Në Shqipëri, veprimtaria tregtare zakonisht quhet biznes, ndërsa ndërmarrje mund të nënkuptojë një sipërmarrje. Një biznes mund të shesë mallra, të ofrojë shërbime, të prodhojë artikuj, të ushtrojë veprimtari tregtare ose të ndërthurë disa veprimtari. Një person që punon në mënyrë tregtare në emrin e vet mund të përdorë formën e biznesit individual (person fizik). Biznesi mund të ushtrojë veprimtarinë edhe përmes një kompanie me identitet juridik të veçantë (shoqëri), e ndarë nga pronarët e saj. Zgjedhja e formës ndikon në vendimmarrje, përgjegjësinë për borxhet, administrimin, ndryshimet në pronësi dhe marrëdhëniet me partnerët ose investitorët. Një formë e thjeshtë mund t’i përshtatet një pronari të vetëm të një biznesi të vogël, ndërsa një kompani mund të sigurojë një strukturë më të qartë për pronësinë e përbashkët dhe rritjen. Bizneset regjistrohen përgjithësisht përmes kuadrit shqiptar të regjistrimit të bizneseve, të lidhur me institucionin Qendra Kombëtare e Biznesit (QKB). Veprimtaria e regjistruar, adresa, pronarët, administratorët dhe informacionet e tjera kryesore duhet të pasqyrojnë operimin faktik. Një biznes ka nevojë edhe për një proces të organizuar tatimor dhe kontabël. Shitjet, blerjet, lëvizjet e parave, faturat, pagat, pasuria dhe detyrimet duhet të regjistrohen, në mënyrë që pronari të kuptojë si ecurinë, ashtu edhe pajtueshmërinë me kërkesat ligjore. Disa veprimtari kërkojnë leje specifike të sektorit, autorizim profesional, ambiente të përshtatshme ose masa kontrolli për sigurinë. Regjistrimi i biznesit në vetvete nuk autorizon automatikisht çdo lloj veprimtarie. Një biznes që punëson punonjës bëhet punëdhënës. Ai duhet të administrojë kontratat, listëpagesat, regjistrimet e sigurimeve shoqërore, kushtet e punës, sigurinë, lejet dhe fillimin ose përfundimin e rregullt të marrëdhënies së punës. Funksionimi i suksesshëm varet nga klientët dhe fluksi i parave, jo vetëm nga regjistrimi. Pronarët duhet të testojnë kërkesën, të llogarisin koston e plotë të ofrimit, të bien dakord për kushtet e pagesës dhe t’i mbajnë shpenzimet private të ndara nga fondet e biznesit. Mbyllja ose ristrukturimi i biznesit kërkon gjithashtu vëmendje formale. Kontratat, tatimet, punonjësit, borxhet, aktivet, lejet dhe informacionet në regjistër duhet të zgjidhen, në vend që veprimtaria thjesht të braktiset.
Biznesi në Shqipëri
Një biznes në Shqipëri mund të ushtrojë veprimtarinë përmes formave që variojnë nga një sipërmarrës individual deri te një kompani e veçantë. Forma e duhur ndikon në pronësinë, përgjegjësinë, administrimin, tatimin dhe aftësinë për të punësuar njerëz. Një biznes i qëndrueshëm nis nga një nevojë reale e klientëve, regjistrime të qarta dhe ndarja e parave private nga fondet e biznesit.
Tip
Para se të filloni një biznes në Shqipëri, provoni nëse klientët do të paguajnë mjaftueshëm për të mbuluar koston e plotë të veprimtarisë. Zgjidhni formën ligjore pasi të keni marrë parasysh rrezikun, pronësinë, administrimin dhe planet e ardhshme. Vendosni sistemin e regjistrimeve dhe ndani financat që nga transaksioni i parë.