Ministry of Maternal and Primary Education (Ministère des Enseignements Maternel et Primaire) ló ní ojuse fún ilé-ẹ̀kọ́ ọmọdé kékeré (maternelle) àti ẹ̀kọ́ alákọ̀ọ́bẹ̀rẹ̀ (enseignement primaire). Ministry of Secondary, Technical and Vocational Education (Ministère des Enseignements Secondaire, Technique et de la Formation Professionnelle) ló ní ojuse fún ẹ̀kọ́ gbogbogbòò gíga kejì (enseignement secondaire général). National Education Council (Conseil National de l'Éducation) ló ń ṣàkóso ètò ẹ̀kọ́ ní ìpele gíga jù. Ìjọba àti àwọn Commune ló ń náwó fún ilé-ẹ̀kọ́ ìjọba; ìjọba sì ń bójú tó àwọn ilé-ẹ̀kọ́ àṣẹ aládàáni. Ilé-ẹ̀kọ́ ọmọdé kékeré gba ọdún méjì. Òfin gba láyè láti ọmọ ọdún méjì ààbọ̀, ṣùgbọ́n kéré sí ìpín 20 nínú ọgọ́rùn-ún àwọn ọmọdé ló lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ yìí. Ilé-ẹ̀kọ́ alákọ̀ọ́bẹ̀rẹ̀ ọdún mẹ́fà ní ìpele CI, CP, CE1, CE2, CM1 àti CM2. Faransé ni èdè ìkọ́ni tí òfin sọ; a tún lè lo Gẹ̀ẹ́sì tàbí èdè agbègbè. Kókó ẹ̀kọ́ ní Faransé, ìṣirò, sáyẹ́ǹsì àti ìmọ̀ ẹ̀rọ, ẹ̀kọ́ àwùjọ, iṣẹ́ ọnà àti eré ìmárale. Ilé-ẹ̀kọ́ alákọ̀ọ́bẹ̀rẹ̀ jẹ́ dandan, ó sì parí pẹ̀lú Primary Studies Certificate (Certificat d'Études Primaires), tí a mọ̀ sí CEP. Ẹ̀kọ́ gbogbogbòò gíga kejì ní ìpele àkọ́kọ́ ọdún mẹ́rin àti ìpele kejì ọdún mẹ́ta. General education college (collège d'enseignement général, CEG) lè pèsè ìpele àkọ́kọ́ tàbí méjèèjì; ilé-ẹ̀kọ́ gíga (lycée) ń pèsè ìpele àkọ́kọ́ àti kejì, ó sì lè ní ibùgbé akẹ́kọ̀ọ́. Ìpele àkọ́kọ́ parí pẹ̀lú Lower Secondary Education Certificate (Brevet d'Études du Premier Cycle, BEPC), èkejì sì parí pẹ̀lú Baccalaureate (Baccalauréat). Ìlọsíwájú láti CEP sí ìpele àkọ́kọ́ ẹ̀kọ́ gíga kejì sinmi lórí píparí ilé-ẹ̀kọ́ alákọ̀ọ́bẹ̀rẹ̀ àti ààyè tó wà. Fún ìpele kejì, àbájáde kíláàsì tó ṣáájú àti agbára ilé-iṣẹ́ náà tún ṣe pàtàkì. Baccalaureate lè ṣí ọ̀nà sí ẹ̀kọ́ gíga; ìkẹ́kọ̀ọ́ iṣẹ́ amọ̀ṣẹ́ àti kíkọ́ èdè kì í ṣe apá ilé-ẹ̀kọ́ fúnra rẹ̀. Ọdún ẹ̀kọ́ tí òfin ṣètò ní ọ̀sẹ̀ 36 àti ìdámẹ́ta ọdún mẹ́ta. Fún 2025/26, kàlẹ́ńdà orílẹ̀-èdè sọ pé ẹ̀kọ́ yóò wáyé láti 15 Oṣù Kẹsàn-án 2025 sí 26 Oṣù Kẹfà 2026. Àtúnṣe agbègbè lè wáyé; a ṣì nílò láti ṣàyẹ̀wò gbogbo kàlẹ́ńdà 2026/27. Ètò ìjọba pé kí ilé-ẹ̀kọ́ ọmọdé kékeré àti alákọ̀ọ́bẹ̀rẹ̀ jẹ́ ọ̀fẹ́ (Gratuité) ń dín owó ilé-ẹ̀kọ́ tààrà kù, ṣùgbọ́n kò mú gbogbo ìnáwó kúrò. Àwọn ẹbí ṣì lè san fún ohun èlò ilé-ẹ̀kọ́ (fournitures), aṣọ ilé-ẹ̀kọ́, ìrìnnà, oúnjẹ àti ohun èlò mìíràn. Àwọn ohun èlò ilé-ẹ̀kọ́ ìjọba (Kits scolaires) àti ilé oúnjẹ ilé-ẹ̀kọ́ (cantines scolaires) ń ṣèrànwọ́ ní àwọn ipò kan. Owó ilé-ẹ̀kọ́ aládàáni yàtọ̀ gẹ́gẹ́ bí ilé-iṣẹ́. Gbigba wọlé kì í ṣe ohun tí a dá lójú nítorí ààyè kéré; jẹ́rìí owó, ìwé tí a béèrè àti agbègbè ìforúkọsílẹ̀ pẹ̀lú ilé-ẹ̀kọ́. Ìwọlé kò dọ́gba láàárín agbègbè. Ní àríwá àti ìgbèríko, jíjìnnà ń mú ìrìn sí ilé-ẹ̀kọ́ gùn; òṣì, owó tààrà àti èyí tí a pàdánù, àìsí ohun èlò, àìní olùkọ́, àìtó amáyédẹrùn àti ìṣòro omi, ìmọ́tótó àti iná mànàmáná ń mú kí lílọ ṣòro. Dátà UNICEF fi hàn pé nǹkan bí ìdá mẹ́ta àwọn ọmọdé kò sí ní ilé-ẹ̀kọ́. Nǹkan bí 65 nínú ọgọ́rùn-ún parí alákọ̀ọ́bẹ̀rẹ̀, nǹkan bí ìdá mẹ́rin sì ṣì ní àìtó ọgbọ́n ní òpin rẹ̀. Àwọn ọmọbìnrin ní àríwá ló ṣeé ṣe jù láti sẹ́yìn; ìgbéyàwó ọmọde àti oyún wà lára àwọn ìdènà tí a ṣe àkọsílẹ̀. Ẹ̀tọ́ ẹ̀kọ́ kan àwọn ọmọ àti ọ̀dọ́ tó ní àìlera pẹ̀lú. Ilé-ẹ̀kọ́ gbogbogbòò ìjọba gbọ́dọ̀ jẹ́ ọ̀fẹ́, kí gbogbo ènìyàn lè wọlé, wọn kò sì gbọdọ̀ kọ ẹni nítorí àìlera. Àtúnṣe tó yẹ, ìrànlọ́wọ́, àtìlẹ́yìn tó bá a mu, àkókò àfikún fún ìdánwò àti ètò pàtàkì fún akẹ́kọ̀ọ́ tí kò ríran tàbí kò gbọ́ran lè pọndandan. Ṣùgbọ́n ìwọ̀n ìpèsè káàkiri orílẹ̀-èdè àti bí a ṣe ń pèsè rẹ̀ ní tòótọ́ kò dọ́gba. Ohun èlò ẹ̀kọ́ oní-nọ́ńbà tó ṣeé wọlé àti ìmọ̀ràn fún ìkẹ́kọ̀ọ́ olùkọ́ tó dára jù ni a pète láti dín àlàfo wọ̀nyí kù. A retí