ഇന്ത്യയിലെ മതം

ഇന്ത്യയിലെ മതം വൈവിധ്യമുള്ളതും ചരിത്രത്തോടും ദൈനംദിന ജീവിതത്തോടും ആഴത്തിൽ ബന്ധപ്പെട്ടതുമാണ്. ആളുകൾ ഭക്തിയുള്ളവരോ, മതവുമായി അയഞ്ഞ ബന്ധമുള്ളവരോ, മതവിശ്വാസമില്ലാത്തവരോ, ഒന്നിലധികം സാംസ്കാരിക പാരമ്പര്യങ്ങളാൽ നയിക്കപ്പെടുന്നവരോ ആയിരിക്കാം. ഹിന്ദു പാരമ്പര്യങ്ങളിൽ നിരവധി ദേവതകൾ, തത്ത്വചിന്തകൾ, ഗ്രന്ഥങ്ങൾ, ഗുരുക്കന്മാർ, ആചാരങ്ങൾ, പ്രാദേശിക രീതികൾ എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു. പൂജ ഒരു സാധാരണ ആരാധനാരീതിയാണ്; ദർശനം എന്നത് ദേവതയെയോ വിശുദ്ധ വ്യക്തിയെയോ കാണുകയും അവരുടെ സാന്നിധ്യത്തിലിരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നതിനെ വിശാലമായി സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഇന്ത്യയിലെ ഇസ്‌ലാമിൽ വ്യത്യസ്ത സുന്നി, ഷിയ, സൂഫി, മറ്റു സമുദായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നു. പള്ളികൾ, നമസ്കാരം, നോമ്പ്, ദാനധർമ്മം, ഉത്സവങ്ങൾ, പ്രാദേശിക ആചാരങ്ങൾ എന്നിവ മുസ്‌ലിം ജീവിതത്തിന്റെ ഭാഗങ്ങളാണ്. ഇന്ത്യയിലെ ക്രൈസ്തവ സമുദായങ്ങൾക്ക് പല പ്രദേശങ്ങളിലും ദീർഘമായ ചരിത്രമുണ്ട്; അവ വിവിധ സഭാവിഭാഗങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. പള്ളികൾ, പ്രാർത്ഥന, വിദ്യാഭ്യാസം, സേവനം, പ്രത്യേക പ്രാദേശിക ആചാരങ്ങൾ എന്നിവ അവരുടെ ജീവിതത്തെ രൂപപ്പെടുത്തുന്നു. സിഖ് മതം പഞ്ചാബിൽ ആരംഭിച്ചു; ഗുരുക്കന്മാരുടെയും ഗുരു ഗ്രന്ഥ് സാഹിബിന്റെയും ഉപദേശങ്ങളാണ് അതിന്റെ കേന്ദ്രം. ഗുരുദ്വാര ആരാധനാലയമാണ്; ലംഗർ സേവനവും സമത്വവും പ്രകടിപ്പിക്കുന്ന സമുദായ ഭക്ഷണമാണ്. ബുദ്ധമതവും ജൈനമതവും ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിൽ ഉദ്ഭവിക്കുകയും പെരുമാറ്റം, മോക്ഷം, അഹിംസ എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള ഉപദേശങ്ങൾ വികസിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. അവയുടെ സ്ഥാപനങ്ങളും സമുദായങ്ങളും ആധുനിക ഇന്ത്യയുടെ ഭാഗമാണ്. ആദിവാസി, തദ്ദേശീയ, പ്രാദേശിക, ജൂത, സൊറാസ്ട്രിയൻ, ബഹായി, മറ്റു പാരമ്പര്യങ്ങളും ഇന്ത്യയുടെ മതപരിസരത്തിന് സംഭാവന നൽകുന്നു. മതപരമായ വിഭാഗങ്ങൾ ഭാഷ, വംശപരമ്പര, പ്രദേശം, സമുദായ സ്വത്വം എന്നിവയുമായി കൂടിച്ചേരാം. ഇന്ത്യയുടെ ഭരണഘടനാ ചട്ടക്കൂട് മതസ്വാതന്ത്ര്യവും മതനിരപേക്ഷ രാഷ്ട്രവും അംഗീകരിക്കുന്നു. പ്രായോഗികമായി മതസഹവർത്തിത്വത്തിൽ സഹകരണവും പങ്കിട്ട ആചാരങ്ങളും ഉണ്ടാകാം; അതുപോലെ അഭിപ്രായവ്യത്യാസം, വിവേചനം, സംഘർഷം എന്നിവയും ഉണ്ടാകാം.