বাংলাদেশত ভাষা শিক্ষা

বাংলাদেশৰ সংবিধানৰ অনুচ্ছেদ 3 অনুসৰি বাংলা ৰাষ্ট্ৰভাষা আৰু পৰিয়াল, সমাজ, চৰকাৰী যোগাযোগ আৰু শিক্ষাত ব্যৱহৃত হয়। ৰাষ্ট্ৰীয় পাঠ্যক্ৰম কাঠামো 2021-এ বাংলাক যোগাযোগ আৰু শিক্ষাৰ মুখ্য ভাষা হিচাপে চিনাক্ত কৰে। ৰাষ্ট্ৰীয় পাঠ্যক্ৰম আৰু পাঠ্যপুথি ব’ৰ্ডৰ (NCTB) বিদ্যালয় পাঠ্যক্ৰমে প্ৰাথমিকৰ পৰা উচ্চ-মাধ্যমিকলৈ বাংলা আৰু ইংৰাজী সামৰি লয়। English For Today আৰু English Grammar and Composition-এ বাস্তৱ যোগাযোগ, উচ্চশিক্ষা, কাম আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় ব্যৱহাৰৰ বাবে শুনা, কোৱা, পঢ়া আৰু লিখাৰ দক্ষতা গঢ়ে। মৌলিক ইংৰাজী দক্ষতা Common European Framework of Reference-ৰ সৈতে তুলনীয়ভাৱে বৰ্ণনা কৰা হয়, কিন্তু প্ৰতিষ্ঠানে নিজা চৰ্ত নিৰ্ধাৰণ কৰিব পাৰে। শিক্ষা মন্ত্ৰালয়, NCTB, প্ৰাথমিক শিক্ষা সঞ্চালকালয়, মাধ্যমিক আৰু উচ্চশিক্ষা সঞ্চালকালয়, শিক্ষা ব’ৰ্ডসমূহ, বাংলাদেশ মুক্ত বিশ্ববিদ্যালয়, ঢাকা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ আধুনিক ভাষা প্ৰতিষ্ঠান, জনশক্তি, নিয়োগ আৰু প্ৰশিক্ষণ ব্যুৰো, বহিঃৰাজ্য নিয়োগ প্লেটফৰ্ম আৰু ICT বিভাগে ভাষা শিক্ষাৰ বিভিন্ন অংশত সহায় কৰে। প্ৰাক-প্ৰাথমিক আৰু প্ৰাথমিক শিক্ষাত চাকমা, মাৰমা, গাৰো, ত্ৰিপুৰা আৰু সাদ্ৰীৰ সামগ্ৰীও আছে। মাধ্যমিক স্তৰত Language and Culture of Minority Ethnic Groups বিষয় হিচাপে উপলব্ধ; কিন্তু স্থানীয় ভাষাৰ সুবিধা আৰু শিক্ষকৰ উপস্থিতি অঞ্চলভেদে বেলেগ, আৰু দেশজুৰি ৰূপায়ণৰ হাৰ স্থিৰ কৰা হোৱা নাই। ৰাষ্ট্ৰীয় শিক্ষা নীতি 2010-এ প্ৰাথমিক স্তৰত মাতৃভাষা শিক্ষা আৰু স্থানীয় শিক্ষক-পুথিৰ ব্যৱহাৰ সমৰ্থন কৰে। ঢাকা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ আধুনিক ভাষা প্ৰতিষ্ঠানত ইংৰাজী, আৰবী, চীনা, ফৰাচী, জাৰ্মান আৰু জাপানীকে ধৰি হ্ৰস্ব আৰু প্ৰাৰম্ভিক প্ৰমাণপত্ৰ পাঠ্যক্ৰম আছে; বৰ্তমান কাৰ্যসূচী অনুসৰি কোৰিয়ান, পাৰ্চী বা তুৰ্কীও থাকিব পাৰে। বেচ আৰু আসন প্ৰতিটো জাননীৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰে; চাহিদা আসনতকৈ বেছি হ’লে নামভৰ্তি পৰীক্ষা হ’ব পাৰে। বাংলাদেশ মুক্ত বিশ্ববিদ্যালয়ৰ Certificate in English Language Proficiency-ত Secondary School Certificate বা সমমানৰ যোগ্যতাৰে আবেদন কৰিব পাৰি; বয়স