Чуьрахьара хьал — нахана кест-кеста гучуйолу йисте йолу къамелаш. Къазахстан чу хьан цуьнан маьIна хилар дуккха а къалийн гIайрен, жима поселка, дехкаран меттиг, промышленни зона я степан юккъе йисте йолу цхьаьна цIа. Къалийн чуьрахьара хьалехь дуьззина кхача, школаш, клиникаш, юкъара транспорт, асфальт тIехь йолу урамаш а, юкъара гIашлош а юкъарах дуьхьал хилла хила тарло. Транспорт, гIашлош, шовда, хьалаха тIехь тIулг, аьхка ларам, къалийн юкъара а, къалийн чохьара хьаьркъанаш юкъара а башхалла кест-кеста дахарна гIо я зе дан тарло. Йисте йолчу меттигашкахь цхьаьна йисте йолу меттигаш а, латтаца, жимашца а, сезонан белхашца а цхьаьна хилар а дукха хила тарло. Хьукмаш, юкъара транспорт, ураман лами, урамаш лардар а, кхиамашна гIо а цхьаьна дуьхьа йисте хила тарло. Хьаван хьал меттигехь, хьаван хьалехь, транспортехь, жылы хьаванаш, промышленност, тIулг а, цхьаьна йолу чIагIар а хетта хила тарло. Сийлахь йолу, хьажам йолу хьал кхетта долу хьаван хьал ларло, цхьаьна ветаро тIулг дIатасса я хьаван дIадала гIо дан тарло. Йоьлча хи, хи дIадаккхар, цIенан хьал, электричество, дIадаккхаран белхаш а, интернет а кхетамца дахарна меттиг дика йолу-йоцу довза гIо до. ГIашло хьалха дика хилар я поселкан юкъе хиларна тIехь тIе, цу хьукмаш хилар хьалха дагахь дIаэца йиш яц. Цхьаьна йолу лама, дараш, гIашлош, хьанош а, гIишлон къайле а цIаьххьана хьалха хила, гIо, шовда, хьалха хилар а, цхьаьна хилар а дика дийцарна гIо до. Цара пайда хилар лами, гIашло лардар, кхерамза тIе кхача, сезонан хьал кхета а хьалхахьа дика хиларан тIехь ду. Меттигехь йолу экологиин проблема юьххьарча хьашо, гIалат даьккхар, промышленни загрязнение, латта кхерар, хи кхерар я рецайклинг гIо жима хилар. Меттигехь бохучара хьашо хьалха дIадаккхар, цхьаьна дIакхачар, хьалха кхетар, хьашо жима дарца хьажа. Къазахстанан кхерамаш меттигашкахь башхалла йолу. Регионга хьаьжжина, нахана дика сийлахь, ларам, дехар тIе хьал, маьлхан тIулг, хи кхерар, цIа кхерар, кхераш я ламанашна юкъара землетрясение дагахь дIаэца хила тарло. Чуьрахьара хьал дика довзаре, цуьнга башха ханашка хьажа оьшу. Дийнахь тIехь йолу тихха урам буьйса дIаяьлча кхерамза яц хила тарло; аьхка кхачам буьйса, хьалха, я гIийла латта тIехь цхьана ханна кхачам дика хила тарло.
Къазахстан чуьрахьара хьал
Къазахстан чуьрахьара хьал ю хьоме йолчу хьан дахарехь гучуйолу урамаш, гIашлош, латта, хи, хьава, кхерамза йолу хьукмаш а, табигIатин белхаш а. Цара юкъара башхалла хилар дуккха а: йоккха къалараш, промышленни поселкаш, йисташ, степаш а, ламанаш а. Меттигехь долу хьал довзаро кхерамза маршруташ харжа, маьIна йолу дахар гIо а, дIабахарна я цхьаьна хиларна дика меттигаш лаха а гIо до.
Tip
ЦIа, школан маршрут я дукха ханна кхачар харжале, чуьрахьара хьал дийнахь а, буьйса а хьажа. Аьтто йолу маршрут, транспорт, лами, хьукмаш а, сезонан проблемаш а чIагIа кхет. Меттигехь йолчу нахана дуьйца, хьалха цхьана къастам йолу хьажа кест-кеста маьIна йолу кхерамаш къайла бо.