Во Северна Македонија постојат формални, неформални и самостојни можности за изучување јазици. Министерството за образование и наука (MON/MES), Бирото за развој на образованието (BRO), Педагошката служба, училиштата и општините ја обликуваат наставата во училиштата. Центарот за образование на возрасните (COV), основан во 2008 година, утврдува стандарди и поддржува формални и неформални програми за возрасни, а дополнителни курсеви нудат акредитирани и приватни организатори. Не постои единствен национален регистар или унифициран систем на цени и траење за сите јазични курсеви. Македонскиот е главниот јазик за комуникација на национално ниво, а неговото службено писмо е кирилицата. Албанскиот има посебно значење во повеќејазичните региони и институции. Според уставната и законската рамка, друг јазик може да има службен статус кога го користат најмалку 20% од населението, а практичниот опсег зависи од општината и институцијата. Работодавците и регулираните професии може да утврдат дополнителни јазични барања за конкретни работни места, но според достапните докази не е утврден општ национален испит по јазик за приватниот пазар на труд. Децата минуваат низ деветгодишно основно образование. Македонскиот, албанскиот, турскиот и српскиот се наставни јазици во соодветни училишни средини, а босанскиот е достапен во ограничени контексти. Училиштата може да понудат и предмет „Јазик и култура“ за Бошњаци, Власи, Роми, Срби и Турци, обично од трето до деветто одделение, со еден или два часа неделно. Достапноста зависи од училиштето, општината, паралелката и наставните материјали. Англискиот вообичаено започнува како прв странски јазик во прво одделение, а втор странски јазик обично започнува во шесто одделение. Државните учебнички програми вклучуваат англиски од прво до деветто одделение, а француски, германски, италијански или руски од шесто до деветто; конкретниот избор и достапност треба да се проверат за соодветната учебна година. Дигиталните учебници на MON и официјалната дигитална библиотека обезбедуваат интерактивни и персонализирани материјали за учениците, наставниците и родителите. Тие го поддржуваат учењето, но не претставуваат државен јазичен сертификат. Училишните учебници се обезбедуваат бесплатно и се враќаат во училиштето. Самостојното учење и дигиталните материјали може да ја дополнат наставата, но автоматски не докажуваат јазично ниво. Возрасните може да користат програми поврзани со COV, акредитирани организатори, приватни курсеви, универзитетски курсеви и самостојно учење. Филолошкиот факултет при UKIM нуди двосеместрална програма по македонски за странци со објавена цена од MKD 25,000 по семестар. Странските државјани што се пријавуваат на студиска програма од прв циклус вообичаено треба да ги достават документите и доказите за уплата наведени во соодветниот конкурс, а датумите за уписна генерација може да се менуваат. CETIS MAK при UKIM нуди македонски како странски или втор јазик на основно, средно и напредно ниво, приближно соодветни на A1, B1 и C1. Испитот ги опфаќа слушањето, читањето, пишувањето и зборувањето; меѓу наведените услови се возраст од најмалку 18 години, познавање кирилица и документ за идентификација. UKIM нуди и испити за познавање македонски, албански, турски, словенечки, српски, хрватски, англиски, германски, француски, руски, италијански, шпански, полски, чешки и унгарски јазик. Објавената цена е MKD 2,200 за усен испит без ниво или MKD 3,000 за писмен и устен испит според CEFR, плус административна такса од MKD 50. Потврда за присуство на курс, сертификат од организатор и универзитетски јазичен сертификат немаат исто правно или практично значење. Универзитетот, работодавецот, органот или регулаторот што го прима документот одлучува кои докази ги прифаќа за конкретната цел. По општа корисност, писменоста на македонски има најширока национална применливост, англискиот помага во училиштето, дигиталната средина и меѓународната комуникација, а албанскиот има силно регионално и институционално значење. Германскиот, францускиот, италијанскиот и рускиот често зависат од изборот на училиште, миграцијата, студиите или работата, додека турскиот, српскиот, босанскиот, ромскиот и влашкиот може да послужат за наследство, заедница и локална комуникација. Затоа соодветната можност за учење зависи од целниот јазик, местото, возраста, институцијата, целта, потребното ниво и тоа дали е потребен признат сертификат.
Изучување јазици во Северна Македонија
Изучувањето јазици во Северна Македонија опфаќа македонски, албански и други јазици на заедниците, странски јазици, курсеви, испити и практична употреба во секојдневието, образованието и работата. Македонскиот се пишува со кирилица и има службен статус на целата територија; друг јазик може да има службен статус и кога неговите говорители го исполнуваат уставниот праг од 20%. Англискиот има најширока употреба како странски јазик, додека албанскиот и наследните јазици имаат поголемо регионално или заедничко значење.
Tip
Изберете јазик според посакуваниот резултат: македонскиот е најдобар избор за секојдневна употреба на национално ниво, англискиот за широка меѓународна и дигитална употреба, албанскиот за соодветни регионални или институционални средини, а наследен јазик за комуникација во заедницата или семејството. Пред да платите, проверете што навистина се нуди локално и дали сертификатот ќе биде прифатен, бидејќи курсевите, распоредите, цените и признавањето се разликуваат според организаторот и институцијата.