বা পেছাৰ কোনো উল্লেখিত বাধা নাই। সাধাৰণতে পাঠ্যক্ৰমটো এটা ছেমিষ্টাৰ, ন্যূনতম সম্পূৰ্ণ কৰাৰ সময় ছমাহ আৰু সৰ্বাধিক দুবছৰ; ইয়াত দুটা পাঠ্যক্ৰম আৰু 15 ক্ৰেডিট ঘণ্টা থাকে, আৰু সাধাৰণতে জানুৱাৰী বা জুলাইত আৰম্ভ হয়। প্ৰকাশিত মাচুলত Tk 750 আৰু Tk 800 পাঠ্যক্ৰম মাচুল অন্তৰ্ভুক্ত; প্ৰশাসন আৰু প্ৰমাণপত্ৰ মাচুলসহ মুঠ কাৰ্যসূচী মাচুল Tk 2,950। অনলাইন মাচুল আৰু Tk 100 পুনৰ-পৰীক্ষা মাচুল পৃথক। বিদ্যালয়ৰ ইংৰাজী Secondary School Certificate, Higher Secondary Certificate, Dakhil, Alim আৰু সমমানৰ পৰীক্ষা ব্যৱস্থাৰে মূল্যায়ন কৰা হয়; শিক্ষা ব’ৰ্ডৰ প’ৰ্টেলত ফলাফল পোৱা যায়। বাংলাদেশ মুক্ত বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰীক্ষা আৰু IELTS Academic বা General অতিৰিক্ত দক্ষতা বিকল্প। নমুনা IELTS মাচুল British Council-ত প্ৰায় BDT 28,450 আৰু IDP-ত BDT 29,600 আছিল; মাচুল আৰু কেন্দ্ৰৰ সুবিধা সলনি হয়। গ্ৰহণকাৰী প্ৰতিষ্ঠান, নিয়োগকৰ্তা বা প্ৰব্ৰজন কৰ্তৃপক্ষই প্ৰয়োজনীয় নম্বৰ আৰু প্ৰমাণপত্ৰ গ্ৰহণযোগ্য হয় নে নহয় নিৰ্ধাৰণ কৰে। নিয়োগ আৰু প্ৰব্ৰজনৰ বাবে জনশক্তি, নিয়োগ আৰু প্ৰশিক্ষণ ব্যুৰো আৰু বহিঃৰাজ্য নিয়োগ প্লেটফৰ্মে Secondary School Certificate বা সমমানৰ যোগ্যতা থকা 18ৰ পৰা 40 বছৰৰ আবেদনকাৰীৰ বাবে English Language Course আগবঢ়ায়। পাঠ্যক্ৰম সম্পূৰ্ণ অনলাইন, আগতে অহা আবেদনকাৰীক আগতে সুবিধা, একে সময়ত এটা ভাষা পাঠ্যক্ৰমৰ অনুমতি আৰু সমাপ্তিত চৰকাৰী প্ৰমাণপত্ৰ দিয়ে; উপলব্ধ পাঠ্যক্ৰমৰ নথিত মাচুল বা সময়সূচী উল্লেখ নাই। ডিজিটেল বিকল্পৰ ভিতৰত চৰকাৰী মুক্ত-শিক্ষা প্লেটফৰ্ম Muktopaath, National University-ৰ Spoken English, English For Today-কে ধৰি NCTB-ৰ পাৰস্পৰিক পাঠ্যপুথি আৰু মহিলাৰ বাবে বিনামূলীয়া Her Power English Fundamental Course আছে। যন্ত্ৰ আৰু নিৰ্ভৰযোগ্য ইণ্টাৰনেটৰ সুবিধা ব্যৱহাৰিক বাধা, যদিও দেশজুৰি পৰিসৰ গণনা কৰা হোৱা নাই। NCTB-ৰ ৰাজহুৱা পাঠ্যপুথি বিনামূলীয়া, কিন্তু পাঠ্যক্ৰম, প্ৰমাণপত্ৰ, পৰীক্ষা আৰু অনলাইন সেৱাত পৃথক মাচুল লাগিব পাৰে। প্ৰতিটো ভাষা পাঠ্যক্ৰম, ব্যক্তিগত প্ৰমাণপত্ৰ বা IELTS পোৱাৰ সাধাৰণ আইনী অধিকাৰ নাই; স্বীকৃতি গ্ৰহণকাৰী প্ৰতিষ্ঠান বা কৰ্তৃপক্ষৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰে।