Le finanse a descrivo da andova a ven ël dener, për che cosa a ven spèndù e com a peul esse conservà për ëd compiti futuri. Tra j'intràd tipiche an Àustria a-i son ël salari, l'stipendi, la pension, j'intràd da un travaj autonom e le prestassion ëd lë Stat. Un budget d'cà a confronta le intràd regolar e nen regolar con le speise. La cà, l'energja, ël mangé e la mobilità a son an general speise necessarie, mentre le compra ëd temp liber a peulo esse cambià pi facilment. Ël conto corrente (Girokonto) a l'é an Àustria la basa usual për ël moviment dël dener ëd tuti ij di. A-i passo, për esempi, ij trasferiment, j'ordin ëd pagament permanent, le adession automatiche, ij pagament con carta e le prelevassion an contant. Ël sparagn a serv për diferente scòpe. Na riserva ch'a l'é lestament disponìbil a giuta con le fasse imprevìste, mentre ël sparagn a long termin o l'investiment a peulo servì a obietiv pi grand e a la previdensa. Anle investiment, ël rendiment, ël ris-c, ij cost e la disponibilità a son coligà un con l'àutr. Un rendiment possìbil pi aut a comporta sovent pi fort oscillassion o un ris-c ëd perdìa pi grand; për sòn a son important na diversificassion ampia e un orizont ëd temp adat. Un credit a dà dener adess, ch'a dev esse restituì pi tard con j'interess e ij cost eventuaj. An Àustria, ij credit ëd consum, j'andé an rosso e ij credit për la cà a son forme difuse; prima d firmé a convien controlé ël pes total. Le assecurassion a protej da le conseguense finanziarie ëd certi dan o event. Le protesse obligatòrie për la lege, l'assecurassion sociala (Sozialversicherung) e le assecurassion privà volontarie a l'han compit diferent e a coprìo nen ogni ris-c. Le tasse e ij contribut për l'assecurassion sociala a finanzio le atività pùbliche e le prestassion social an Àustria. Për ij dependenti, na part granda a ven gestìa për la gestion dël salari (Lohnverrechnung), mentre àutre intràd o travaj autonom a peulo richiedre declarassion e registrassion an pi. La previdensa finanziaria a unì riserve, costruzion ëd patrimòni a long termin e la pension legal austriaca. Un pian sensà a ten cont dij obietiv personal, dla famija, dël travaj, dij debit e dla possibilità che la vita a ch'a cambia.
Finanse an Àustria
Le finanse an Àustria a comprendo la gestion ëd j'intràd, dle speise, dij cont, dël sparagn, dij credit, dle assecurassion, dle tasse e dla previdensa finanziaria. Chi a conòss ij so fluss ëd dener e a ten an órdin ij document important a peul pagar mej le fasse, formé riserve e evité debit tròp cari. Già un sempl pian dël budget a dà na bona vision d'insieme.
Tip
Comensa con na vision completa ëd j'intràd, dle obrigassion fisse, dle speise variàbij, dle riserve e dij debit. Prepara prima un pìcol cuscinet ëd sicurëssa e decidi mach dapress për ël dener ch'a resta ligà a long termin. Firma nen un contrat finanziari se it sas nen spiegheje ij cost, ij ris-c o le regole për ël licensiament.