म्यानमारमे स्थापित मुदा संस्थागत रूपसँ खंडित उच्च शिक्षा प्रणाली अछि। शिक्षा मंत्रालय, खासकर उच्च शिक्षा विभाग (DHE), प्रणालीक बहुत भागक देखरेख करैत अछि, जखन कि अन्य मंत्रालय आ संस्था कृषि, प्रौद्योगिकी आ पेशेवर शिक्षाजेकाँ विशेष क्षेत्रक जिम्मेदारी रखैत अछि। उच्च शिक्षा संस्थामे सामान्य आ क्षेत्रीय विश्वविद्यालय, अर्थशास्त्र आ शिक्षा विश्वविद्यालय, विदेशी भाषा विश्वविद्यालय, कंप्यूटर विश्वविद्यालय, प्रौद्योगिकी विश्वविद्यालय, डिग्री कॉलेज, कॉलेज आ विशेष संस्थान शामिल अछि। निजी उच्च शिक्षा संस्था विश्वविद्यालय, कॉलेज अथवा केंद्र रूपेँ चलि सकैत अछि, मुदा जिम्मेदार क्षेत्रीय पर्यवेक्षण बोर्ड द्वारा पंजीकृत होयब जरूरी अछि। लागू शिक्षा कानून अधीन स्थापित अथवा पंजीकृत संस्था मात्र मान्य योग्यता दे सकैत अछि। कार्यक्रम कला आ विज्ञान, म्यानमार, अंग्रेजी, इतिहास, कानून, दर्शन, मनोविज्ञान, मानवशास्त्र, पुरातत्व, अंतरराष्ट्रीय संबंध, भूगोल, प्राच्य अध्ययन, पुस्तकालय आ सूचना अध्ययन, भौतिकी, रसायन विज्ञान, गणित, प्राणीशास्त्र, वनस्पति विज्ञान, औद्योगिक रसायन, भूविज्ञान, कंप्यूटर अध्ययन, पर्यावरण आ जल अध्ययन, शिक्षा, अर्थशास्त्र, विदेशी भाषा, प्रौद्योगिकी, इंजीनियरिंग, कृषि, चिकित्सा आ स्वास्थ्य सहित विषय सभ कवर करैत अछि। विषय संस्था अनुसार बदलैत अछि। नियमित परिसर अथवा डे-स्टडी स्थापित अछि, आ दूरस्थ शिक्षा औपचारिक उच्च शिक्षा प्रणालीक हिस्सा अछि। उपलब्ध साक्ष्य राष्ट्रीय स्तर पर समान ऑनलाइन अथवा मिश्रित पढ़ाइक मानक स्थापित नहि करैत अछि। निजी अथवा विदेशी-संबद्ध कार्यक्रम लेल स्थानीय पंजीकरण आ स्पष्ट संस्थागत वर्गीकरण जरूरी अछि। स्नातक प्रवेशक सामान्य आधार High School Completion Certificate आ Matriculation Examination पास करब अछि; ई स्कूल छोड़बाक परीक्षा उच्च शिक्षामे प्रवेश लेल उपयोग होइत अछि। चयनमे सामान्यतः कुल अंक आ संबंधित University Council अथवा संस्थाक नियम देखल जाइत अछि। कंप्यूटर आ प्रौद्योगिकी विश्वविद्यालय अपन प्रवेश सूची प्रकाशित कऽ सकैत अछि। स्नातकोत्तर प्रवेश लेल सामान्यतः मान्य पूर्व योग्यता चाही, आ योग्यता अथवा प्रवेश परीक्षा, साक्षात्कार, संक्षिप्त शोध योजना अथवा थीसिस प्रस्ताव सेहो भऽ सकैत अछि। अंतिम तिथि, विषय शर्त, कोटा आ चयन प्रक्रिया लेल DHE अथवा संस्थाक वर्तमान सूचना जाँचू। कार्यक्रम विषय आ संस्था अनुसार म्यानमार, अंग्रेजी अथवा दुनू भाषा उपयोग कऽ सकैत अछि। Yangon University मे म्यानमार साहित्य छोड़ि पढ़ाइ मुख्यतः अंग्रेजी माध्यममे अछि। Myanmar National Qualifications Framework (NQF) एक सँ तीन वर्षक Advanced Diploma जेकाँ छोट-अवधि तृतीयक योग्यताकेँ Level 5, स्नातक डिग्री तथा स्नातकोत्तर डिप्लोमा अथवा प्रमाणपत्रकेँ Level 6, मास्टर डिग्रीकेँ Level 7 आ डॉक्टरेट डिग्रीकेँ Level 8 पर रखैत अछि। Level 4 माध्यमिक-पश्चात गैर-तृतीयक शिक्षा लेल अछि आ एहि विषयक सीमा मे उच्च शिक्षा नहि अछि। NQF योग्यता तुलना, गुणवत्ता आश्वासन, क्रेडिट हस्तांतरण, प्रगति मार्ग आ पूर्व सीखाइ मान्य करबामे सहायता लेल बनाओल गेल अछि। अध्ययन संरचना आ अवधि संस्था अनुसार बदलैत अछि। Yangon University मे एक उदाहरण