Къилбаседа Къазахстан йоккха пачхьалкх ду, цундела хатараш меттигехь хийца. Лоамийн регионехь жеребалаш, лоамийн леламаш, лавин, шурпан хи долуш хила тарло; даштӀа регионехь даштӀан цӀий, кӀорггера цаьрца, хьалха цӀа, тӀоьлла ло хила тарло. Хи дӀахӀотто — сезонан коьрта хатар ю, хи йистехь йолу меттигашкахь. Ло, хи цӀаделлар, йоккха хьал а хи дӀахӀотто дӀахӀотта, некъаш дика дан, меттигаш къасто йиш ю. Къилбаседа Къазахстанан ларера а, дехьалера а жеребалар риска йоккхачу южни а, юго-восточни а регионехь ю. Алматы а, цуьнан лоамийн район а жима хьажа деза, хӀунда аьлча жеребалар цӀа, коммунальни системаш, транспорт некъаш лардан йиш ю. ЦӀий а, даштӀан цӀий а хьалхалерчу хьал, цаьрца хилар а, маршах дӀакхетар а хиларехь теза дӀахӀо йиш ю. Марш цӀийнах дукха дистантан меттигашкахь гӀо дан йиш ю; промышленни а, мина йо меттигашкахь цӀий, взрыв, химически дӀаара, инфраструктуран хьал а хила тарло. Къилбаседа Къазахстанан экстренни ситсем Министерство чрезвычайных ситуаций лаьцна, хьалхала MES, MChS я ТЖ цӀерашца дӀахьо. Хьукматаш, полиция, пожарни гӀуллакхаш, медицине гӀуллакхаш, локал акиматаш а, коммунальни гӀуллакхаш а серьёзни гӀуллакхах дӀакхетта йиш ю. Нахана сиренаш, телефон хаамаш, телевидение, радио, официальни объявлени я локал хьукматан гӀуллакхашца предупреждени схьаэца йиш ю. Хаам — цӀа чохь дӀахӀотто, район дӀасахьа, коммунальни гӀуллакхаш йоккха, я маршрутца эвакуаци дӀахьо хила йиш ю. Юкъара экстренни номер — 112. Хатараш хиларехь адрес дӀаала, хӀун дина хилар дӀаала, хьалхалера хатараш а, лелаш йоцу нах а билгалде, операторен инструкци тӀехь дӀахьо. ДӀахӀотто кхин хӀаллакхаш кхочуш ца даран, амма шекар жимма дан йиш ю. Доьзалан план, экстренни хӀумаш, документан копеш, йисте тешаме меттигаш ха — йоккха хатарашна гӀо ю.
Байхачу хьалхалера хӀаллакхаш Къилбаседа Къазахстанехь
Къилбаседа Къазахстанехь дехьа берш долу природни а, адамашца дина а хатараш ю, церан юкъара жеребалаш, хи дӀахӀотто, цӀийна, лоамийн хи, кӀорггера ло, промышленни хатараш. Риск лоамаш, даштӀа, шахьараш а, промышленни регион а цхьатерра дац. Локал хаам, тешаме кхетар меттигаш а, экстренни гӀуллакхийн коьрта хӀумаш ха — зиӀа жимма дан йиш ю.
Tip
Къилбаседа Къазахстанехь хьан регионна нийса долу хатарашна дӀахӀотта, пачхьалкх дерриге цхьатерра риска зонна санна ма хета. Жима экстренни набор хӀотта, доьзалца байланы план къасте, цӀа кхачарна тешаме некъаш ха. Хатар хиларехь, официальни инструкци тӀехь дӀахьо, экстренни гӀо деха 112 телефонна.