ၵၢၼ်ႁဵၼ်းႁူင်းႁဵၼ်းၼႂ်း India ၸတ်းၵၢၼ်ႁူမ်ႈၵၼ်ၼႂ်းပိူင်ၸိုင်ႈမိူင်း၊ မိူင်း၊ လႄႈပိုၼ်ႉတီႈ။ ယွၼ်ႉ India ယႂ်ႇလႄႈမီးလွင်ႈပႅၵ်ႇပိူင်ႈၼမ်၊ ပိူင်ႁူင်းႁဵၼ်းလႄႈၵၢၼ်ၸၢမ်းႁူင်းႁဵၼ်းဢမ်ႇမိူၼ်ၵၼ်တီႈၵူႈတီႈ။ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၵႆႉလႆႈႁဵၼ်းတီႈၸၼ်ႉၵွၼ်ႇၵိုၵ်းႁူင်းႁဵၼ်း ဢမ်ႇၼၼ် ၵၢၼ်ႁဵၼ်းလုၵ်ႈဢွၼ်ႇၸူဝ်ႈတႄႇ၊ ၸၼ်ႉငဝ်ႈ၊ ၸၼ်ႉၵၢင်၊ ၸၼ်ႉသွင်၊ လႄႈၸၼ်ႉသွင်သုင်။ ၸိုဝ်ႈလႄႈလၢႆးၸတ်းၸၼ်ႉၸၢင်ႈပႅၵ်ႇပိူင်ႈၵၼ်တီႈလႂ်တီႈၼၼ်ႉ။ ႁူင်းႁဵၼ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈၸတ်းၵၢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ လႄႈၵႆႉပၼ်ၵၢၼ်ပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇတႃႇၵူၼ်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ။ ႁူင်းႁဵၼ်းပုဂ္ဂလိၵ်ႈၸတ်းၵၢၼ်လွတ်ႈလွတ်ႈ၊ ႁူင်းႁဵၼ်းဢၼ်လႆႈငိုၼ်းၵမ်ႉထႅမ်လႆႈငိုၼ်းတီႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ၸွမ်းၶေႃႈၸတ်းၵၢၼ်ၵမ်ႈၽွင်ႈ။ ၽၢႆႇပိူင်ႁူင်းႁဵၼ်းမၵ်းမၼ်ႈ ဢမ်ႇၼၼ်ၵုမ်းထတ်းၶေႃႈမၵ်းမၼ်ႈပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇဢၼ်လမ်ႇလွင်ႈ၊ မိူၼ်ၼင်ႇပပ်ႉသွၼ်၊ ပၢႆးတႅၵ်း၊ လႄႈလိၵ်ႈယိုၼ်ယၼ်။ ၽၢႆႇပိူင်မိူင်းပဵၼ်ဢၼ်ၵႆႉႁၼ်၊ ၵူၺ်းၵႃႈ ၽၢႆႇပိူင်ၸိုင်ႈမိူင်း လႄႈပိူင်တၢင်ႇၸိူဝ်းဢၼ်ယွမ်းႁပ်ႉၵေႃႈမီး။ ၽႃႇသႃႇဢၼ်ၸႂ်ႉသွၼ်ၸၢင်ႈပဵၼ်ၽႃႇသႃႇပိုၼ်ႉတီႈ၊ ႁိၼ်ႇတီႇ၊ ဢိင်းၵလဵတ်ႈ၊ ဢမ်ႇၼၼ်ၽႃႇသႃႇတၢင်ႇၸိူဝ်း။ မုင်ႉႁေႃႁိူၼ်းထုၵ်ႇတႅၵ်ႈၵၼ်ဝႃႈ ၽႃႇသႃႇဢၼ်ႁဵၼ်းပဵၼ်ဝိသႃႇၶဝ် လႄႈၽႃႇသႃႇဢၼ်ၸႂ်ႉသွၼ်ၽိတ်ႇ၊ ၸၢႆးၸႅတ်ႈ၊ လႄႈဝိသႃႇတၢင်ႇၸိူဝ်း ပႅၵ်ႇပိူင်ႈၵၼ်။ ၸၢမ်းၸႂ်ႉၼႂ်းႁူင်းႁဵၼ်းၵႆႉမီးၵၢၼ်သွၼ်၊ ၵၢၼ်ႁိူၼ်း၊ ၵၢၼ်မႃးႁဵၼ်း၊ ၵၢၼ်တႅၵ်း၊ ၵၢၼ်ႁဵတ်းလွင်ႈတၢင်ႇၸိူဝ်း၊ လႄႈလွင်ႈၵပ်းသိုပ်ႇမုင်ႉႁေႃႁိူၼ်း။ ၸၼ်ႉသွင်လႄႈၸၼ်ႉသွင်သုင်ၵႆႉလူဝ်ႇၽႅၼ်ဝိသႃႇၼမ်ၶိုၼ်ႈ လႄႈပႅင်ႈတူဝ်တႃႇၵၢၼ်ႁဵၼ်းၼႃႈ ၶဝ်ႈပႃးသၢႆတၢင်းပၢႆးၸၢင်ႈ။ ပၢႆးတႅၵ်းၽၢႆႇပိူင်ႁူင်းႁဵၼ်းပဵၼ်ၶၵ်ႉတွၼ်ႈလႅၵ်ႈလၢႆႈဢၼ်လမ်ႇလွင်ႈၼႂ်းပိူင်ႁူင်းႁဵၼ်းလၢႆတီႈ။ ၽူႈႁဵၼ်းထုၵ်ႇႁူႉလၢႆးပၢႆးတႅၵ်းသေၵေႃႈ၊ ၼႄႉၼမ်းပၢႆးဝူၼ်ႉႁႂ်ႈပွင်ႇၸႂ် ဢမ်ႇၸႂ်ႉတႃႇၶူၼ်ႉၸမ်ႈၵူၺ်း။ တႃႇၵၢၼ်သွၼ်၊ ၶိူင်ႈၸႂ်ႉ၊ ၸၼ်ႉၵူၼ်းႁဵၼ်း၊ လွင်ႈပႃႈၶဝ်ႈႁူမ်ႈ၊ ၵၢၼ်ႁပ်ႉသူင်ႇ၊ လႄႈၵၢၼ်ၵမ်ႉထႅမ်ၽူႈႁဵၼ်း ၸၢင်ႈမီးၵုၼ်ႇလႅၵ်ႈလၢႆႈၼမ်။ ၸိုဝ်ႈႁူင်းႁဵၼ်းလင်ၼိုင်ႈဢၼ်ႁူႉၸၵ်းၼမ် ဢမ်ႇၼၼ် ၽွၼ်းပၢႆးတႅၵ်းသုင်ၵေႃႈ ယင်းဢမ်ႇပွင်ႇဝႃႈႁူင်းႁဵၼ်းၼၼ်ႉမႅၼ်ႈတႃႇလုၵ်ႈဢွၼ်ႇၵေႃႉၼိုင်ႈ။ မိူဝ်ႈလႅၵ်ႈႁူင်းႁဵၼ်း မုင်ႉႁေႃႁိူၼ်းထုၵ်ႇႁၢင်ႈၽိုၼ်လိၵ်ႈပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ၊ ၽိုၼ်ယိုၼ်ယၼ်တူဝ်တူဝ် လႄႈတီႈယူႇ၊ ၽိုၼ်လႅၵ်ႈႁူင်းႁဵၼ်းမိူဝ်ႈတေလူဝ်ႇ၊ လႄႈၶေႃႈမုၼ်းပပ်ႉသွၼ်ၵဝ်ႇ။ ၵပ်းသိုပ်ႇႁူင်းႁဵၼ်းမႂ်ႇလူင်ႈၼႃႈ ၸၢင်ႈႁႂ်ႈႁူႉၽိုၼ်လိၵ်ႈဢၼ်ယင်းလိုဝ်ႈ ဢမ်ႇၼၼ်ပၼ်ႁႃၵၢၼ်ႁဵၼ်း။
ႁူင်းႁဵၼ်းၼႂ်း India
ၵၢၼ်ႁဵၼ်းႁူင်းႁဵၼ်းၼႂ်း India ၵႆႉၵႂႃႇတီႈၵၢၼ်ႁဵၼ်းလုၵ်ႈဢွၼ်ႇၸူဝ်ႈတႄႇ လႄႈၸၼ်ႉငဝ်ႈ ၵႂႃႇၸၼ်ႉၵၢင်၊ ၸၼ်ႉသွင်၊ လႄႈၸၼ်ႉသွင်သုင်။ ႁူင်းႁဵၼ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ လႄႈႁူင်းႁဵၼ်းပုဂ္ဂလိၵ်ႈ ႁဵတ်းၵၢၼ်ၽၢႆႇၸုမ်းပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ လႄႈၽၢႆႇပိူင်ႁူင်းႁဵၼ်းဢၼ်ပႅၵ်ႇပိူင်ႈၵၼ်။ ၽႃႇသႃႇ၊ ပပ်ႉသွၼ်၊ ၶိူင်ႈၸႂ်ႉ၊ လႄႈလၢႆးႁပ်ႉၶဝ်ႈႁဵၼ်း ၸၢင်ႈပႅၵ်ႇပိူင်ႈၸွမ်းမိူင်းလႄႈႁူင်းႁဵၼ်း။
Tip
လိူၵ်ႈႁူင်းႁဵၼ်းၸွမ်းလွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈ၊ ၵၢၼ်သွၼ်၊ ၽႃႇသႃႇ၊ ၶၢဝ်းတၢင်း၊ ၵၢၼ်ပႃႈၶဝ်ႈႁူမ်ႈ၊ ၵႃႈၸႂ်ႉ၊ လႄႈလၢႆးဢၼ်ၽူႈႁဵတ်းၵၢၼ်တူၺ်းလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ။ ထၢမ်ဝႃႈႁူင်းႁဵၼ်းၸွမ်းၽၢႆႇပိူင်လႂ် လႄႈပပ်ႉသွၼ်လႂ်၊ မၼ်းၵမ်ႉထႅမ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၵေႃႉမႂ်ႇ ဢမ်ႇၼၼ်ၵေႃႉမီးပၼ်ႁႃၸိူင်ႉႁိုဝ်။ သိမ်းၽိုၼ်လိၵ်ႈႁူင်းႁဵၼ်း လႄႈလိၵ်ႈၵပ်းသိုပ်ႇဝႆႉၼႂ်းၽူဝ်ႇလ်ဒါဢၼ်ၸတ်းဝႆႉ။