်နိုင်သဖြင့် သက်ဆိုင်ရာမြို့နယ်စည်းမျဉ်းကို စစ်ဆေးရမည်။ လမ်းအရည်အသွေး၊ မီးအလင်းရောင်၊ လမ်းကြောင်းအမှတ်အသား၊ လမ်းဘေးလမ်းနှင့် လမ်းဘေးအကူအညီတို့ မညီမျှပါ။ ညဘက်မောင်းနှင်ခြင်း၊ မိုးသည်းခြင်းနှင့် ဝေးလံသောလမ်းများတွင် လက်တွေ့အန္တရာယ် ပိုမြင့်သည်။ အထူးသဖြင့် မြို့လယ်လမ်းကြောင်းထူထပ်မှုအပြင်ဘက်တွင် ခရီးတိုများအတွက် စက်ဘီးစီးခြင်းနှင့် လမ်းလျှောက်ခြင်းတို့ အသုံးများသော်လည်း တစ်နိုင်ငံလုံးအတိုင်းအတာဖြင့် ကာကွယ်ထားသော စက်ဘီးလမ်းကြောင်းရှိကြောင်း အထောက်အထားမတွေ့ရပါ။ လမ်းလျှောက်သူနှင့် စက်ဘီးစီးသူများသည် မော်တော်ယာဉ်များနှင့် နေရာမျှဝေရလေ့ရှိပြီး လမ်းကူး၊ လူသွားလမ်း၊ မီးအလင်းနှင့် ဝင်ရောက်အသုံးပြုနိုင်မှုတို့ ကွာခြားသည်။ လမ်းဆုံနှင့် အဝေးပြေးလမ်းများတွင် လမ်းလျှောက်သူများအတွက် ယာဉ်အန္တရာယ်ရှိနိုင်ပြီး ဦးစားပေးမှုနှင့် စည်းကမ်းထိန်းသိမ်းမှုတို့ နေရာအလိုက် ကွာသည်။ အဝေးပြေးဘတ်စ်ကားနှင့် အခြားအဝေးပြေးဝန်ဆောင်မှုများသည် လမ်းကြောင်းများစွာတွင် မြို့ကြားသွားလာရန် လက်တွေ့ကျသော အဓိကရွေးချယ်စရာဖြစ်သည်။ ရထားလမ်းကြောင်းသင့်လျော်သည့်နေရာတွင် မီးရထားသည် အခြားရွေးချယ်စရာဖြစ်သော်လည်း ပိုနှေးပြီး ယုံကြည်စိတ်ချရမှုနည်းလေ့ရှိသည်။ ရွေးချယ်ထားသော ခရီးဝေးများအတွက် ပြည်တွင်းလေကြောင်း အသုံးဝင်နိုင်သည်။ ဧရာဝတီ၊ ချင်းတွင်း၊ သံလွင်မြစ်၏ ရေကြောင်းသွားလာနိုင်သည့်အပိုင်းများ၊ မြစ်ဝကျွန်းပေါ်နှင့် ရခိုင်ရေကြောင်းလမ်းများတွင် IWT သည် အထူးသက်ဆိုင်သည်။ ကူးတို့နှင့် ပုဂ္ဂလိကလှေများလည်း လက်တွေ့ချိတ်ဆက်မှု ပေးသော်လည်း ထွက်ခွာချိန်၊ ဘေးကင်းရေးစံနှုန်းနှင့် အသက်ကယ်အင်္ကျီရရှိမှုတို့ ကွာခြားသည်။ ယာဉ်စီးခ၊ ကြိုတင်မှာယူစည်းကမ်း၊ အိတ်အခြေအနေ၊ ဖျက်သိမ်းစည်းကမ်း၊ အကြိမ်ရေနှင့် ခရီးကြာချိန်တို့သည် ကုမ္ပဏီ၊ ဝန်ဆောင်မှုနှင့် လမ်းကြောင်းအလိုက် မူတည်သည်။ ဒေသခံဝန်ဆောင်မှုများတွင် ငွေသားပေးချေခြင်း သို့မဟုတ် လမ်းဘေးတက်ခြင်း လိုနိုင်ပြီး တရားဝင်ဝန်ဆောင်မှုများတွင် လက်မှတ်နှင့် သက်သေခံအထောက်အထား လိုနိုင်သည်။ နိုင်ငံခြားသားကိုယ်တိုင်မောင်းနှင်မှုအတွက် လိုင်စင်နှင့် ပါမစ်လိုအပ်ချက်များ ကွာခြားသဖြင့် မမောင်းမီ လက်ရှိအာဏာပိုင်နှင့် အတည်ပြုရမည်။ ဒေသလုံခြုံရေးထိန်းချုပ်မှု၊ စစ်ဆေးရေးဂိတ်၊ ပိတ်ထားမှု၊ ရာသီဥတုနှင့် ပြောင်းလဲနေသော ဝန်ဆောင်မှုအခြေအနေများက သွားလာခွင့်နှင့် ထွက်ခွာချိန်ကို ထိခိုက်နိုင်သဖြင့် လက်ရှိအတည်ပြုချက်သည် အချိန်ဇယားဟောင်း သို့မဟုတ် ယာဉ်စီးခဟောင်းထက် ပိုအရေးကြီးသည်။ မော်တော်ယာဉ်အသုံးပြုမှုတိုးလာခြင်း၊ ယာဉ်ကြောပိတ်ဆို့မှု၊ ညစ်ညမ်းမှု၊ ဆူညံသံနှင့် ယာဉ်တိုက်မှုဒဏ်ရာများသည် မြို့ပြသယ်ယူပို့ဆောင်ရေးတွင် မှတ်တမ်းတင်ထားသော ပြဿနာများဖြစ်သည်။ ကုန်းလမ်းဘေးကင်းရေးနှင့် မော်တော်ယာဉ်စီမံခန့်ခွဲမှုဥပဒေတွင် လေ၊ ရေ၊ မြေညစ်ညမ်းမှုနှင့် ဆူညံသံလျှော့ချရေး ရည်ရွယ်ချက်များ ပါဝင်သည်။ သင့်လျော်သောအခြေအနေတွင် ရထား၊ အများပြည်သူသယ်ယူပို့ဆောင်ရေး၊ လမ်းလျှောက်ခြင်း၊ စက်ဘီးနှင့် ရေကြောင်းသယ်ယူပို့ဆောင်ရေးတို့က ထုတ်လွှတ်မှုနည်းသည့် ရွေးချယ်စရာများဖြစ်နိုင်သော်လည်း ယာဉ်ပုံစံအားလုံးကို နှိုင်းယှဉ်သည့် လက်ရှိတစ်နိုင်ငံလုံးဒေတာ မရှိပါ။ သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးအချက်အလက်များသည် အမျိုးသား၊ တိုင်းဒေသကြီးနှင့် မြို့နယ်အဖွဲ့များအကြား ပြန့်ကျဲနေပြီး ဝန်ဆောင်မှုအခြေအနေများ လျင်မြန်စွာပြောင်းလဲနိုင်သည်။