Báwo ni ẹnìkan ṣe lè ròyìn pajawiri tàbí ọ̀daràn ní Benin?

Pe Police Républicaine lórí 117 fún ìrànlọ́wọ́ ọlọ́pàá pajawiri; nọ́ńbà náà jẹ́ ọ̀fẹ́, ó sì wà ní gbogbo wákàtí ọjọ́. Fún ẹ̀sùn tàbí ìròyìn tí kì í ṣe pajawiri, lọ sí commissariat agbègbè, kí o sì béèrè pé kí wọ́n kọ ọ́ sílẹ̀.

Àwọn agbègbè wo ló nílò ìṣọ́ra tó pọ̀ jù fún ìrìnàjò tó ní í ṣe pẹ̀lú ọ̀daràn ní Benin?

Alibori, Atacora, àríwá Borgou àti Donga, agbègbè W àti ọgbà Pendjari àti àwọn ààlà ní ewu tó ga jù láti ọ̀dọ̀ jíjí ènìyàn gbé, olè ẹgbẹ́ àti ìkọlù ológun tàbí apanilaya. Ṣàyẹ̀wò ìmọ̀ràn ìjọba tó tuntun nítorí ààlà ibi ìkìlọ̀ lè yí padà tàbí yàtọ̀ láàárín àwọn aláṣẹ.

Kí ni ẹni tí ọ̀daràn oni-nọ́ńbà kan yẹ kí ó pa mọ́ nígbà ríròyìn ní Benin?

Pa àwòrán ìfihàn, orúkọ aṣàmúlò, ìfiránṣẹ́, àlàyé ìsanwó àti àkókò mọ́, lẹ́yìn náà ròyìn ọ̀ràn náà sí OCRC tàbí CNIN. Lẹ́yìn ìtanràn tàbí gbígbà àkọọ́lẹ̀, yí ọ̀rọ̀ aṣínà padà, ṣàyẹ̀wò ìwọlé àkọọ́lẹ̀, kí o sì ṣọ́ ìdúnàádúrà.

Níbo ni obìnrin, ọmọbìnrin àti ọmọdé ti lè rí ìrànlọ́wọ́ tó ní í ṣe pẹ̀lú ọ̀daràn ní Benin?

A lè pe Institut National de la Femme lọ́fẹ̀ẹ́ lórí 114 fún ìwà ipá tó kan obìnrin àti ọmọbìnrin. A lè ròyìn ọmọdé sí Ligne d'Assistance aux Enfants lórí nọ́ńbà 138 ọ̀fẹ́ tó wà ní gbogbo wákàtí ọjọ́; GUPS, commissariat àti ilé-iṣẹ́ ìlera tún lè pèsè ìtọ́sọ́nà tàbí ìtọ́kasí.

Ọ̀daràn ní Benin

Ọ̀daràn ní Benin bẹ̀rẹ̀ láti jíjà, jìbìtì àti jíjà lójú ọ̀nà ní ìlú títí dé olè ẹgbẹ́, jíjí ènìyàn gbé àti ìkọlù ológun ní àwọn apá kan ní àríwá àti agbègbè ààlà. Ewu yàtọ̀ gẹ́gẹ́ bí ibi, àkókò àti ipò; nítorí náà, ìṣọ́ra ojoojúmọ́, ètò ìrìnàjò pẹ̀lẹ́pẹ̀lẹ́ àti ríròyìn ní kíákíá ṣe pàtàkì.

Tip

Ka ètò ààbò ní Benin sí ohun tó dá lórí ibi: ìṣọ́ra ojoojúmọ́ lè tó ní ọ̀pọ̀ ipò ìlú gúúsù, nígbà tí àríwá, ààlà àti agbègbè ọgbà ẹranko nílò ìpinnu ewu ọ̀tọ̀ ṣáájú ìrìnàjò. Pa nọ́ńbà pajawiri àti ìrànlọ́wọ́ mọ́ sílẹ̀, yẹra fún ewu tí a lè dènà lẹ́yìn òkùnkùn, kí o sì pa ẹ̀rí mọ́ dípò ṣọ̀rọ̀ pẹ̀lú ẹni tó ń halẹ̀. Yan ọ̀nà ríròyìn gẹ́gẹ́ bí ìṣẹ̀lẹ̀, irú ẹni tí ó jìyà àti bí ó ṣe yára tó.

láti ọwọ́Estelle&Abdou

Ní Cotonou àti àwọn ìlú mìíràn, àwọn ewu tó wọ́pọ̀ ni jíjà nínú àwùjọ, olè jíjà, jíjà, ìkọlù ológun àti ìkọlù ènìyàn, pàápàá nínú ogunlọ́gọ̀, ọjà, hotẹẹli, ọtí, ọkọ̀ arìnrìn-àjò àti etíkun. Ó yẹ kí a yẹra fún Ọjà Dantokpa ní alẹ́ àti ní òwúrọ̀ kùtùkùtù. Jíjí ọkọ̀ lọ nípa fífi awakọ̀ síta lè ṣẹlẹ̀ ní Cotonou àti lójú ọ̀nà láàárín ìlú. Jìbìtì lè kan ìfẹ́ tàbí ìbáṣepọ̀, gbígbé owó, iṣẹ́, òwò, ìlérí ibùgbé tàbí ìbéèrè èké láti ọ̀dọ̀ ẹni tó sọ pé ó jẹ́ ìbátan. Àwọn ọlọ́pàá èké àti dídúró ojú ọ̀nà tó ń fa ìfura jẹ́ ewu mìíràn. Etíkun àti gúúsù lápapọ̀ ní ewu ààbò tó kéré ju àríwá jíjìn lọ, ṣùgbọ́n ìwà ipá ṣì lè ṣẹlẹ̀ ní alẹ́ tàbí ibi tó dá wà. Alibori, Atacora, àríwá Borgou àti Donga, agbègbè W àti ọgbà ẹranko Pendjari àti àwọn agbègbè ààlà ní ewu tó ga jù láti ọ̀dọ̀ jíjí ènìyàn gbé, olè ẹgbẹ́ àti ẹgbẹ́ ológun tàbí apanilaya. Ìkìlọ̀ lọ́wọ́lọ́wọ́ fún ibi pàtó lè yàtọ̀ láàárín àwọn aláṣẹ; nítorí náà, yẹ̀wò ìmọ̀ràn ìjọba tó tuntun kí o tó rìnrìn-àjò. Ọ̀daràn àgbélébùú tún ní títà oògùn olóró, ohun ìjà, ọkọ̀, ọjà èké àti oògùn tí a ṣe èké, ọ̀daràn ẹranko igbó, fífi ènìyàn ṣòwò, ìfọṣọ owó, jíjà ẹran-ọ̀sìn àti ọ̀daràn ayélujára. Dín ewu kù nípa yíyẹra fún etíkun tó dá wà àti ìrìnàjò alẹ́ fúnra rẹ, títì ilẹ̀kùn àti fèrèsé, dídín owó àti ohun iyebíye tó hàn kù, àti yíyẹra fún wíwakọ̀ lẹ́yìn òkùnkùn níbi tí ó bá ṣeé ṣe. Bí ọkọ̀ tàbí ènìyàn tó ń fa ìfura bá ń fún ọ ní àmì pé kí o dúró, dúró de ibi àyẹ̀wò ọlọ́pàá tí a lè dá mọ̀ kedere ní ibi tó ní ààbò síi dípò dídúró lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀. Má ṣe gbógun ti olè tó ní ohun ìjà. Fún pajawiri tàbí ìrànlọ́wọ́ ọlọ́pàá, pe Police Républicaine ní 117; ìpè náà jẹ́ ọ̀fẹ́, ó sì wà ní gbogbo wákàtí ọjọ́. A tún lè fi ìròyìn tàbí ẹ̀sùn-ọkàn sí commissariat agbègbè. Ìlànà ọ̀daràn tó wọ́pọ̀ bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú ẹ̀sùn tàbí ìròyìn, ó lọ sí ìwádìí àkọ́kọ́ ọlọ́pàá judiciaire, lẹ́yìn