pé akẹ́kọ̀ọ́ yóò máa wá déédéé, tẹ̀ lé òfin ilé-ẹ̀kọ́, kí ó sì bọ̀wọ̀ fún àwùjọ. Òbí ní ẹ̀tọ́ láti gba ìwífún àti kópa nínú ìgbésí ayé àti ìṣàkóso ilé-ẹ̀kọ́. A lè fúnni ní ẹ̀kọ́ owó ìrànlọ́wọ́ tàbí ìrànlọ́wọ́ àwùjọ gẹ́gẹ́ bí àbájáde ẹ̀kọ́, ipò àwùjọ àti owó tó wà. Ohun èlò ilé-ẹ̀kọ́, ilé oúnjẹ ilé-ẹ̀kọ́, iṣẹ́ ilé-ẹ̀kọ́ oní-nọ́ńbà àti ètò ìdàgbàsókè ilé-ẹ̀kọ́ àwùjọ ń ṣe àtìlẹ́yìn fún lílọ sí ilé-ẹ̀kọ́, ṣùgbọ́n wọn kò dé sí gbogbo ilé-ẹ̀kọ́ bákan náà. A ti pinnu pé owó ilé-ẹ̀kọ́ gbogbogbòò gíga kejì àti ẹ̀kọ́ ìmọ̀ ẹ̀rọ yóò jẹ́ ọ̀fẹ́ fún gbogbo ọmọbìnrin káàkiri orílẹ̀-èdè láti ọdún ẹ̀kọ́ 2026/27. Àlàyé tó wà kò tíì ṣàlàyé gbogbo owó mìíràn tàbí bí a ṣe ń mú ètò náà ṣiṣẹ́; ilé-ẹ̀kọ́ aládàáni àti àwọn ọmọkùnrin kò sí lábẹ́ ìlérí yìí fúnra wọn. Ètò orílẹ̀-èdè (PNAEBF) fẹ́ mú ìwọlé sí ilé-ẹ̀kọ́ àti pípa ọmọbìnrin mọ́ sí i fún ọdún márùn-ún, pàápàá àwọn tó wà nínú ewu. FAABA so owó ìrànlọ́wọ́ pọ̀ mọ́ àyíká ààbò tó ń ṣètìlẹ́yìn fún àwọn ọmọbìnrin ọdún mẹ́sàn-án sí mẹ́ẹ̀ẹ́dógún.
Ilé-ẹ̀kọ́ àti ẹ̀kọ́ ní Bẹ̀nẹ̀
Ètò ilé-ẹ̀kọ́ àṣẹ ní Bẹ̀nẹ̀ ní ọdún méjì ilé-ẹ̀kọ́ ọmọdé kékeré, ọdún mẹ́fà ilé-ẹ̀kọ́ alákọ̀ọ́bẹ̀rẹ̀ àti ọdún méje ẹ̀kọ́ gbogbogbòò gíga kejì. Ilé-ẹ̀kọ́ alákọ̀ọ́bẹ̀rẹ̀ bẹ̀rẹ̀ ní ọjọ́-orí mẹ́fà ní òfin, ó sì parí pẹ̀lú Primary Studies Certificate; ìpele àkọ́kọ́ ẹ̀kọ́ gíga kejì parí pẹ̀lú BEPC, èkejì sì parí pẹ̀lú Baccalaureate. Ilé-ẹ̀kọ́ ìjọba dín owó ìpìlẹ̀ àwọn ẹbí kù, ṣùgbọ́n ohun èlò, aṣọ, ìrìnnà, oúnjẹ àti owó-wíwọlé tí wọ́n pàdánù ṣì lè mú lílọ sí ilé-ẹ̀kọ́ ṣòro.
Tip
Ṣètò ẹ̀kọ́ ní Bẹ̀nẹ̀ nípa ju owó ilé-ẹ̀kọ́ lọ: ronú nípa ààyè, jíjìnnà ìrìn, ohun èlò, aṣọ, oúnjẹ àti ìrànlọ́wọ́ tó wà. Ṣàlàyé ìyípadà ìpele kọọkan ní kùtùkùtù nítorí gbígba wọlé sinmi lórí ààyè, ilé-ẹ̀kọ́ ìjọba àti aládàáni sì yàtọ̀ ní owó àti ipò ìwọlé. Fún ọmọbìnrin, ọ̀nà gígùn sí ilé-ẹ̀kọ́ tàbí àìlera, jẹ́rìí ohun tí ilé-ẹ̀kọ́ pàtó béèrè kí o tó forúkọ sílẹ̀.