ၽႃႇဝກၢၼ်ႇ ဢမ်ႇၼၼ် ၵၢၼ်ၼႂ်းမိူင်းဢိၼ်းတီးယႃး ပဵၼ်ပိူင်ၵၢၼ်ဢၼ်ႁူႉၸၵ်း ဢၼ်ႁဵတ်းၸွမ်းပုၼ်ႈၽွၼ်း လႄႈ ၽီႈမိုဝ်းတၢင်ႇပိူင်။ ၵႂၢမ်းၸႂ်ႉၵူႈဝၼ်းၸၢင်ႈႁွင်ႉတင်းၵၢၼ်ဢၼ်လႆႈပၢႆးပညာတၢင်းၵၢၼ် လႄႈ ၵၢၼ်ၽီႈမိုဝ်းပဵၼ်ၽႃႇဝກၢၼ်ႇ၊ ၵူၺ်းၵႃႈ ၶေႃႈမၵ်းမၼ်ႈတႃႇၶဝ်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်ပိူင်ႈၵၼ်။ ၽႃႇဝກၢၼ်ႇဢၼ်မီးပိူင်ၵုမ်းၵမ် လူဝ်ႇပၢႆးပညာဢၼ်ႁပ်ႉႁွင်း၊ လိၵ်ႈမၢႆၸိုဝ်ႈ ဢမ်ႇၼၼ် ၶေႃႈပၼ်ၶႂၢင်ႉၵွၼ်ႇၵူၼ်းၼိုင်ႈၵေႃႉတေႁဵတ်းၵၢၼ်ဢၼ်မီးၶေႃႈမၵ်းမၼ်ႈ။ ၽၢႆႇပၢႆးယူႇလီ၊ ၵူတ်ႇတတ်းလိၵ်ႈ လႄႈ ၽၢႆႇတၢင်ႇဢၼ်ၸၢင်ႈမီးၸုမ်းပၢႆးၸႅဝ်ႈ လႄႈ ၶွပ်ႇတၢင်းႁဵတ်းၵၢၼ်ဢၼ်မၵ်းမၼ်ႈဝႆႉ။ ၵၢၼ်တၢင်းလၢႆဢမ်ႇမီးပိူင်ၵုမ်းၵမ်မိူၼ်ၵၼ်။ ၸဝ်ႈၵၢၼ် ဢမ်ႇၼၼ် လုၵ်ႈၵႃႉၸၢင်ႈတႅပ်းတတ်းၸွမ်းပၢႆးပညာ၊ ၵၢၼ်ၽိုၵ်းသွၼ်၊ ပိူင်ပႃႈလင်ၵၢၼ်၊ ဝႂ်ၶႂၢင်ႉ၊ ၽိုၼ်ၼႄၽွၼ်းၵၢၼ်၊ ၽိုၼ်ယိုၼ်ယၼ် လႄႈ ၵၢၼ်ၼႄၽီႈမိုဝ်းတေႉ။ ၵၢၼ်ၽီႈမိုဝ်းမီးၵၢၼ်ၾႆႇၾႃႉ၊ ၵၢၼ်ၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈ၊ ၵေႃႇသၢင်ႈ၊ ၸွႆႈႁႅၼ်းၶူဝ်း၊ ႁဵတ်းၶူဝ်း၊ ပၢႆးႁၢင်ႈ၊ ၶဝ်ႈၼမ်ႉ၊ လႄႈ ၵၢၼ်တၢင်ႇတၢင်း။ Industrial Training Institutes (ITIs) ပဵၼ်တၢင်းလိူၵ်ႈဢၼ်မိူင်းၼႆႉၸႂ်ႉၵႆႉ တႃႇႁဵၼ်းၵၢၼ်ၽီႈမိုဝ်းၵၢၼ်ၼမ်။ ၵၢၼ်ၽိုၵ်းႁဵတ်းပႃးၵၢၼ်ႁဵၼ်း လႄႈ ပိူင်ပႃႈလင်တီႈႁဵတ်းၵၢၼ် တႂ်ႈလၢႆးၸတ်းၵၢၼ်ဢၼ်မီးၽူႈၵုမ်းၵမ်။ ၵၢၼ်ႁဵၼ်းဢမ်ႇတၢင်းၵၢၼ်တႂ်ႈၵူၼ်းႁူႉလႆႈၵေႃႈၵႆႉမီး၊ ၵူၺ်းၵႃႈ ၵုင်ႇၵႃႈ လႄႈ ၵၢၼ်ႁပ်ႉႁွင်းၸၢင်ႈပိူင်ႈၵၼ်။ ၵၢၼ်လူင်ႉလႅၼ်ႇၸၢင်ႈတႄႇတီႈၽႃႇၸုၼ်ႈႁဵၼ်းၼႂ်းႁူင်းႁဵၼ်း၊ လၢႆးၶဝ်ႈႁဵၼ်း၊ ပၢႆးပညာသုင်၊ ၵၢၼ်ၽိုၵ်းသွၼ်တႂ်ႈၵၢၼ်ၵုမ်းၵမ်၊ ပၢႆးထတ်း၊ လိၵ်ႈမၢႆၸိုဝ်ႈ လႄႈ ပုၼ်ႈၽွၼ်းၽူႈမႂ်ႇ။ လำดับၶၵ်ႉတွၼ်ႈၶိုၼ်ႈယႂ်ႇၸွမ်းၵၢၼ်၊ ဢမ်ႇၸႂ်ႈသဵၼ်ႈတၢင်းၵၢၼ်လူင်ၼိုင်ႈဢၼ်။ ၵၢၼ်လိူၵ်ႈၽႃႇဝກၢၼ်ႇ ၶိုၼ်ႈယႂ်ႇၸွမ်းၵႂၢမ်း၊ ပိုၼ်ႉတီႈ၊ ၵႃႈၸႂ်ႉပၢႆးပညာ၊ ၶေႃႈမုင်ႈမွင်းၶွင်ၶိူဝ်းၶႃႉ၊ ၶေႃႈတတ်းၶၢတ်ႇတူင်ႇဝူင်း၊ လွင်ႈၶဝ်ႈထိုင်ၵၢၼ်တႃႇၵူၼ်းတူဝ်ဢမ်ႇၽွမ်ႉ၊ ၵၢၼ်ယၢႆႉတီႈယူႇ လႄႈ လိုဝ်းၵၢၼ်။ ၸိုဝ်ႈၽူႈထုၵ်ႇၼပ်ႉထိုင် ဢမ်ႇယိုၼ်ယၼ်ဝႃႈမီးၵႃႈႁႅင်း ဢမ်ႇၼၼ် ငဝ်းလၢႆးႁဵတ်းၵၢၼ်ဢၼ်သင်ႇထုၵ်ႇ။ ၽႃႇဝກၢၼ်ႇၸၢင်ႈပၼ်တူဝ်တူၼ်ႈ၊ ၵၢၼ်မိုဝ်းၽႂ်မၼ်း၊ ၵၢၼ်ပၼ်တၢင်းၸွႆႈတၢင်ႇၵေႃႉ လႄႈ တၢင်းၶိုၼ်ႈယႂ်ႇယၢဝ်းယၢဝ်း။ ၶွပ်ႇၶိတ်ႈမီးၶၢဝ်းႁဵၼ်းယၢဝ်း၊ ၶေႃႈတတ်းၶၢတ်ႇတႃႇၶဝ်ႈၵၢၼ်၊ ၵၢၼ်ႁႅင်းတူဝ်၊ ပၢႆးၸၢၵ်ႈပိူင်ႈလႅၵ်ႈ၊ ငိုၼ်းၶဝ်ႈဢမ်ႇၼိမ်၊ လႄႈ လွင်ႈလူဝ်ႇႁဵၼ်းတေႃႇၵႂႃႇ။
ၽႃႇဝກၢၼ်ႇၵၢၼ်ၼႂ်းမိူင်းဢိၼ်းတီးယႃး
ၽႃႇဝກၢၼ်ႇၵၢၼ်ၼႂ်းမိူင်းဢိၼ်းတီးယႃး မီးတႄႇတီႈၵၢၼ်ၼႃး၊ ၵၢၼ်ၽီႈမိုဝ်း၊ ၵၢၼ်ပၼ်တၢင်းၸွႆႈ လႄႈ ၵၢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ တေႃႇထိုင်ပၢႆးယူႇလီ၊ ၵူတ်ႇတတ်းလိၵ်ႈ၊ ၽူႈၶၢႆႇ၊ ၵၢၼ်ႁဵၼ်း၊ ႁူင်းၵၢၼ် လႄႈ ပၢႆးၸၢၵ်ႈတၢင်းမႂ်ႇ။ ၵၢၼ်တၢင်းလၢႆၸိူဝ်းၸႂ်ႉလႆႈလူၺ်ႈတၢင်းၽီႈမိုဝ်း၊ ၵူၺ်းၵႃႈ ၽႃႇဝກၢၼ်ႇဢၼ်မီးပိူင်ၵုမ်းၵမ်လူဝ်ႇပၢႆးပညာဢၼ်ႁပ်ႉႁွင်း၊ လိၵ်ႈမၢႆၸိုဝ်ႈ ဢမ်ႇၼၼ် ဝႂ်ၶႂၢင်ႉ။ လွင်ႈလိူၵ်ႈၵၢၼ်လီၵေႃႉလွင်ႈၸၢင်ႈႁဵတ်း လႄႈ ၶူႈၵၢၼ်တေႉ ဢၼ်မီးသေႃႇပွတ်ႈၸၢင်ႈလႆႈ တင်းငဝ်းလၢႆးႁဵတ်းၵၢၼ်ဢၼ်ႁပ်ႉလႆႈ။
Tip
တႄႇတူၺ်းဝႃႈၼႂ်းဝၼ်းၼိုင်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်သင်တေႉ၊ ဢမ်ႇၸႂ်ႈၵူၺ်းၸိုဝ်ႈၽႃႇဝກၢၼ်ႇ ဢမ်ႇၼၼ် ၸၼ်ႉထၢၼ်ႈ။ ၵူတ်ႇထတ်းဝႃႈၵၢၼ်ၼၼ်ႉမီးပိူင်ၵုမ်းၵမ်ႁိုဝ် လႄႈ တႅမ်ႈသဵၼ်ႈပၢႆးပညာဢၼ်လူဝ်ႇၸွမ်းလำดับ။ ၸၢမ်းလွင်ႈသူၼ်ၸႂ်လူၺ်ႈၵၢၼ်တူၺ်း၊ ၶူင်းၵၢၼ်ဢွၼ်ႇ ဢမ်ႇၼၼ် ၵၢၼ်တူဝ်ထူပ်းတႂ်ႈၵၢၼ်ၵုမ်းၵမ် ၵွၼ်ႇတႅပ်းတတ်းလူင်းတိုၼ်းၼမ်။