náà sí Procureur tàbí Ministère Public. DGPR ni ètò ọlọ́pàá orílẹ̀-èdè Benin tó ń dáàbò bo ènìyàn àti ohun-ìní, tó sì ń pa àṣẹ gbogbo ènìyàn mọ́. DPJ àti ọ́fíìsì BCN-INTERPOL ní Cotonou ló ń bójú tó ọ̀ràn tó le ti ẹgbẹ́ ọ̀daràn tàbí àgbélébùú. Nọ́ńbà 166 ọ̀fẹ́, tó wà ní gbogbo wákàtí ọjọ́, ń gba ìròyìn nípa ìwà ìbàjẹ́ ọlọ́pàá, ìbéèrè ìràpadà, ṣíṣàyẹ̀wò fóònù láìtọ́ àti ìwà àìtọ́ mìíràn. Ministry of the Interior sọ pé a lè ṣàyẹ̀wò fóònù nìkan nínú ìwádìí ìdájọ́. Pa ìfiránṣẹ́, ìwé, àkọsílẹ̀ ìsanwó àti ẹ̀rí mìíràn mọ́ nígbà ríròyìn. Àwọn tí ọ̀daràn kan lè rí ìgbàlejò, ìtọ́sọ́nà àwùjọ àti ìtọ́kasí nípasẹ̀ GUPS. Institut National de la Femme, tí a lè pè ní ọ̀fẹ́ lórí 114, ń ṣètìlẹ́yìn fún obìnrin àti ọmọbìnrin tí ìwà ipá kan pẹ̀lú ààbò, ìtọ́sọ́nà àti ìrànlọ́wọ́ òfin. Ligne d'Assistance aux Enfants, tí a lè pè lórí nọ́ńbà 138 ọ̀fẹ́ tó wà ní gbogbo wákàtí ọjọ́, ń gba ìròyìn nípa ọmọdé tí ó jẹ́ ẹni tí a pa lára, ẹlẹ́rìí tàbí olùsọfúnni. Ìtọ́kasí ìṣègùn, àwùjọ-ọpọlọ àti òfin wà, ṣùgbọ́n ìwọlé àti dídára yàtọ̀ sí agbègbè; má ṣe rò pé ìsanpada orílẹ̀-èdè kan tàbí ìrànlọ́wọ́ òfin ọ̀fẹ́ dájú. Fún jìbìtì ayélujára, ìhalẹ̀, gbígbà àkọọ́lẹ̀ tàbí ìfìyàjẹ́pọ̀ àwòrán ìbálòpọ̀, kàn sí OCRC ní ocrc@dgpr.bj tàbí +229 65 48 78 74 àti +229 63 09 51 62. A tún darúkọ CNIN gẹ́gẹ́ bí ẹgbẹ́ ọ̀daràn oni-nọ́ńbà àkànṣe, pẹ̀lú nọ́ńbà 151. Fi àwòrán ìfihàn, orúkọ aṣàmúlò, ìfiránṣẹ́, àlàyé ìsanwó àti àkókò pamọ́. Yí ọ̀rọ̀ aṣínà tó ti bàjẹ́ padà lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀, ṣàyẹ̀wò ìwọlé àkọọ́lẹ̀, kí o sì ṣọ́ ìdúnàádúrà. Nínú ọ̀ràn ìfìyàjẹ́pọ̀ àwòrán ìbálòpọ̀, dá ìbánisọ̀rọ̀ dúró, má ṣe fi owó tàbí àwòrán ìbálòpọ̀ ránṣẹ́, má sì tún fi ohun tí ó ní í ṣe pẹ̀lú ìlòkulò ọmọ ránṣẹ́; ròyìn rẹ̀ dípò bẹ́ẹ̀. A lè béèrè àwòkọ àkọsílẹ̀ ìwádìí àkọ́kọ́ lọ́wọ́ Procureur tàbí akọ̀wé àgbà TPI tàbí Cour d'appel; owó tí a sọ jẹ́ 300 CFA francs fún ojú-ewé, àkókò ìfijiṣẹ́ tí a sọ sì jẹ́ wákàtí 72.