अकादमिक वर्षमे दू सत्र अछि, सामान्यतः December सँ March आ June सँ September। ओतय सामान्य BA आ BSc कार्यक्रम प्रायः चारि वर्ष, कानून पाँच वर्ष, आ ऑनर्स कार्यक्रम कुल पाँच वर्ष चलैत अछि। उदाहरण मास्टर कार्यक्रम लगभग तीन वर्ष आ डॉक्टरेट लगभग पाँच वर्ष चलैत अछि। ई अवधि राष्ट्रीय नियम नहि अछि। एहि विश्वविद्यालयमे दोसर वर्षक बाद ऑनर्स प्रवेश होइत अछि आ दू मुख्य विषयमे Grade Point 5 संग कमसँकम 4.0 कुल ग्रेड पॉइंट औसत जरूरी अछि। मूल्यांकनमे लिखित परीक्षा, मौखिक परीक्षा—जकरा viva voce कहल जाइत अछि—टर्म पेपर, थीसिस आ शोध प्रबंध शामिल भऽ सकैत अछि। Yangon University मे स्नातक विद्यार्थीक प्रत्येक विषयमे सामान्यतः कमसँकम Grade Point 3 चाही; फेर परीक्षा आ आगे बढ़ब लागू परीक्षा नियम अनुसार होइत अछि। स्नातक BA अथवा BSc जेकाँ डिग्री, स्नातक ऑनर्स डिग्री, स्नातकोत्तर डिप्लोमा अथवा प्रमाणपत्र, MA अथवा MSc जेकाँ मास्टर डिग्री, अथवा PhD जेकाँ डॉक्टरेट डिग्री पाबि सकैत छथि। म्यानमारमे सभ उच्च शिक्षा लेल भरोसेमंद वर्तमान राष्ट्रीय शुल्क सूची नहि अछि। सरकारी शुल्क, पंजीकरण, परीक्षा, पुस्तकालय आ छात्रावास शुल्क तथा जीवन-यापन लागत संस्था आ कार्यक्रम अनुसार बदलैत अछि। Yangon University द्वारा अंतरराष्ट्रीय उम्मीदवार लेल USD मे प्रकाशित शुल्ककेँ घरेलू शुल्क नहि मानबाक चाही। निजी संस्थाकेँ पंजीकरण आवेदनमे प्रवेश शुल्क, ट्यूशन शुल्क आ भुगतान तरीका बतबैत पड़ैत अछि। Paukphaw Scholarship आ Naypyitaw State Academy अथवा अंतरराष्ट्रीय DHE समझौता सँ जुड़ल अवसर सहित छात्रवृत्ति, वजीफा आ योग्यता पुरस्कार उपलब्ध अछि, मुदा उपलब्ध साक्ष्य राष्ट्रव्यापी सुनिश्चित अनुदान अथवा सामान्य विद्यार्थी ऋण अधिकार साबित नहि करैत अछि। संस्था अनुसार रजिस्ट्रार, विद्यार्थी मामिला कार्यालय, विश्वविद्यालय परिषद, विभाग, पुस्तकालय, छात्रावास अथवा विद्यार्थी गतिविधि सहायता दे सकैत अछि। वर्तमान प्रवेश सूचना, मान्यता, संबद्धता, शुल्क, डिग्री प्रकार, अकादमिक नियम आ सेवा जाँचबाक मुख्य ठाम DHE, प्रवेश कार्यालय आ आधिकारिक संस्थागत पोर्टल अछि। मान्य डिग्री अथवा डिप्लोमा रोजगार, पेशेवर काम अथवा आगेक पढ़ाइ लेल रास्ता खोलि सकैत अछि; स्नातक डिग्रीसँ ऑनर्स अथवा मास्टर, आ मास्टर अथवा Master of Research सँ डॉक्टरेट पढ़ाइ जा सकैत अछि। अंतरराष्ट्रीय मान्यता मामला अनुसार बदलैत अछि आ प्राप्तकर्ता संस्था अथवा प्राधिकरणसँ जाँचबाक चाही।
म्यानमारमे उच्च शिक्षा
म्यानमारमे उच्च शिक्षा अधिकृत संस्थामे तृतीयक पढ़ाइ अछि, जे मान्य अकादमिक अथवा तृतीयक योग्यता दैत अछि। उपलब्ध संस्थामे विश्वविद्यालय, डिग्री कॉलेज, कॉलेज आ विशेष संस्थान शामिल अछि; नियमित परिसर पढ़ाइ आ दूरस्थ शिक्षा स्थापित अध्ययन पद्धति अछि। प्रवेश, कार्यक्रम अवधि, भाषा, शुल्क आ आगेक पढ़ाइ संस्था, कार्यक्रम आ आधिकारिक नियम पर निर्भर करैत अछि।
Tip
संस्था आ कार्यक्रम एक संग चुनू, कारण म्यानमारमे मान्यता, प्रवेश नियम, भाषा, पढ़ाइ पद्धति, लागत आ आगेक पढ़ाइ काफी अलग भऽ सकैत अछि। भुगतान अथवा नामांकनसँ पहिने वर्तमान आधिकारिक जरूरत आ पूरा शुल्क पुष्टि करू, आ छात्रवृत्तिकेँ अवसर मानू, सुनिश्चित वित्तपोषण नहि।

